Sosialurinarkiv
Sosialurin 1932-11-29, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 29. november 1932síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

SS SÓ Fylkist saman smámenn allir móti níðingsliði brátt, brynjist út til stríð um vallir for at vinna vára rætt, rætt sum fríðir menn at liva uttan ekka ella iva fyri lívi trælanna. Vilja vit fast saman standa, hvørjum ødrum rætta hond, vinnist sigur kring um landa, loysast upp øll trælabond, vinnist fram å folksins tingi, tá vår rætt vit hava fingið til at fremja javnadarmål. F. F. Nil formann í >Foroya Fiski- mannafelag« er valdur harra Rasmus Sigurskjold. Hann er ein maður, sum altíð tá á stóð, var djarvur i orðum, sjålvt um hann hevði teir, ið veldið høvdu, ímóli sær. Vónandi er, at okkara fiskimenn her hava fingið ein formann, sum verður teimum at gagni Partiet og Valgene. Der er, og der maa være noget i ethvert Samfund, der hedder Disciplin. I Hjemmet, i Skolen, Havet i Baad og det paa paa Skib, i Samfundet i hele taget. Slutter Mennesker sig Samfund, maa » sammen | de ikke stan lavere end Bier og Myrer; Samfundet maa styres efler bestemte Love, »hvoreftel alle og enhver sig haver al rette«. Disse Love kan være menneskelige og milde med lige Ret for alle til at nyde Samfun- Love skal det dels Goder, men til: med andre Ord, der maa være Disciplin. Det er en gam- mel Lov indenbords í vore fær- øske Baade, at dér er en For- mand en Mand, alle paa Baaden ser op til p. Gr. af hans Dygtished og han har den absolute Myndished. Selv den Person, der har lejet Baaden, er underkastet hans Myndighed uden at kn, De Mennesker, der sætter sig | op imod Samfundsdisci- denne plin, er Samfundets Fjender og dette har Ret til at skille dem ud, frigør sid TO1 dem. ] del støre Samfund kan dell ske ved Internering (Indespæl ring) for længere eller kortert Tid, ligesom vi gor ved vort uarlige Barn, som vi sæller op paa ftet, indtil det lover Bod fedrit Hel ed ren Ud visnil if Samfundet, Lands fo SNIÐ, hvilken ble ret neget brugt 1 vamlc Dag: nan nog Land endnu, m Frankrig, England og Ame ríka, bruger den radikale, bru tale Maade, at slaa Lovovertra lern« tel, kommer ikke med i denne Forbindelst Í de smaa Samfund, vi kaldet Foreninger, øælder del samme, der maa være Disciplin. Er mai Foreningsmedlem maa — man holde Foreningens Love, sel om der kan være et eller andet deri, som man kunde ønske endret, Man maa Lov følge eller Land fly, hedder det, ellei Lov er Lov, og Lov skal holdes indtil det Tidspunkt kommer, at man har faaet gennemført en Ændring deri, Den fornylig gentagne Sæt- ning: Lov er brudt, og Lov skal brydes, er baude farlig og in- konsekvent, den holder ikke i Længden, hvor besnærende mandig den end ser ud. — Har man altsaa en Forening, maa dens Medlemmer være dens Love lydige, delte maa stan ethvert Medlem klart. Vil man ikke erkende delte, man man enlen forlade den Fore- ning, det Samfund, med hvis Love man ikke er fornøjel, eller stan som lydigt Medlem indtil der har fundet en Lov- Medlem Foreningen ændring Sted. Vil el af dette, gribe til det disciplinære Middel intet man Medlem af fleste at udelukke dette Foreningen; i de Fore- ningslove staar jo ogsaa en Pa- ragraf, der bestemmer dette. I