Sosialurinarkiv
Sosialurin 1932-11-01, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 1. november 1932síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Hans Havstreym. Fiskimenn velja formann fyri hin sjólátna. Formannsval er í Foroya Fisk- imannafelag í hesum dogum. Tað eru ikki bert fiskimenn, ið vita hví; men allar Foroyar vita Fiskimannafelag Tad er ársakað av teim stóru sorgar- hví Føroya aftur í ár velur formann. tilburðum, sum so mangan vitja okkara ung og gomul, einstaklingar og land og seta merkir á Formaður Hans J. Havstreym, ið valdur var sein- samfelag = okkara. Foroya Fiskimannafelags asta år, fórst í teim brøttu bár- um, køvdist í havsins kalda føvn- ingi, saman vid sinum mongu livid til starvsfeløgum, ið settu fyri Foroyar og heimið. Brátt brynast bárubrot um bratta báru, so sigirstolt sker farið fram við fáru, at vinna vald um vág og veiði virði, har frægir finna fong á feigdar firði Soleiðis syngur skaldid Olivur allir ásannað sannleiksorð skaldsins. Få å Ryggi, og 88!, Feroyingar Brynandi tær brøttu bárur, stevna tær føroysku skúturnar á hverjum árið, at vinna veiðu og virði, til álvarsleik, til eydnuleik — og — til sorgarleik. Frægir finna fong á feigdar firði. Fleiri vórðu verðandi eftir har úti. Millum tær mongu hugprúðu hetjur havsins, id í ár vórðu verðandi har úlí var felagi okk- ara Hans J. Havstreym, ið sein- ast var kosin formaður Føroya Fiskimannafelags. Ungur og evnaríkur var hann. Og sum so mangur her á landi, vaksin upp í fálækum heimi. Hugagóður og evnaríkur var hann. Hann skúlaðist í lívsins harða og tronga skúla, og løtuvis leitaði hann sær mentun í bók- um og bløðum. Hannn skúlaðisl til tad stríð, ið einhvør ognar- leysur Føroyingur er borin til, stríðið fyri lívið. Hann skúlaðist til tað politiska stríð sum hin taka tått í, stríðið fyri einari rættvísari sam- ognarleysi altid má felagsskipan. Hans J. um alt annað javnuðarmaður, og Havstreym, var fram- var ti føroyska javnadarflokk- inum ein hin tryggasti skrivandi blaðið skriv- eldhugagreinir stuðulin. Í hesum aði hann sínar um at broyta samfelagsskipanina åsamt javnadarstevnuna, Í hesum blaði heitti hann á starsfelagur sínar Føroya Fiskimenn, um at standa fylktir um mál síni, ganga fram í tryggum felagsskapi og samvinnu. 5 Føroysku Fiskimenn hevdu áræði á Hans Havstreym og settu hann á teirra mest útsetta pall. Tað var eins og hann var borin til al mansins. verða oddamaður fiskl- Hvøllu orð og hvøssu greinir Hans Havstreyms hoyrast íkki Hann er lagnaður og Ð longur. LS Telefon nr. 250 I KK IE AF KK KK SÉ ZJIGS Sl FA (S stevnuna í Feroyum, broyta samfelagsskipaninu hagur at fá hava ovmikið og færri ovlítið, tí hesi vóru loysunnarorð Hans Havslreyms. Stjórn javnaðarmanna, M. S. Viðstein, formadur. | | Í | Ur Foroyum.. | | Torshavn. „Tilboðið“. Formaður sjålvstyrisflokksins, Kirkjubobóndin, hevur í sein- asta >Tingakrossic velt eina blaðgrein, sum er hálvan fjórða teig í vídd, og hevur hann givið henni navnið: Sannleikin um »lilbodid«. Men ikki er væl velt, ti so gloprut er hvort teigalendi, at sjónskliga kemur fram, al Kirkjubobóndin faðir al ini guðpápi og — ikki bert er »lilbodinum«, men eis- banamaður tilboðsins. Virkislønin. søgusmidjur skrivar i fjåku- skrivar Ein »Krossi« langa Gøtu. M. á. hann um arbeidslønir og seinasla søgu úr abbar = innur - av, at menn fåa 60 og k 30 oyr. um tíman. Annans vilja skilamenn vita at siga, at tim- anslønin f Gøtu fyri menn liggur um 30—40 oyr. og fyri kvinnur » 20—2. anum, meðan hilt væl nærmast Hetla er nærri sannleik- er — nærri at Noreg. Eilisheimið. Tað hevur verið nógv talað og skrivað um at byggja ellis- heim í Havn. Byráðið hevur herfyri haft tinging við spari- kassan í Havn um at kunna 30.000 kr. til by ellisheimi, og fingið játlilsi frá Nú, ið býráðið ellisheimið, læna ggjan av sparikassanum. ætlar alt byggja kemur bræv frå sparikassanum, al kassin ikki kann haldu orð ongar pengur. Nú má ti rovnast aðrastaðni eflir peningi. Haag. »Dimmalætting« og »forhandla« »Tinga- krossur« royna al seg til rættis um Grønlands málið í Haag. Sjálví um komu al semjast og fellur dómurin kortini í Haag. parlarnir hålsfevnast, so Haagar- pennurin dottin honum úr hendi. Lagnan vildi tað soleiðis. Hann skuldi leggjast í somu válu grey faðir ið hýst hevur so mongum Før- hansara, somu sum grow oyingi. Men vit ið eftir livað latum okkum gera tað, ið vit kunna til frama fyri javnaðar- Nýtt arbeiðsmanna- felag. 