týsdagur 10. oktober 1933síða 3
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
+
Sambandið og sjålv-
stýrið háls um háls
i afturhaldsverjuni.
Tað al
hoyra sambandið, A. Samuelsen
ljóðar margháltligt
í Jløgtinginum og blaðið í sínum
lagi, rugga sær sjálvum og billa
veljarunum, inn,
folkinum,
hvussu ómagaligt ræðuligl
og
tað var, lá ið sjålvstyrid og so-
cialisturnir hovdu meirlutan,
vingu saman um ræðið.
> »
Ein må, hvørja ferd sam-
bandið hevjar hesa sína dóma-
dagsrødd, eins og Jeppe sáli
klípa seg í lærið fyri at vita,
Tí
í okkara óviti spyrja:
um ein er vakin. vil megu
Nær eru
sjålvstyrismenn og javnaðar-
menn gingnir saman um stjórn-
arvalið her á landi?
Hvorjir eru teir, id ár eftir
ár eru gingnir saman um al
kova okkara einastu dugandi
og munandi inntokumál: einkar-
sølu við rúsdrekka, salti, koli &
koksi, olju, brunatrygging, kongs-
góðsið aftur til Føroyar o. s. fr.?
Sambandið og sjálvstýrið!
Hvorjir eru leir, ið hava verið
samdir um at skjóta út, ár eftir
år, hjálp til okkara gomlu fiski-
menn? Sjálvstýrið og sambandið!
Hvorjir vóru teir, ið gjøgnunm
langa tíðir rorandi samdir settu
móti ellisrentu-
folur í spenn
lógini, inntil teir, troðkaðir av
fólkameiningini, noyddist at
< 4
slekka eftir? Sjálvstýrið og sam-
bandið!
Vit fingu so ein kripul av eini
Men
teir, ið aflur seta føtur í spenn,
ellisrentulóg. hvorjir eru
nú lá id Havnar kommuna vil
ganga við til eina hægru ellis-
rentu? Sambandið og sjálvstýrið!
Hvørjir eru leir, ið eru samdir
um al koyra arbeidsloysisstudn-
ingslógina í hin stora leypin,
har oll, oll tey køvdu málini
liggja? Sambandið og sjálvstýrið!
Hvørjir eru leir, sum treystir
og ivaleysir tóku hondum saman
um at skjóta út ta socialu for-
sorgina sum invalidurentuløgina
og aðrar? Sambandið og sjálv-
stýrið!
Ilvørjir eru leir, 10 himprast
og vena seg við at gera nakað
við hill stora uppskotið um
jarðagrunnin broytan av
og
okkara jardavidurskiftum? Sjálv-
stýrið og sambandið!
Hvorjir eru leir, ið eru við
at sundurmala minisleriis upp
skot um ein demokratiskan
hægri skúla, so fålækramanna
born eisini kunnu koma framal
at læra? Sambandið og sjálv-
stýrið!
Vil
spurt og svara.
hildu
Tekur ein log-
kundu áfram al
tingslíðindi, vil ein síggja, al
í allraflestu málum er eingin
munur á hesum báðum stóru
flokkunum. Teir eru samdir,
hvor av leimum so eru við
yvirlutan í løgtingsmannatali.
Finans í menlunnarmålum er
ein munur. Í hesum málum
hava sjálvslýrismenn, ló íkki
altíð allir, og javnaðarmenn
gingið saman,
Í linansplaninum gingu vit við
til luksusavgift og at taka móli
leim 40,000 kr., ið nú annars
ÍR SUÐUROY
fara í stalskassun. Men her gingu
sambandsmenn ímóti, hóast tær
smærru umsøktu havnirnar sum
Hald-
arsvík og aðrastaðni og okkara
í Hovi, heimi á Sandi, í
vegir stóðu í vanda fyri at falla
heill Men
gingu sjålvstyrismenn einans eill
fyri. lessverri
niður
lítið fet vid okkum í finansplan
inum viðvikjundi inntøkuleidini,
í lí teir hildu við sambandinum
at kova oll hini frammanundan
neyndu innlokumál, ið javnað-
Hetta er
mikið meiri harmuligt, sum tað
arflokkurin visti á. SO
visti seg, al luksusavgift ikki
kann gjøgnumførast uttan eill
særligt tollpoliti, id vil ela meg-
inpartin av inntøkuni við luks-
usavgift.
