týsdagur 29. november 1932síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SS SÓ
Fylkist saman smámenn allir
móti níðingsliði brátt,
brynjist út til stríð um vallir
for at vinna vára rætt,
rætt sum fríðir menn at liva
uttan ekka ella iva
fyri lívi trælanna.
Vilja vit fast saman standa,
hvørjum ødrum rætta hond,
vinnist sigur kring um landa,
loysast upp øll trælabond,
vinnist fram å folksins tingi,
tá vår rætt vit hava fingið
til at fremja javnadarmål.
F. F.
Nil formann í >Foroya Fiski-
mannafelag« er valdur harra
Rasmus Sigurskjold.
Hann er ein maður, sum
altíð tá á stóð, var djarvur i
orðum, sjålvt um hann hevði
teir, ið veldið høvdu, ímóli sær.
Vónandi er, at okkara fiskimenn
her hava fingið ein formann,
sum verður teimum at gagni
Partiet og Valgene.
Der er, og der maa være
noget i ethvert Samfund, der
hedder Disciplin. I Hjemmet, i
Skolen, Havet i Baad og
det
paa
paa Skib, i Samfundet i
hele taget. Slutter Mennesker
sig Samfund, maa
»
sammen |
de ikke stan lavere end Bier og
Myrer; Samfundet maa styres
efler bestemte Love, »hvoreftel
alle og enhver sig haver al
rette«. Disse Love kan være
menneskelige og milde med lige
Ret for alle til at nyde Samfun-
Love skal det
dels Goder, men
til: med andre Ord, der maa
være Disciplin. Det er en gam-
mel Lov indenbords í vore fær-
øske Baade, at dér er en For-
mand en Mand, alle paa
Baaden ser op til p. Gr. af hans
Dygtished og han har den
absolute Myndished. Selv den
Person, der har lejet Baaden,
er underkastet hans Myndighed
uden at kn,
De Mennesker, der sætter sig
|
op imod Samfundsdisci-
denne
plin, er Samfundets Fjender og
dette har Ret til at skille dem
ud, frigør sid TO1 dem. ]
del støre Samfund kan dell
ske ved Internering (Indespæl
ring) for længere eller kortert
Tid, ligesom vi gor ved vort
uarlige Barn, som vi sæller op
paa ftet, indtil det lover Bod
fedrit Hel ed ren Ud
visnil if Samfundet, Lands
fo SNIÐ, hvilken ble ret
neget brugt 1 vamlc Dag:
nan nog Land endnu,
m Frankrig, England og Ame
ríka, bruger den radikale, bru
tale Maade, at slaa Lovovertra
lern« tel, kommer ikke med
i denne Forbindelst
Í de smaa Samfund, vi kaldet
Foreninger, øælder del samme,
der maa være Disciplin. Er mai
Foreningsmedlem maa — man
holde Foreningens Love, sel
om der kan være et eller andet
deri, som man kunde ønske
endret, Man maa Lov følge
eller Land fly, hedder det, ellei
Lov er Lov, og Lov skal holdes
indtil det Tidspunkt kommer,
at man har faaet gennemført en
Ændring deri,
Den fornylig gentagne Sæt-
ning: Lov er brudt, og Lov skal
brydes, er baude farlig og in-
konsekvent, den holder ikke i
Længden, hvor besnærende
mandig den end ser ud. —
Har man altsaa en Forening,
maa dens Medlemmer være
dens Love lydige, delte maa
stan ethvert Medlem klart. Vil
man ikke erkende delte, man
man enlen forlade den Fore-
ning, det Samfund, med hvis
Love man ikke er fornøjel,
eller stan som lydigt Medlem
indtil der har fundet en Lov-
Medlem
Foreningen
ændring Sted. Vil el
af dette,
gribe til det disciplinære Middel
intet man
Medlem af
fleste
at udelukke dette
Foreningen; i de Fore-
ningslove staar jo ogsaa en Pa-
ragraf, der bestemmer dette.