15. oktobíit slovnað ar- Syðru-Gotu. Felagsins navn er: »Gøtu sóknar for- varð beidsmannafelag í Arbeidsmannafelag«, og maður felagsins er Ole 8. Poul- Sydrugøtu. Seinri hava eisini líkið seg sen, kvinnurnar SS SN ENE 2 SR KAKA Ka hesir Partafelagið Tórshavn Besti svenski viður — Kryðsfinér. =— Alt annað byggjutilfar. w Bíligastu prísir. SIE SS SS] SS ARRSRRANSE AN AGNIR i „fg Havnar Timburhandil * mk; I; saman í felagsskap saman við arbeidsmannafelagnum. Felagið, sum longu telur 120 í »Føroya Ar- limir, stendur beidarafelag«. Tøkk. Vit loyva okkum harra J. H. formaður hervið al takka Rubeksen í Havn, beidarafelag«s, táið vil Gøtu og »Førova År- fyri beinasemi heitlu á hann laka látt stovnað ar- hansara, at koma til við okkum at fáa beidsmannafelagid. Tokk fyri. „Getu sóknar Arbeiðsmannafelag“. „Feroya Social-Demokrat“. Stjórn javnaðarflokksins og bladnevndin eru komin ásamt um, at skipa verður soleiðis, al harra H. M. Jacobsen, kennuri í ábyrgdamaður Havn, verður blaðsins aflaná 1. nov. í ár. Javnaðarflokksins vegna M. S. Viðstein, formaður. Fólkatingsval um hálvan Valdagurin Í verður novembir niðuri Danmørk. Foroyum er ikki avgjørdur enn. Allir veljarar, til fólkatings-, loglings- og sa al ansað eftir, alglistanum, so býráðsvalini, ei 2 at teir eru á leir kunna nyta rætt sín. Fiskemarkedet. „Foroya Fiskaúlfluttnings- felag« meddeler: 24.—10.—32, Barcelona: Tilførsel af færøsk Klipfisk 145 Tons. Priser ufor- alle andret. jeholdninger af Klipfiskesorter 2100 Tons. Bilbao: Klipfisk 215 Tons. Beholdninger af færøsk Klipfisk 100 Tons, af Priser uforandret. Tilførsel af islandsk islandsk 500. Sterling 41,20. 26.—10.—32 Genua: Priser uforandret. Fra Norge »San Miguel« 10 Tons. Fra Labrador »La Franc« 358 Fons. 2/.—10.—32. Fécamp: Beholdning af Sall- fisk 53361 lilførsel af Sall- fisk 1380 Tons. Pris paa Saltfisk 2000 Fres pr. Ton. 28.—10.—82, færøsk Fons. Oporto: Tilførsel af Klipfisk 0 Tons, af islandsk 102, af norsk 80, 291, af portugisisk 107. Beholdning af new foundlandsk 1700, af alle andre Klipfiskesorter 1053 Tons. Mar- kedet flovt. Forbruget minimalt. Kurs for Lst. (109 Ese. pr. 1 Pd. af newfoundlandsk Priser uforandret, Fy Tlgr.-Adr.: Timbur RER | | = GS Eks-Kronprinserne Wilhelm og Rupprecht paa Troner igen. Eks-Kejser Wilhelms Søn skal afløse Hindenburg. Rupprecht skal udraabes til Konge i Bayern. Sensationelle Afsløringer i „Vorwárts“. Berlin. »Vorwiirls« bringer en Artikel om Ekskronprinsens Virksom- hed, der vil vække den storsle Opmærksomhed baade i Tysk- land og i Udlandet. Bladet skriver bl. a.: Ekskronprinsen afgav, da han fra sit Domæne í Holland og Indrejste til Tyskland, en Er- klæring, i hvilken han forplig- ikke at give sig af Politik. Nu kan vi imidlertid oplyse, at tede sig til med Tysklands indre den samme Ekskronprins i den seneste Tid har arbejdet paa al blive indsat som tysk Rigsfor- Formaal al Dermed har mod- stander med det genoprette Monarkiet. afslører han, at han taget en god Arv fra sin Fader, der jo aldrig har regnet med afgivne Løfter. Vi har, skriver »Vorwiirts«, truffel følgende Aftale, om hvilken Pa- Beviser for, at der er pen, Schleicher, Hindenburg og Kronprinsen er ganske enige: Paa et vist Tidspunkt vil Hin- træde denburg selv tilbage og billige, at Kronprinsen overta- ger Stillingen som hRigsforstan- der. Som sine Medhjælpere til dette Kup anfører han Rigsværn og Politi samt 400,000 