Sosialurinarkiv
Sosialurin 1932-12-17, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 17. desember 1932síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

NA Havnarfólk! „Smáfólkið“ í Havn! Farið á val og stemmið uppá javnadarmannalistan! 7að eru menn sum eru tykkara menn og vilja virka fyri tykkum, Havnarbý. Minnist til hverji til fyri eru og hverji tey eru, sum eru von at seta teir listar upp, sum geva fleirtalid í okkara býráði. Hvør er tað, sum er tann stóra mongdin í byi okkara? Er tað íkki tit, sum slíta fyri at vinna tað dagliga breyð? Er tað ikki tit, sum lata tykk ara súrt vunnu oyru í skal? ein skattur svárur sum mangan er at skrava saman f rættan tíð. Er tað ikki til tykkara bílarnir lutir, sum koma at heinta teir eru skrivaðir, tå teir vóru og pantaðu, av tí al hesin skattur ikki var goldin i rættari líð? Er tað kanska tit, sum eru frí av skatti, tí at tit hava stýri so, at lil ment at lata »ikki eru skatt«, tí at arbeidi tykkara ikki hevur givið »yvirskol«. liva eilt liv í Er tad tit sum yvirflóð við veiðslum sum spyrjast, ferðum til inn- og útland? Er tað tit, spyrji eg? Nei, tað eru ikki tit, tað er ti heldur ikki tit, sum sum skulu velja teir menn, verja lev, ið nørast av småmannsins sveitta men ikki virða hann meir enn 120, te traðka undir fol gøtuni. Farið nú einaferð á val ultan eftir teim gomlu regl- at ganga únum: samband ella sjálvstýri, men gangið eftir nýggjum regl- um: tey stóru, sum ongantíð fáa men, sum kráka. bara ímóti teim nog nogyv, vilja skræða Í SC smáu, leim einvin hugsar um. Og so er tað væl gitin gáta hvar tit eru at finna á valdeg- inum. Sum Gamal Harnamaður. Aftaná tólkatingsvalið. Nú vita vit, hvussu síðÓal el er valið vvirsluðið, og nú ; Kundu vil yæntað tað landi. annarleiðis, kundu vil vænlað, ' al socialist-kandidaturin kundi enn hann ta fleiri stemmur her, ekk? Maðurin var heill ókendur av ollum. og socialisman er jú iYggi. Nei, lal glað við lað vil okkum vera fingu, og lál fara al arheiða, gera sakligt, „Ongin upplýsandi al heiði uppøsing undan vali“, átti at verið ein føst við i á okkara nuskrå, tí oll tok: ste uUppøsing er an tað enn syndsad ímóti hesum, el tað tí at vit ikki enn eru komnir í rætllag, Lat okkum javnaoarmernn ravn al menna okkum, menna okkara felag, so tað verður hugnaligt at koma saman til gaman og álvara, og vit á tann hátt læra hvor annan ut kenna og hvor sær roynir al draga onnur við inn í felagið Lat meg sum bluðslýrara siga eitt: Tað er kunngjørt ollum, at eg fegin vil verða einum hvørjum til hjálpar, sum hevur nakað, hann vil hava fram, men eg eri ikki forur fyri, og tað el ikki heldur mítt arbeiði at ganga býin árunl og spyrja fólk, um ltava okkurt at skriva tey íkki um, okkurt at finnast al onkrum og | tí illa. Og verður | SK fyri. Komið til mín, tit vita hvar eg búgvi, og tit finna navn mítt á húsunum. Listar til býarstýrisval. Liste A. Til Byraadet: 1. Sofus D. Christiansen, Somd. 9 M. A. Jacobsen, Bibliothekar. 3. Wenzel Pelersen, Smedem. i. I. Christiansen, Navigationsl. 5. Johs. Simonsen, Entreprenør, 6. Marius Rein, Sømand. 7. Joh. Mouritsen, Arbejdsfrmd. 