I de
cialdemokrati
Dage, da det danske So-
førte den svære
Kamp for at vinde frem fra den
bare Bund, hvorpaa det be-
gyndte, var det en nødvendig
Ting at hævde en ofte haard
Partidiciplin. Det Medlem af
Partiet, der ikke mødte til Valg
paa Parliets Kandidat, blev
uden Vaklen udelukket af Par-
tiet og stod stemplet som en
Person, der i Afgørelsens Stund
sveg sit Parti. - At staa som
den, der sveg, da det gjalt om,
var i de Dage og blandt de
få
Folk
fan
den sorte som
holdt af at
Folk kendte Ordet Disciplin, det
Kokarde,
bære. For de
var paa det, de byggede deres
Fremtid. De brugte Olaf Ryes
Ord: »I Dag maa ingen vige.c
Og de stod, for deres Hus var
bygget paa Klippegrund. Det
usvigelige Sammenhold bar dem
frem til al
Parli i del
oppe og førte dem
>
blive Landets største
danske Folketing. Det førte dem
frem til de første Pladser i Lan-
dets Regering og i Hovedstadens
Styre, og selv deres Modstan-
at de ifølge deres
Stil-
hedder det
>Muler-
pjalt« eller »Socialistsjover« om
Mænd,
Dage var i Hovedsta-
dere har sagt,
Intelligens allid var deres
Nu
Firserne:
linger voksne.
ikke, som i
disse saaledes som vi,
der i de
den, vel erindre
Endnu er vel sagtens den
samme Regel gældende inden-
for det danske Socialdemokrati,
skal til
Kandidat.
at ethvert Parlimedlem
Hvordan stiller nu Sagen sig
paa Partiels
her oppe hos os? Vi har endnu
ikke været i Ilden; for den
Smule Kamp, vi har haft, har
ingen Saar slanet, og ingen Helte
skabt. Vor Disciplin har derfor
ikke været prøvet, der har ikke
holdt
ved Valgene, der er
Øje
mødt op til Valgene og
Monslring over os
ikke holdt
Mænd er
Værre
værel
med, om vore
mødt til
Modstan-
endnu om de er
Valg
g Partis
paa vorl
dere eller ej.
Rygter tror vi
kan
Sand-
ikke, di
være løse og mangle al
men sjælden er der Rog
Lad os holde Møn
hed,
uden Ild,
om de af
string, saa vi kan se,
vort Partis Medlemmer, der har
Valgnlder, møder op til dette
Valg! Staa ikke som Medlem-
mer af vort Parti, hvis I ikke
er vore Meningsfæller, det skaber
Utryghed og ilde Omdømme,
ogsaa blandt andre, der ler ad
Socialdemokrater, der enten sid-
der hjemme eller stemmer pan
vore Modstandere paa Kampens
Dag.
er i hans
»Hans Kasteskovl
Haand, og han skal rense sin
„o og sin Laude,« staar i de
| g sin Lad laar í den
hellige Skrift, og vi vil
» nm»
Lad os dog
gøre
disse Ord lil vore.
faa ud,
fyger for Vejr og Vind. Lad os
holde rene Linier, hellere være
faa, ægte Partimedlemmer end
renset saa Avnerne
en Mængde løst Gods, som vi
ikke ved, hvor vi har. For eet
Den
vi kender er denne, ikke at vide
slaar fast: værste Følelse
om man er købt eller solgt.
Gamlamannaheimið.
Í »Skive
lesa vil
Social-Demokrat«
(0) as"
og hugsa:
Behandlingen af vore Gamle.
I Lørdags var jeg til Fødsels:
dagsfest paa de gamles Hjem i
Skive. Min Moder, Kristine Ni-
elsen, som opholder sig paa
Hjemmet, fyldte den Dag 80 Aar.
Mor har
De gamles
Jeg har, mens min
opholdt
sig paa
Hjem, ofle besøgt hende, og det
har glædet mig at se alle de glade
Mennesker
der efter en lang slidsom Ar-
bejdsdag kan nyde deres Livs-
aften i smukke, lyse og venlige
og tilfredse gamle
Omgivelser, i disse slore, lyse
og skønne Stuer paa Alderdoms-
hjemmene.
Her har
øvet og vil fremdeles
største Indsats. Det er det Parti,
der op gennem Aurene har talt
Socialdemokratiet,
øve den
de gamles og svages Sag.
Vi gaar nu alter til Valg. Og-
ved dette Valg bruger Re-
aktionen alle Midler for at
kæmpe vort Parti og derigennem
saa
be-
alle de sociale Love.