bevæbne- Staalhjelm de vil alle kæmpe for disse Pla- de Medlemmer af ners Virkeliggørelse om det sua skal gælde deres Liv. den Det oplyses ogsaa, al bayerske Kronprins Rupprecht er vundet for Ekskronprinsens Planer, saaledes at han samme Dag, som Ekskronprinsen bliver tigsforstander i Rigel, vil lade sig udraabe til Konge i Bayern. Hertil skriver »Vorwiårl«: Vi kan ikke tro, at Rigspræsi- dent Hindenburg er indforstanet med disse Planer. Vi retter der- for følgende Spørgsmaal til Rigs- kansler von Papen, Rigsværnmi- nister Schleicher og Indenrigs- minister von Gayl: Er d' Hrr. klar kronprinsens Planer, og hvorle- over, at Eks- des stiller de sig dertil? Er d'Hrr. klar over, al prinsens Planer er ensbetydende Kron med Højforræderi og er Rege ringen beredt til at tag ge Konse ) i kvensen deraf og give Rigsadvo- Suðuroya-tíðindi. Á Tvøroyri, 26. oktobir 1932, 2 grindir deyðar í Hvalbæ. Hvalastoðin í Lopra, skift eigara. - Fiskurin førdur út av Tvøroyri eitt hiit stórsta arbeiðisloysi i mansminni. -— Toluligur útróður. Leygardagin 23. í h. var dagur: í viku hjá Suðurovingum. Ikki minni enn tvær grindir vóru á Hvalbæ. Um 5 tíðina vóru gjørd grindaboð. Suðr ingar eru kvíkir og heitir í blóðinum og vardi tað ikki nógv korterini til menn allastaðni frå í oynni løgdu skúmandi frá landi at koma til grind ina. Av lí at myrkrið kom á úðrenn drápið kundi vera, vóru kynd hál á Hvalbiarsandi, so menn kundu síggja at halda grindini til og drepa. Hin fyrsta grindin var ikki meiri enn deyð láið (ad Hvalbiðarfirði. Bátarnir hildu út í hasti tá blussaði á lá ein Sunnbiarbátur har við ein fittari grind, 10 varð ríkin inn og hildin til vid tað sama. Hóast myrkt var, fór dråpid fram í ollum góðum við lítlum komu 120 gyllin. og ongum skaða. Tii skiftis 369 hvalir, tilsamans um Seinri var væl fiskað upp. Landgongd in varð vegna myrkrið ikki á tí besta indgonguplåssinum, og varð tí meg inparturin níðurstungin. Tað undraði skaði skuldi mangan at íkki stórri lenda, ti at drepa grind i myrkri ert við ljósinum frá nøkrum á landi kyndum bálum er eydvitad fáramíkið og hættisligt. Tað er ofta nóg galið á jósum degi. Suðrovin er eitt grindadomi fyri seg, varð tí reiðiliga feitt uppá partin, um 1, skinn. At fáa eitt til skinn av feitari góðari grind í húsið ókeypis kom tókt við í hesum ringu tíðum. Utr6drabåtarnir høvdu sæð ógvu liga nógva grind, manga ferðir meiri enn doyði á Sandi og í Hvalbæ. Eg 8 hann metti ið hann så, til 2—-3000 hitti mann, ið segði, at grindaflokkin, Havið var hvalir. fult við grind so langt eyga sá. Vónandi leggja fleiri bólkar beinini áðrenn langt umlíður. Nú er útlit til at hvalastødin í Lopra kemur aftur igongd. Harra keypmaður Gudmundur Mortensen, hevur keypt Loprarstødin við 2 hvala bátum fyri 100000 kr. Hetta má sigast at vera gott keyp. Hvalastødin í Lopra er í góðum standi og stóð seinastu eigarum i 300000 kr. í fastari ogn um- framt annað. Arbeiðsloysi nívir her á plássinum verri enn nakrantid í mansminni. Tað hevur fallið tí arbeiðandi flokkinum tungt at síggja, at stórur partur av fiskinum frá Tvoroyra skipunum hevur verið førdur av plåssinum til aðrar bygdir. Fyrr hevur tað verið umvent; fiski veri keypt tá hevur hópur av uttanífrá fyri at arbeidast og turkast her á plássinum. Mangt skiflist um á mansins ævi og brovtingin er ikki altid lystilig. Útróðurin hevur verið nóg so góð viðrað, flestu ur, láið tað hevur Bálarnir hava fiskað væl í bygdum i Suðuroynni, Mb »Njardlingur« hevur fingið hópin av fiski á Munkagrunn inum. Hann fór við góðum farmí til Englands. Tíðindamaður. Føroya Løgting 1932. Lendingar og brýr. Lendingin í Porkeri. Við aðru viðgerð: A. Samuelsen, framsogumuð- ur, greiddi frá nevndarålitinum og leim ymsu uppskotum: Klakksvík: Til Klakksvíkar kommunu til brågv yvir Storå í Strond */; av tilfuri og mannsløn kr. 570. Kaldbak: Umsókn frá sóknar- for- katen Ordre til at gøre sin Pligt? styrinum í Kaldbak og Tórs-