de cialdemokrati Dage, da det danske So- førte den svære Kamp for at vinde frem fra den bare Bund, hvorpaa det be- gyndte, var det en nødvendig Ting at hævde en ofte haard Partidiciplin. Det Medlem af Partiet, der ikke mødte til Valg paa Parliets Kandidat, blev uden Vaklen udelukket af Par- tiet og stod stemplet som en Person, der i Afgørelsens Stund sveg sit Parti. - At staa som den, der sveg, da det gjalt om, var i de Dage og blandt de få Folk fan den sorte som holdt af at Folk kendte Ordet Disciplin, det Kokarde, bære. For de var paa det, de byggede deres Fremtid. De brugte Olaf Ryes Ord: »I Dag maa ingen vige.c Og de stod, for deres Hus var bygget paa Klippegrund. Det usvigelige Sammenhold bar dem frem til al Parli i del oppe og førte dem > blive Landets største danske Folketing. Det førte dem frem til de første Pladser i Lan- dets Regering og i Hovedstadens Styre, og selv deres Modstan- at de ifølge deres Stil- hedder det >Muler- pjalt« eller »Socialistsjover« om Mænd, Dage var i Hovedsta- dere har sagt, Intelligens allid var deres Nu Firserne: linger voksne. ikke, som i disse saaledes som vi, der i de den, vel erindre Endnu er vel sagtens den samme Regel gældende inden- for det danske Socialdemokrati, skal til Kandidat. at ethvert Parlimedlem Hvordan stiller nu Sagen sig paa Partiels her oppe hos os? Vi har endnu ikke været i Ilden; for den Smule Kamp, vi har haft, har ingen Saar slanet, og ingen Helte skabt. Vor Disciplin har derfor ikke været prøvet, der har ikke holdt ved Valgene, der er Øje mødt op til Valgene og Monslring over os ikke holdt Mænd er Værre værel med, om vore mødt til Modstan- endnu om de er Valg g Partis paa vorl dere eller ej. Rygter tror vi kan Sand- ikke, di være løse og mangle al men sjælden er der Rog Lad os holde Møn hed, uden Ild, om de af string, saa vi kan se, vort Partis Medlemmer, der har Valgnlder, møder op til dette Valg! Staa ikke som Medlem- mer af vort Parti, hvis I ikke er vore Meningsfæller, det skaber Utryghed og ilde Omdømme, ogsaa blandt andre, der ler ad Socialdemokrater, der enten sid- der hjemme eller stemmer pan vore Modstandere paa Kampens Dag. er i hans »Hans Kasteskovl Haand, og han skal rense sin „o og sin Laude,« staar i de | g sin Lad laar í den hellige Skrift, og vi vil » nm» Lad os dog gøre disse Ord lil vore. faa ud, fyger for Vejr og Vind. Lad os holde rene Linier, hellere være faa, ægte Partimedlemmer end renset saa Avnerne en Mængde løst Gods, som vi ikke ved, hvor vi har. For eet Den vi kender er denne, ikke at vide slaar fast: værste Følelse om man er købt eller solgt. Gamlamannaheimið. Í »Skive lesa vil Social-Demokrat« (0) as" og hugsa: Behandlingen af vore Gamle. I Lørdags var jeg til Fødsels: dagsfest paa de gamles Hjem i Skive. Min Moder, Kristine Ni- elsen, som opholder sig paa Hjemmet, fyldte den Dag 80 Aar. Mor har De gamles Jeg har, mens min opholdt sig paa Hjem, ofle besøgt hende, og det har glædet mig at se alle de glade Mennesker der efter en lang slidsom Ar- bejdsdag kan nyde deres Livs- aften i smukke, lyse og venlige og tilfredse gamle Omgivelser, i disse slore, lyse og skønne Stuer paa Alderdoms- hjemmene. Her har øvet og vil fremdeles største Indsats. Det er det Parti, der