8, Hans Dahl, Sømand. Til Ligningskommissionen: i. Z. Sørensen, Lærer. 2. G. Mohr, Kontorist. 3. Chr. Jacobsen, Bødker. i. Jacob Joensen, Skibssynsmd. 5. Niels Nielsen, Skibsfører. 6. Johs. Stefanson, Tømrer. 7. Niels Mortensen, Tømrer. Revisor: Jørgen Fr. Jacobsen, Købmand. Liste B. Til Byraadet: 1. Johs. O. Joensen, Byraadsfmd. 2, P. Niclasen, Redaktør. 3. 0. Brechmann, Politibetjent. I. Jens Poulsen, Smedemesler. 5. C. Bærentsen, Købmand. 6. Poul Poulsen, Arbejdsmd. 7. Jac. Vilhelmsen, Arbejdsmd. 8. KL. Klementsen, Repræsentant. 9, Peter Poulsen, Slojdkerer. Til Ligningskommissionen: i. Hans . Olut Nielsen, Typogruf. Carl Jensen, Mejerist. Maler Hansen, Fuldmæglig, Jacobsen, Fuldmægt. — I Í. Julian Hansen, Revisor: Hans Olaf Hansen Liste C. Til Byraadet: 1. Jac. M. Hans M. Rubek I. Carl V. Fosaa, Bugermesler. 5. I. H. Rubeksen, Arbejdsmand. 6. M. Samuelsen, Stenarbejder. 7. Sigird Jensen, Motorpasser. M. Olsen, Arbejdsformd. 9. Johannes Krog, Arbejdsfmd. Mouritsen Købmand. Jacobsen, Redaklor. Rubeksen, Skibsforer. 8. Chr Til Ligningskommsion: 1. Hans M. Jacobsen, Redaktør. 2. Trond Hansen, Købmand. 5. M. Samuelsen, Stenarbejder. i. Poul K. Mouritsen, Typograf. 5. Hjalmar Kragesteen, Sømand, Ólsen, Lærer, 6. Johan Lava Revisor: Frond Hansen Købmand Liste D. Til Byraadet: 1. P. Johs. Hansen, Jordbruger. 2 Ole J. Christiansen, Vognmand. 3. Johan Edv. Smith, Tømrer. Í. Knud Ellingsgaard, Skibsforer. Javnadarmenn! Setid krossin vid lista C. | Har eru menn, sum vilja virka | fyri tykkum, og einki hava til sín sjálvs. Byarstýris-valið. Nú stendur býarslýrisval fyri durum, og lað kundi verið sera hóskandi al farið at:sungið fyri hesum nú farandi býarstýri: »Kom Hjerte tag dit Regne- bræt . . « Og vit hugsa okkum, al mangur maður í hesum døg- um sigur fyri seg sjålvan, at nå munnu vit fara at skræda skinnið av hesum stýri, tí menn eru altid glaðir, tá onkur annar enn teir sjálvir fer í holt »rakkararbeidi« at við fletta Biðjur ein teir hetta tað sjálvdeyða. sjálvar gera tað og skriva við egnum navni undir, so kvíðu teir seg við tað; lí hetta, at leggja navn til sjálvur, er allíð nakað, fáur hevur hug til. — At sita í „offentligum“ starvi er ultíð ringt, tí hvussu fegin hann vil rætt og skjal, gera verður óivað onkur, sum heldur seg hava liðið órætt. Og sikkurt og vist er tað, at mangur hevur liðið órætt á ein ella annan hátt. — Har ein fær, missir ein annar, tað er ein náttúrans lov, og hon er eisini galdandi í (í bypolitiska lívinum. — Tað er millum manna, og alment tos tað er vist líverri eingin lygn, hvussu til er gingið í Havnar bvarstyri í leim farnu árum, hvussu tað, al vera stýrislimur, hevur verið ein rennandi kelda at: oysa úr — og har er oyst! Tað ljóður syndarligt, tá sagt verður, 1å taluð verður um hetta: y-— ja hann kann, hugsa vil, eingin siga um, at hann hevur fingið nakað til sín sjálvs“. Hetta er jú bart út sagt ræðuligt, at undantakið er hann, sum ikki hevur fingið sær nakað sjálvur; altso facit er, at fjøldin av bY- keld- Jú. soleiðis er losið millum hetta tíðin reinska al og aldrin velja menn ráðslimum hevur oyst úr uni, mauna. — Er