Hvussu hættislig og dyr henda
slødn sambandsins og sjálvstýr-
isins hevur verið landinum
sýnir, at nú er í frættum, at
sambandsmenn noyðast at koma
við uppskoti um ein særligan
løgtingsskatt, um ikki stedgur
skal verða í allar landsins upp-
sávur á landi og á
SÍÓFVÍI
gi SJØGVI.
Á Foroya leytingi
1933.
Vtskiftingarlógin.
Útskiftingarlógin hevur verið
til revision á tingi í ár.
Tær royndir, ið eru gjørdar
við útskifting, hava ikki allar
verið góðar. Her í blaðnum
hava soleiðis menn kærað seg
illa um at hava liðið órætt og
stórt tap av úlskifting. Um
kærað hevur verið hjá teim
»hægru«, hevur viðkomandi
Manna
bygdum
ongar sómdir fingið.
millum í ålskiftum
hevur tí verið sterkt á máli um,
at lógin måtli broytast, so hon
kom at virka meiri
Nevndin, ið hevur haft málið
til viðgerðar, hevur sett uppskot
til
Sum dømi kunnu nevnast:
ræltvíst.
nakrar smærru broytingar.
Fyrr kravdust eigararnir av
1, av jarðagóðsinum fyri eini
útskifling, nú bert 1, Aður val
greitt alkvoðu eflir lí gamla
markalalinum. Nú verður
slemmað eftir skaltamarkatal-
inum. Fyrr var úlskiftingar-
kanntórið í Keypmannahavn.
Nú er uppskot um at fáa eill
særligt útskiflingarkanntór í Før-
oyum. Heltu hevur sjálvandi
týdning fyri uppalan av Foroy-
ingum (il útskiflingarurbeiðið.
Taksatiónsarbeiðið var fyrr gjørt
samband
av sýslumanninum i
við tveimum av sóknarstýrinum
valdum monnum. Nú verður
hetta arbeiðið gjørt av útskift-
ingarkommissiónini samslundis
við bonitering og uppmálingini.
Um sjálvt
skiftingarmálið í síni heild varð
uppskotið og út-
>
harður orðadráttur. Menn hildu
lógina vera ov lítið heimliga og
hóskandi til foroysk viðurskiftir.
Talað var um, at úlskiftingin
kom al kosta um 3 milliónir
fyri allar Føroyar og so
kundu vil »resikera«, al jørdin
tå var so pettad sundur aftur,
attad varð aflurlalan um útskift-
ing av nýggjum. Hetta sýnir, at
torvur er til eina lóg, id selur
solu og AN
reglur fyri g pellan
jørdini.
Nevndarinnar
vidtikid við 17 atkvoðum.
uppskot varð
Útflytan av lomviga.
Harra Otto Bech
lingið um at fúa í lag, at loyvi
hevur søkt
verður givið al selju foroyskan
Tað
Danmark
ótfriðaðan fugl í Danmark.
er nevnilign bann í
móti sølu av lomviga, lundu og
oðrum fugli.
at heila á
Løgtingid viðlók
ríkisstýrið um al geva dispen
satión frá lógini fyri foroyskum
fugli.
Skattaálíknan eftir forimuni.
Kommunurnar hava sett upp
til
stóran part av skallinum jørdin
um, hvussu
skot logtingid
skal bera. Uppskolini eru ógn
uliga ymisk, frá '/;, til løg
tingið samlykti uppskotini frå
kommununum.
Prestailuttningurin.
Loglingið hevur í år haft til
viðgerðar ut avloysa presta
skjúlsin.