Det skal ej ske, at de sejrer!
Krejberg, den 6. November 1932.
Anton Nielsen.
Soleidis men hvussi er
vorðið hjá okkum? Hvar í Før-
eilt
har,
oyum finna vit sovorðið
heim, har tey gomlu kunna
finna eill stað at hvíla seg aft-
anå ein langan stravnan líysar-
beiðisdag?
Av og á hava vit í ávísum
okkara hoyrt talu um eitt tílíkt
gamlamannaheim, men enn er
ikki komið longur enn til tos,
So vílt okkum kunnugt hevui
lað tvær reisur verið lika við at
verða álvura av men
Ta einu ferðina var tað — so
vilt vil minnast — Ryving Jensens
skipuraskúli, sum varð keyptur
til gamlamannabeim; men ikki
vitu vil. einki varð av, og nú
eru hesi húsini aftur skipara-
skúli.
So kom spurningurin fram
aftur og lå kom so langt, al
tekning og alt, hartil hoyrir, var
gjørd; eini sera væl hóskandi
foroysk hús, og jú, nú skuldi
farast í holt við hetta ógvuliga
tiltrongda verk, ikki talan um
annað - — og har útí er
lað komið!
er gjørd, men båturin er
A ja, so er, nøglan
eftir,
— Øl tey, sum hava eitt sindur
at lala av, rinda skalt, og tað
er golt at hava nakað at rinda
av; men tey, sum einki hava at
rinda av, men sum treingja lil
at nakað verður gjørt fyri tey,
tey mugu smyrja seg við ti, al
tekningin er gjørd og >vit ætla
nú skjótt at fara at hugsa um.
„. 60. s. fr. Var lað ikki hósk-
andi, at nakað av tí skalli, vil
lata, kom teimum til nyttu!
Men lat okkum fara at kanna
eftir, hví einki er gjørt, annað
enn at losa.
eilt
hugsar socialdemokratisk?
Hava vit haft, og
sum
Nei,
hvorki á løgtingi ella í byarstyri
hava vit býarslýri,
hava socialdemokratar nakað at
siga. A loglingi sita tveir og í
býarslýri eingin, og tad er tí fú-
fongt at vænta nakað, sum
smædkar av socialismu har.
Men tað er socialisman sum
eigur æruna og tokkina fyri alt
tað, sum enn |. d. í Danmørk
er gjørt fyri tey smáu og trein-
gjandu. — Vit hava hoyrt, at
hinir flokkarnir rósa sær av, al
tað er teir, sum hava fingið tær
og tær lógir, til gagns fyri ley
> > p
smáu, førdar út í lívið; men
hvussu tað so er við tí, so er
tað socialdemokratarnir, sum
eiga lokkina, tí tað eru teir sum
hava brotið slóðina, og tað var
ikki altid tespuligt arbeiði.
Havnar byur má í ti kom-
andi tíð í sínum slyri ikki long-
ur verðu langt av tí leið, sum
er lann beina at ganga, verða
við í {í streymi, sum gongur
igjøgnum allan heimin og førir
at tí landi, har mannaeydnan
Men fyri at koma aftur til tað,
vit vóru við: gamlamannaheimid,
so er helta ein so stórur spurn-
ingur, so neydturvuligur, al
hann ikki må detta niður fyri.
lað
byarstyri, sum ger tað stora verk,
ið vil eitt
minni um leir menn, sum hella
— Vil vóna, al kemur eitt
standa sum vakurt
fingu í lag. Teirra nøvn skulu
standa skrivaði í hjørtum leirra,
sum her hava funnið lívsins
síðstu hvildarhavn á jorð. Lat
tykkara verk gera leirra síðstu
ár gledilig og trygg!
|
Ur Foroyum.
Tórshavn.
Reyða kross-dagur.
Tað hevur mangan verið heitt
royna al
r
á >Rode Kors«
hjálpa her og hur, tåid størri og
um at
minni farsóltir gingu um bygd-
irnar í Føroyum. TåiO nógv
liggja sjúk ísenn, er lad trupult
at fáa ta neydturviligu hjálp.