nú sann- heit, so er komin at fyri inn aflur, sum hava brúk al vinna sær nakað á nakran hátt av lí at hava við Havnar þvarstýri al gera. að verður kann væl vera, at lað lorfort arbeiði al finna leir menn, men leir mugu finn- ast!! Hvorki mugu teir hava al- sær fastur gongd til al vinna | ognir ella vinna sær rættindi Í bø, haga ella við strond, soleiðis sum prógvast kann hevur verið vjørt. Ein limur av Havnar by- arstyri må ikki å nakran háll har til at almenn nvía sín sess Vinna sær innløkur við ar- leiðari ella alt slanda beiðir, hvorki sum almennur arbeidari, lí al- menl arbeiði eigur al einum hvørjum, og opið fyri sum hevur dugnaðskap og hug til tess. Tey arbeiði, sum verða tikin sum akkordarbeidi, stunda sjálvsagt sum nakað fyri seg, men rættast er, al ein ventre- prenør« lelur so nógvar menn sum møguligt verða við, og helst Havnarmenn. Skulu vil so vera á einum máli um, at:í framlíðini er Havnar byråd ikki eitt stað, hvar menn sleppa sær inn fyri at vinna eill ella annað »job«, men at har bara monnum, sum er bråk fyri virka fyri býsins besta — og ongum gørum. — Havnarmenn! Latið ikki orðið javnaðarmaður tykkum, men vítið, hval hann er. Hann hevur sett fyri Latið ikki ley, rúll borgum, fáu loyvi til framvegis » p nm ræða er ein maður, sum sær fyri at mannsins besta. virka små- sum higartil hava fyri at sela sínar menn inn, leir ikki ikki men sum sum eru lykkura vinir, sum arbeiða fyri tykkum, arbeiða fyri teimum, sum onga hjálp hava fyri neyð- ini — ella fyri sær sjálvum. — Gangið ikki á val uppá listar við slórfólki á odda, lad gagnar tykkum íkki, men gangið á val uppá javnadarmannalistan, li har eru ikki menn sum hava nakað at vinna fyri seg sjålvar, Latið lað ongantíð aflur kunna sigast fyri teirra egna persón. í okkara býi um nakran mann, sum situr í býarstýrinum, at hann situr har fyri at fáa nakra vinning! Farið á val mánadagin 19. december og setið krossin við listan, sum javnadarmenn hava sell upp. Nýggjar inntøkur. Gerið so væl harri bludstyrari al loysa mær innivíst fyri eflir- fylgjandi reglum. Sum flestum kunnugt stendur byrådsval fyri durum, og nýggir menn skulu veljast til at síta fyri býsins viðurskiflum lex Vit vita lían- komundi fyra ár. verri, at skallabyrðan er tung og lorfor og oftast missjavnl åløgd, og kundi ti teinkjast al vunnið okkum uðrar innlokur enn beinleiðis skall. Sum er selur kommunan ljós hevur góða vinning av lí. og Verkið er mær kunnugl hálvavegna avdrigið, og ljós- prisurin vil minka, so hvort skuldin verður goldin. Tað sum her hugsast gjørt fyri al lætta um skattabyrdina er, al vil Havnar kvinnur og menn sela limir inn í okkara býrað, ið vilja søkja ministeriid um »approbering« fyri Havnar við kol, koks og eventuelt pinnabrenni, Her burdi og leimum rællu monnum by uppá einuhandil kundu vit við góðum al- vunnið okkara hví einar 100,000 kr. um árið og tó selt kolið og koksið væl bíligari enn nú. Kol- ið er bíligt í Onglandi, og frakl- irnar eru sera lágar, og lí er latið dýrur. - hava og Vil eiga góð, ónýtt plúss til slíkan lann prísur, vil lata meir enn handil, bæði við havnakaiina, innast á Skålatrød