op gennem Aurene har talt Socialdemokratiet, øve den de gamles og svages Sag. Vi gaar nu alter til Valg. Og- ved dette Valg bruger Re- aktionen alle Midler for at kæmpe vort Parti og derigennem saa be- alle de sociale Love. Det skal ej ske, at de sejrer! Krejberg, den 6. November 1932. Anton Nielsen. Soleidis men hvussi er vorðið hjá okkum? Hvar í Før- eilt har, oyum finna vit sovorðið heim, har tey gomlu kunna finna eill stað at hvíla seg aft- anå ein langan stravnan líysar- beiðisdag? Av og á hava vit í ávísum okkara hoyrt talu um eitt tílíkt gamlamannaheim, men enn er ikki komið longur enn til tos, So vílt okkum kunnugt hevui lað tvær reisur verið lika við at verða álvura av men Ta einu ferðina var tað — so vilt vil minnast — Ryving Jensens skipuraskúli, sum varð keyptur til gamlamannabeim; men ikki vitu vil. einki varð av, og nú eru hesi húsini aftur skipara- skúli. So kom spurningurin fram aftur og lå kom so langt, al tekning og alt, hartil hoyrir, var gjørd; eini sera væl hóskandi foroysk hús, og jú, nú skuldi farast í holt við hetta ógvuliga tiltrongda verk, ikki talan um annað - — og har útí er lað komið! er gjørd, men båturin er A ja, so er, nøglan eftir, — Øl tey, sum hava eitt sindur at lala av, rinda skalt, og tað er golt at hava nakað at rinda av; men tey, sum einki hava at rinda av, men sum treingja lil at nakað verður gjørt fyri tey, tey mugu smyrja seg við ti, al tekningin er gjørd og >vit ætla nú skjótt at fara at hugsa um. „. 60. s. fr. Var lað ikki hósk- andi, at nakað av tí skalli, vil lata, kom teimum til nyttu! Men lat okkum fara at kanna eftir, hví einki er gjørt, annað enn at losa. eilt hugsar socialdemokratisk? Hava vit haft, og sum Nei, hvorki á løgtingi ella í byarstyri hava vit býarslýri, hava socialdemokratar nakað at siga. A loglingi sita tveir og í býarslýri eingin, og tad er tí fú- fongt at vænta nakað, sum smædkar av socialismu har. Men tað er socialisman sum eigur æruna og tokkina fyri alt tað, sum enn |. d. í Danmørk er gjørt fyri tey smáu og trein- gjandu. — Vit hava hoyrt, at hinir flokkarnir rósa sær av, al tað er teir, sum hava fingið tær og tær lógir, til gagns fyri ley > > p smáu, førdar út í lívið; men hvussu tað so er við tí, so er tað socialdemokratarnir, sum eiga lokkina, tí tað eru teir sum hava brotið slóðina, og tað var ikki altid tespuligt arbeiði. Havnar byur má í ti kom- andi tíð í sínum slyri ikki long- ur verðu langt av tí leið, sum er lann beina at ganga, verða við í {í streymi, sum gongur igjøgnum allan heimin og førir at tí landi, har mannaeydnan Men fyri at koma aftur til tað, vit vóru við: gamlamannaheimid, so er helta ein so stórur spurn- ingur, so neydturvuligur, al hann ikki må detta niður fyri. lað byarstyri, sum ger tað stora verk, ið vil eitt minni um leir menn, sum hella — Vil vóna, al kemur eitt standa sum vakurt fingu í lag. Teirra nøvn skulu standa skrivaði í hjørtum leirra, sum her hava funnið lívsins síðstu hvildarhavn á jorð. Lat tykkara verk gera leirra síðstu ár gledilig og trygg! | Ur Foroyum. Tórshavn. Reyða kross-dagur. Tað hevur mangan verið heitt royna al r á >Rode Kors« hjálpa her og hur, tåid størri og um at minni farsóltir gingu um bygd- irnar í Føroyum. TåiO nógv