Sum oftast kunnu lær storri
bygdirnar greiðu sína sjåkrarøkt,
(í har vil vera ein og annar,
sum kann veita kona hjálp,
men í teimum smáu bygdunum
liggja mangan fólk í hjálpaloysi.
Fyri al bolta eilt sindur um
hetta, er tað al »Røde Kors«
umframt annað arbeiði hevur
líkið uppá seg at fáa eina Reyda
kross systir, sum kann ferðast
um allar og vera lil
hjálpar, har neyðugt er, og fyri
at fáa ráð til er okkum
loyvt at selja hitt internationala
Reyða kross merki í Føroyum
leygardagin hin 3. desember í ár.
Vit biðja allar Førovingar gera
so væl og keypa hettu merki, ið
kostar 10 oyrur,
oynnår
less
Fyri at gera fólk kunnug við
tað arbeiði, Reyði krossur ger,
er í hesum dogum sendur ein
lítil bóklingur til 4100 hús í
Foroyum.
Felagið „Rode Kors“
í Foroyum.
Nýggjur doktari
í filosofi,
Harri magistari Chr. Matras
hevur fingið sína »avhandling«
til hina filosofisku doktaragrad-
ina likna góða til at forsvara á
Keypmannarhavnar lærda há-
skúla (universitet). Væntandi
verður lað einaferð til várs, at
harri Malras fer niður til
miklu hálíð, sum nú aftur gevur
einum Foroyingi hetta lærdóms-
hesa
progv.
Matras
tikið lil sín »doktaradisputats«,
eitur Stednavne paa Norðuroyar.
Evnið, harra hevur
Hin egiligi jaguarurin.
Soleiðis nevnist tunn merkis-
leikur, sum framfordur var í
sjónleikarhúsinum í Havn *'/,,
1932. PlåssiO í
lýsdagin loyvir ikki nakra um-
tað
steðga til næstu ferð, men at
nakar, í tí Harrans ári 1932,
fór at bjóða vaksnum fólki her
bladinum nú
rødu av hesum leiki, má
tílíkt, er ófatandi! Vit eru tó
ikki småbørn, tað mugu tit
minnast til, og hetta má ikki
verða uppaftur spælt.
Hin føroyski ålmanakkin
1933. — 5. árgangur.
H. N. Jacobsens bókahandil
gevur út.
Vit minnast frá okkara barna-
árum hinar dansku álmanakk-
arnar: Flinchs, Folkels og N. C.
Rom's, allir við søgum og biløt
um, stuttligt fyri børn at lesa
og síggja. Her — í Flinchs
kunnu vit minnast, at vil
fyrstu ferð lósu um socialism-
una, »internationale«, og lað var
ivaleyst ikki bert ålvarsamt, ið
um
Umframt
hesa nyggju
teir
varð sagl
rorslu. vóru
smáu álmanakkarnur, har einki
lestralilfar var, sum hugaði
børnum.
Alt helta var danskt,
fyri nakað nógvum árum síðani
kom hin fyrsti foroyski við um-
Jakobsen,
men SO
seling av dr. Jakob
okkara fyrsta og størsta foroyska
vilskapsmanni.
| fólk íkki
keypa hin foroyska, tí tey vóru
I fyrstuni vildu
von við hin danska, og (ad var
jú í leirri tíðini ikki hvor maður,
ið var forur fyri at lesa føroyskt
mál. —
Hesir ålmanakkar hovdu ikki
nógvan lað
ógviliga hent, at H. N.
lesnað, og var [i
Jacob-
sens bókahandil tók sær um
reiggj og sendi hesa hentu bók,
sum nú er komin á Sta ár. Hon
er av sonnum sagt hent, tí tað
er væl eingin, ið ikki á ein
ella annan hált hevur nýtíslu
av henni. Um ikki annað, so
postgjaldid at siga
hvíl blød at
hevur hon
okkum frá, og
skriva eilt og annað á.
golt, al lað
Bokin
T6, einki er so
ikki hevur okkurt! brek.
verður prenlad í so góðari líð,
at eill og annað kann vera um
skift aftunå, al hon er prentað,
og lí verður moguliga okkurt
skeivt tø tað hevur lítið at
siga. Vónandi verður bókin
bundin í sterka permu, so hon
tolir al verða havd í lummanum,
um so skal vera.
5 mæ
.