ella úli í Álakeri, og peningin, einar 40— 50,000 kr. til stovnan, kann ikki verða torført at reisa. — Teir, ið nú hava kolhandilin í hondum, stúra vit íkki fyri. teir hava so mangt annað í hond- um, sum gevur góðun vinning, so leir koma neyvan at líða neyð. Hesum og mangum ødrum t. d. hvussu skatturin verður nýtt- ur — hvar tær 95,000 krónur- nar, sum »Dimmalætting« skriv- aði um eru niðurlagdar í okk- ara bý í arbeidisløn og tilfari eru farnar var vert at frætt frá Tað kundi verið at fleiri enn eg vildu sæð og hoyrl hvar hesin penningur er grivin. Vil stríddi sambands- og sjálvstýris- vila oll, at tann nú um- politikkur einki hevur at gera í at tað til býráðs- stilla eftir hesum reglum, men einans byrhdinum, og valg ikki nýtist al upp eftir socialum, og at vil mugu hava menn inn Í byráðið, ið hava hug og ans fyri býsins framgongd og fullu nyttu av ti hart vunna penningi, ið goldin verður í skatti. Alt arbeiði, verið lað jarnsmíð, ror og valn- veitingar ella annað, all má verða útboðið til lagstbjóðandi, so lað ikki kemur bara býráðs- limum ella teirra ávarandi Lil Tað dagliga tímalonsar- bylt millum dugandi arbeiðismenn, góðar. beidi má verða javnliga og ikki, sum vænt millum nakrar vissar menn, sum av einari ella aðrari persónligari orsok verða útvaldir. Tá tykist hvussu til gongur hjá býráðinum mongum gálufort við pengunum, hvussu býráðið rullar við teimum yvirfyri sum- mum. Um tað er teir rættu menn, sum sila við teim slóru lønum, er mongum monnun ivingarsaml, og mangur heldur at dugandi menn kundu fingist fyri einn løn, sum var heldur Minni. Tað sum kundi verið spart á hátt kundi verið nýtt lil onnur enda- henda mangan annan, DØ » mál. Vita leir vóðu býráðsmenn ikki. at: vil liva í einari líð, lá hvort ovra verður vent í hondini áðrenn lad verður goldid, og sjálvir síggja teir, hvussu torfort lað er at: fáa skallin goldnan, Al lad er ført arbeiði at vera ólontur lim- Otakksamt tor- og ur í býráðnum, vita vil oll men teir, sum lata seg uppstilla, vita hvat teir ganga inn til og mega royna fyri allar partar at fáa lað mest møguliga góða burtur úr teirra arbeiði til gagns fyri tey, í Havn búgva. Havn, tann 12.—11.—32. Havnarmadur. Havnarmenn ænsid tykkum! Millum mangt annað gongur tos her millum manna um ein lista til býarstýrisval, gjørdur av teim- um monnum, sum av bygd ern fluttir inn í býin. Hesin listi skal - sigist tað verða eitt ,mot- trekk“ móti okkum innføddu Hav- narmonnum. Er hetta satt, so hevur Føroy- ingurin víst eina siðu av sínum lindi, sum hugsi eg eingin hevur droymt um var til. Vit gom- lu Havnarmenn hava ofta hildið, at tað sá nakað legið út, at teir innfluttu menn ofta vóru tíknir fram um okkara egnu í arbeiði av ollum slag, men hvat var at gera við tað! Tað var ikki longur siður í Havn at koyra innflutt fólk av býnum, tá tað leið út ímóti, at fimm ár vóru farin; lað var ikki lagt teimum eitt strá í vegin, tey høvdu somu rættindi sum vit onnur á ein og hvent hátt. | Er hetta nú so, at ein sovorðin listi er i umbúna, noyðist ein t- verri at hugsa, at betri var, um hin gamli måtin var brúktur. - Ein sovorðin maður kann onga