týsdagur 11. apríl 1933síða 2

av kapitalistandanum; men so- leiðis má tað Gjøgnum neyð og deyð må socialisman vera. forast til sigur. Arbeiðsklassin kann ikki finna seg í at verða kúskaður. Hann kann tola tað til eina tíð; men at hann ikki tolir tað í longd- ini, hava vil mong dømir um. domi í so Rusland er besta mála. Tíverri gekk tað soleiðis har, at arbeiðsklassin gekk ov- langt fram og kanska ov knapp- liga fram. Men sum Danir siga: »Tryk skaber Modtryk«, soleiðis eisini f politikki. Jå hardari ar- beiðsklassin verður kroystur, tess harðari gongur hann fram. Í fall 1932 mundi lagt tey foroysku skipini kreppan, sum i heima, kroystir Førøyar eina- ferð aftrat, og »stakkala« tingið á ødrum sinni vísir seg líka so evnaleyst sum í fjør, so fúa afturhaldsmenninir at síggja, at teirra politisku dagar eru taldir. Einaferð man tolid fara at ganga upp í Føroyum eins og aðrastaðni. Tíverri er tað so her landi, at menn eru, sum síggja sín vinn- ing av at halda fjøldina niðri í andaligum vesældómi, teir leggja alla orku sína í at prædika ar- móðs- og ómegdaranda, og teir halda bæði munnliga og skrivliga fram 5 5 > tessvegna 6megdartalur millum fåtækar føroyingar. Tess- vegna hevur ómegdarandin seti síni brennimerki á stóran part av foroyingum; men sum orða- takið sigur: »Alt svik svikir seg sjålvt«. Einaferð fáa føroyingar eyguni upp, so teir klárliga síggja, at teir eru villleiddir. »Vi kan være sociale, om vi ikke er Socialdemokrater,< siga aftur- haldsmenn. Við slíkum fogrum orðum royna teir at klæða seg í seyða- skinn, fyri at teir ikki skulu kennast frá javnaðarmonnum. Men menn at síggja, at tað er nyttu- einaferð fáa afturhalds- leyst at klæða seg í seyðaskinn; tí úlvalabbarnar kunna aftur- haldsmenn ikki krógva. Mál javnaðarflokksins er at rudda ómegdarandan burlur. Von mín er, at tað fer at J. H. Danbjørg. eydnast. Fiskeriet. Telegram fra »Hvidbjørnen«: Den 5. Selvogsbanken blandt med vedføjede Fangst: April observeret paa 52 Kuttere, deri- »C. & M. Slater« 13000 »Tre Søskende« ... 17000 »Suduroy« 23000 »Magicienna« 36000 »Sannad 30000 V. N. 213. . 18000 »Flower of the Forest« 10000 »Docea« 16000 PIhor«,......………r 11000 »Egeria« 15000 »Elisabeth« 17000 »Energy« 3000 »Carl« | 16000 »Johanne Sofie« 14000 >W. G. Marchall« 18000 »William Stephanson«. 10000 »N6loy« . 11000 »Gunhild« 1800 »Marité« 25000 »Havfrigvin« 34000 »Neplun« 9000 »Lieutnant Vedrines«... 25000 »Mignonetle« 20000 »Coronel« .........….+ 14000 »H. M. Stanleya.......F 19000 | hevur rætt í, men h. GO. SN. Sd. h SO, fn. ágú JO, #4 JU, FO, JO LI OM OM M I Tv v LIU vore í = AIS BALSLEV á GOOS TLF. 20 á 237 THORSHAVN TLF. 20 & 237 MØDT Trælast en gros & en detail. Altid stort Lager af alle Bygnings- materialer til billigste Priser, BI. a. sælges Mursten til 10 Øre pr. Stk. Nøkur orð aftrat til hr. J. H. Danbjerg. Gamli vinur! Nokur orð fari eg at skovta aftrat teimum seinastu til tin, hóast eg ikki hevdi væntud, at tey skuldu ørkimla teg so, at tå eins og Jeppe å Fjallinum måst spyrja teg sjålvan: sovi ella vaki eg! Og seinast av øllum hevdi