liggja sjúk ísenn, er lad trupult at fáa ta neydturviligu hjálp. Sum oftast kunnu lær storri bygdirnar greiðu sína sjåkrarøkt, (í har vil vera ein og annar, sum kann veita kona hjálp, men í teimum smáu bygdunum liggja mangan fólk í hjálpaloysi. Fyri al bolta eilt sindur um hetta, er tað al »Røde Kors« umframt annað arbeiði hevur líkið uppá seg at fáa eina Reyda kross systir, sum kann ferðast um allar og vera lil hjálpar, har neyðugt er, og fyri at fáa ráð til er okkum loyvt at selja hitt internationala Reyða kross merki í Føroyum leygardagin hin 3. desember í ár. Vit biðja allar Førovingar gera so væl og keypa hettu merki, ið kostar 10 oyrur, oynnår less Fyri at gera fólk kunnug við tað arbeiði, Reyði krossur ger, er í hesum dogum sendur ein lítil bóklingur til 4100 hús í Foroyum. Felagið „Rode Kors“ í Foroyum. Nýggjur doktari í filosofi, Harri magistari Chr. Matras hevur fingið sína »avhandling« til hina filosofisku doktaragrad- ina likna góða til at forsvara á Keypmannarhavnar lærda há- skúla (universitet). Væntandi verður lað einaferð til várs, at harri Malras fer niður til miklu hálíð, sum nú aftur gevur einum Foroyingi hetta lærdóms- hesa progv. Matras tikið lil sín »doktaradisputats«, eitur Stednavne paa Norðuroyar. Evnið, harra hevur Hin egiligi jaguarurin. Soleiðis nevnist tunn merkis- leikur, sum framfordur var í sjónleikarhúsinum í Havn *'/,, 1932. PlåssiO í lýsdagin loyvir ikki nakra um- tað steðga til næstu ferð, men at nakar, í tí Harrans ári 1932, fór at bjóða vaksnum fólki her bladinum nú rødu av hesum leiki, má tílíkt, er ófatandi! Vit eru tó ikki småbørn, tað mugu tit minnast til, og hetta má ikki verða uppaftur spælt. Hin føroyski ålmanakkin 1933. — 5. árgangur. H. N. Jacobsens bókahandil gevur út. Vit minnast frá okkara barna- árum hinar dansku álmanakk- arnar: Flinchs, Folkels og N. C. Rom's, allir við søgum og biløt um, stuttligt fyri børn at lesa og síggja. Her — í Flinchs kunnu vit minnast, at vil fyrstu ferð lósu um socialism- una, »internationale«, og lað var ivaleyst ikki bert ålvarsamt, ið um Umframt hesa nyggju teir varð sagl rorslu. vóru smáu álmanakkarnur, har einki lestralilfar var, sum hugaði børnum. Alt helta var danskt, fyri nakað nógvum árum síðani kom hin fyrsti foroyski við um- Jakobsen, men SO seling av dr. Jakob okkara fyrsta og størsta foroyska vilskapsmanni. | fólk íkki keypa hin foroyska, tí tey vóru I fyrstuni vildu von við hin danska, og (ad var jú í leirri tíðini ikki hvor maður, ið var forur fyri at lesa føroyskt mál. — Hesir ålmanakkar hovdu ikki nógvan lað ógviliga hent, at H. N. lesnað, og var [i Jacob- sens bókahandil tók sær um reiggj og sendi hesa hentu bók, sum nú er komin á Sta ár. Hon er av sonnum sagt hent, tí tað er væl eingin, ið ikki á ein ella annan hált hevur nýtíslu av henni. Um ikki annað, so postgjaldid at siga hvíl blød at hevur hon okkum frá, og skriva eilt og annað á. golt, al lað Bokin T6, einki er so ikki hevur okkurt! brek. verður prenlad í so góðari líð, at eill og annað kann vera um skift aftunå, al hon er prentað, og lí verður moguliga okkurt skeivt tø tað hevur lítið at siga. Vónandi verður bókin bundin í sterka permu, so hon tolir al verða havd í lummanum, um so skal vera. 5 mæ .