væntad, at tå í mær fekk at sambands- eg síggja hin mann; eg kann lítið ætla, hvussu ilt hetta má gera tær; men eg fari at ugga teg við, al lá tú hevur lisið hesar reglurnar, manst tú eins og Jeppe fara at vakna upp aftur — ikki á sama hann — argasta plássi sum men úr køldum sambandsdreymi. Tað er eygsjónligt, at tú hevur hinum eina aðra falan a brennandi Grønlandsspurning- inum enn eg. Tann ástreinging, sum Føroyingar hava gjørt í hesum máli, nevnir tå eitt knæ- fall fyri tí danska ríkisstýrinum, og skulu vit vænta nakrar somdir, so verður tað sjálvandi ein náðigáva til okkura; soleiðis má tín tanki falast; borgarrætt- indi hava Feroyingar jú sum statt er, so hetta er ikki at bera við. Men umframt hetta, so átti tú at minst til, Danir eru komnir lil ræðið yvir Vest- vit Føroyingar hvussu urgrønlandi, at fylgdu við í hesum gamla norska búnum, og sjálvandi eiga vit lí lunnindi saman við Danmark í hesum landsluti, so salt sum Grønland er leingi sum uppgerð ikki hevur l íkisogn, og So verið Danmarkar og Føroya millum. Henda fyrndarrætt eiga allir — rættir Feroyingar at standa sum ein maður um, og eg vil vóna, at her svíkir tú og ikki, um vil at tingað partumenn tínir lann dag uppliva g, verður um borgarrættindi Før- oyinga og Dana millum. — Tú finst at mær, tí eg sigi, al bråfongishjålp mega Føroyingar til vit sum krevja rætt fyri ótálmaðir at røkja sin vinnuveg yviri við Grønland her (l- róður frå landi uppíroknaður. Hvor meini eg er næstur at hjálpa Føroyingum, tå á stend- ur(?)! Hverjir eru teir, ið mega bera ábyrgdini fyri hesum landi og fólki, sum statt er? Eru tað ikki teir, sum hava buklina og báðar endarnar, leir sum stýra hesum landi, og sum framvegis vilja hava ræðið yvir okkum? Tú skrivar so nógv um út- lendingar, ið súgva milliónir út av Feroyum, sum tú óivað man ikki bróðurparturin av hesum milli- ónum fara til Danmarkar! Jú sannleikin er tann, at megin- luturin av lí peningi, sum fiski- maðurin í Foroyum við bit og slit fær upp úr sjónum, fer til Danmarkar. Hava menn ikki rætt til at krevja av teirri donsku stjórnini, at hon hesir somu ger vinnulíkindini so góð sum gjørligt, og ikki heldur fast við eitt avoldað monopolsystem, sum ikki er til nakrans gagns, uttan at kenna seg sum biddisnýkar! Jú, vit hava meira enn ein rætt til at krevja sømdir her, og eg hevdi seinast væntað at hoyra nakað annað frá tær. Eg kann geva tær rætt í, at fjøldin av Foroyingum fóru skeivir við 12. dec., og munnu leir nú beiskliga iðra seg um mistakid; men (lå tå skrivar: »At teir (tykkara partamenn) ikki hava opnað Grønland fyri donsku Førovingum, eru vit javnaðar- menn ógviliga harmir um, men vit javnaðarmenn hava ikki haft nakran mann niðri á danska ríkisdegnum, so vit kunna ikki siga, al rikisstyrid hevur verið óbeinasamt móti okkum,“ so dugi eg ikki reiðiliga at fylgja »logikkini« her. Hvat er á muni tykkum javnadarmenn Líða (it ikki sama vansan f hesum måli sum hinir flokkarnir í Foroyum? millum og Førovingar? Men »ifall eg sat á ríkisdegn- um, og eilt socialdemokratiskt ríkisstýri ikki vildi givið Foroy- ingum fríar ræsur í Gronlundi, so heyði eg meldað meg út úr lí danska javnadarflokkinume«; (so frægur ert lú kortini), men um ein aflurhaldsmaður fær sín vilja fgjøgnum ella ikki — í hesum viðfangi viðvíkjandi Grønlandsmålinum broytir ikki tina åskodan á ríkisstýrið. Eftir hesum orðum tínum fara lesararnir at ælla um, hvat stendur hægri í metum hjá tær, hin danska partastøda tín ella Gronlandsmálið. »Veitst tú eingi ráð at bjarga Foroyingum uttan at falla í knæ fyri tað danska ríkissltjórn- Hetta nyt- spyrja, tå td, '< spyrt tú meg. ina“ isl tær ikki al sum ein gamal sjálvslýrismaður, átti at vita, at aðalmál okkara frigera biddara- sjálvstýrismanna er at Føroyingar fyri ulla gongd, men tað tykist sum lå hevur fingið ta »fiks idé«, at tað væl balar at gera okkara fólk økonomisk sjálvbjargið tí verandi politiska systeminum. henda pos verið Sum tå veilst hevur mannagongdin roynd leingi, men vil sum togarakona í tunnu; tað litiska standa undir er so illa statt, at menn eiga ikki margarin upp á eina breyð- flís, sigir tú; men at broyta sy- stemið, tað er tað sama sum at koma úr oskuni í eldin — ella tad sum verri er, heldur tú fram. Av hesum framhaldi tínum er tað greitt, at tú ikki hevur álit á Foroya fólki; tú heldur ikki, at Føroyingar (fiskimenn og aðrir arbeiðsmenn, sum eru tað stóra talid) eru forir at skipa fyri hesum landi, so tað kann vera livandi í tí; tú vónar fram- vegis, at bjargingin skal koma uttan í frá, Her skiljast vit av- gjørt. Men hvussu skulu >vit sleppa undan teim privatkapita- listisku garðbrótararnum, sum súgva milliónir út av Foroyum,< tá tú ikki vilt hava Foroyingar at ráða sær á landi, men út- lendingar? Hetta er spurning- urin, sum tú fert at greiða. Tin lovsang til donsku javn- aðarstjórnina skal eg ikki nema við, lá lad, tú skrivar um hana, liggur uttan fyri okkum í For- oyum. Annars havi eg nortið við hetta evni í aftursvari il blaðstjóran av hesum blaði. Umsíður spyrt lú meg, um eg ikki minnist, stoðu vit sjálvstýrismenn tóku í eyka- tingsetuni í fjør. Jú, og eg skal leggja aftrat, at høvdu báðir javnaðarmenninir fylgt okkum lá, so hevði verið frægari vorðið Tá galt um at fáa pening til skipaútgerðina, og tað hvørja i Føroyum. sum skjótast, so fyrireikingar til sloynan av landshandli ikki stundir til tå. Nú ætli eg at enda hetta orða- skifti, tá vil neyvan koma hvorjum ødrum nærri á hesum koma tit áðrenn ovseint vóru sinni; men vónandi javnaðarmenn er — eftir lí, at skulu tit halda eina reina foroyska-politiska leið, antin tað er í ljóðskapar- ella vinnumålum, so mega tit taka støðu til spurningin, antin Feroyingar skulu ráða í Før- oyum ella ikki. Tit mega vera annaðhvort: sambands- ella sjálvstýris-javnaðarmenn, og verða til tað síðsta, verður stødan tykkum torfør at standa sum danskir partamenn. Vinur er hann, ið vomm sær. Jóhan Kallsoy. Fiskemarkedet. »Føroya Fiskaúlfluttnings- felag« meddeler: 27.—3.—33. Bilbao: Tilforsel af islandsk Klipfisk 150 Tons, af norsk 126, Beholdninger af færsk Klipfisk 250 Tons, af islandsk 750. Priser for færøsk Klipfisk 92/93 Ptus. pr. 50 kg, for islandsk 90/91. Sterling 40,70. Barcelona: Tilførsel. Priser for 1. Klasses Klipfisk 98/104 Plas. pr. 50 kg. Beholdning Ingen af alle Klipfiskesorter 2300 Tons. 28.—3,—33. Oporto: Tilforsel af færøsk Klipfisk 0 Tons, af islandsk 272, af norsk 12, af newfoundlandsk 194, af fransk Lavee 15. for færøsk Klipfisk 230 Esc. pr. 60 kg, for islandsk 230, for norsk 233, for newfoundlandsk 278, for Priser fransk Lavee 210, for portugisisk 230. Beholdning af newfound- landsk Klipfisk 1353 Tons, af alle Klipfiskesorter 669. Markedet svagt. Kurs for Lst. 110,00 Ese. pr. 1. Pd. 5.—4,—33. Priser — uforandret, Aftagende For- Genua: Ingen Tilforsel. brug. Sult. En ung dansk Sømand fortæller paa én Gang tragisk og grotesk en af sine Oplevelser som Arbejdsløs i New-York. Harleys Forhyringskontor lig- ger paa tredje Sal i en gammel Bygning nede i South Street, Nede paa Gaden larmer Tra- fiken. Dampspils Hvæsen og Si- reners Brøl fra Skibene ude i Dokkerne blander sig kraftigt op í Larmen, Vi sidder og venter, Kalle og jeg venler paa det Job, som Harley engang har lovet os. Kalle er min Kammerat, han sidder ved Siden af mig paa én af Bænkene i Forhyringskonto- rets Opholdsrum. En af hans lyse Lokker er falden ned over Panden, og han ser træt ud. Ved Siden af ham Portorico-Neger og griner for sidder en sig selv, hans Tænder lyser, Saa ringer Telefonen inde i Harleys Aflukke af et Kontor, hvor man altid kan finde ham siddende med Benene oppe pan Skrivebordet og med aftalte Se- kunders Mellemrum spyttende over i en Krog. Et Job? Jeg farer op. Sammen med andre maser jeg mod Kontoret, selv- følgelig bliver der ikke noget, alligevel maa jeg mase paa. Kalle bliver siddende: han er nok ligeglad, det skulde jeg ogsaa være, men kan ikke, vi sulter. Der er ligefrem Trængsel om at komme først. Hvad nu? Røde og gule Cirkler danser ind i under Luttct. hinanden oppe Mændene foran og omkring mig bliver til taageaglige Skikkelser, Saa stirrer jeg i Gulvet for at søge Hjælp. Det gør ondt værre, Gulvbræderne er kommen i Drift. De skubber sig frem og til Siden for hinanden en Drift. Det er Sult. Jeg griber for mig, men Tømmerflaade i falder. Een slæber mig bort, det er Kalle. Han har stablet mig op paa Bænken med Ryggen støltet mod Væggen. Ansigter griner fjoget. »Den er vellykket«, er der flere, der siger. En gammel Mand i en fedlet pels ser undersøgende paa mig Drink. Det Taagen Faareskinds- og giver mig en brænder som Ild, men forsvinder. Saa gaar vi, Kalle og jeg, ned paa Gaden, ud i Sneen, ud i Kulden. Det er paa tredje Døgn, ingen Mad, ingen Logi, ikke en Chance, Kalle siger det er Hel- vede. Vi staar som to stive Træ- bukke paa et Gadehjørne nede ved South Ferry, og tigger. Ingen Ting lykkes, ikke en skal- let Cent faar vi, men vi vil ikke give op. Menneskene paa Gaden, Aulo- Tog, Sneen, og den blændende Be- mobilerne, de elektriske lysning er bleven til el. En stor sydende og hvæsende Klump, der underligt sænker og hæver sig, det ser ud til, at den vil gaa til Vejrs, eller sprænges. (Fortsættes paa 4. Side.) 105