Nevndin, ið hevur haft málið
hvít seg í
Føj
til vidgerdar, hevur
Í við einum meirluta-upp-
við
uppskoti, 2 stilla einki uppskol.
ry:
skoli, 1 einum minnilula-
Meirlutin (sumbandsmenn)
setti uppskot um at avloysu
prestaskjútsin við 1500 kr. um
árið, minnilutin setti uppskot
Stal
urin er gingin við til at:rinda |
um avloysing við 3000 kr.
Við 3. viðgerð varð heitur
orðadráltur um málið.
A. Samuelsen helt langa rødu
um málið og vardi avloysingina
við 4500 kr. Prestarnir høvdu
ynskt yvir 5000 kr.
Edw. Mitens hell, al presl-
arnir høvdu selt talið ov høgl
og óivað líkið fleiri ferðir við
enn embætisferdirnar. Hann við-
mælti al fyri
minnilulauppskotinum. Lætt var
greiða atkvoðu
nú at ferðast, ferðaskip og bilir
gingu nú filt millum bygda.
Winther helt, at ferðapening
urin hjá syslumonnum kundi
leggjast til grund fyri presta-
fluttningsåtreidslunum. — Svslu
manna ferðaútreiðslur hovdu
bert verið 900 kr. seinasta ár.
Sýslumenninir hovdu meiri at
geru. Teir reistu í hvønn krók.
Niclasen hevdi ikki hug til at
helt
langa talu um religión og prestar.
P. M.
elsen, um prestarnir vóru ásettir
ofra nakað. Hann eina
Samu
Dam spurdi A.
við fríum embætisreisum. Um
so var, málli skjúlsurin avlovs
eill
dugdi
ast við sindur av peningi
Hann ikki at skilja,
hvussu tað bar til, al prestarnir
tá ið tað ikki
at fara yvir fjørð
var talan um
skuldu
hava meiri útreiðslur enn Lt. d.
missionerarnir. Teir gingu uttan
fylgju millum bygda. Hann visti,
at presturin Jacobsen í Suðuroy
altíð ferðaðist einsamallur og
hevdi ongar ferðaúlreiðslur. Tá
ið hann kundi vera lað, málti
lað sama borið til hjá hinum,
tå ið leir høvdu fólin fastan.
Nyggir prestar mátti ikki áset-
ast við fríum embætisferðum
uttan har, id leir noyddust yvir
Talarin
lað meiningsleysa, at kirkjurnar
ikki kundu nýtast frítt til guðs-
fjord. kom inn uppá
tænastu av missionerum og
ødrum leikfólki, 10 vildi halda
guðsfundir. Hevdi kirkjan verið
fri til nýtslu fyri meinigheitina,
vóru ikki so nógvir pengar
lagdir niður í meinigheitshús
við síðuna av kirkjuni. Kirkju-
ligt: interesseradir menn måltu
hugsa um at fáa eina broyting
her.
Uppskotið frá minnilulanum
varð viðlikið
„Smiril“.
Fyri árið í ár er undirskolið
yvir 17000 kr. Fyri næsta år er
tað til 20.000
sokir statin
kr. Tingið
al
undirskotinum
mell
til
helvlina av
um rinda
eins
og at hækka posttilskotið. Vinnu-
at
reisa ein kassakredit uppá 15000
nevndini er givið heimild
kr. Um tørvur var til tess, kann
hon fara uppí 25000. Æltlanin
er at åseta ein særligan admini-
strator, ið skal hava »Smiril« at
taka sær av. Lønin er at byrja
við 230 kr. um mánaðin og
hækkast við og við til eina árs
løn av 1500 kr.
Undir ordaskiftinum spurdi
P. M. Dam, hví »Smiril« ikki
var farin til Ísland eftir útróðra
monnum, tå ið teir tess vegna
heitti á løgøtingid ella admini
stratorin. Hann hevði sæd menn
kæra seg um, at leimum van
sytt »Smiril«. Talarin vildi fegin
greiði å hesum. Utróðra-
fåu
menninir siga seg at hava liðið
økonomiskt lap av, at »Smiril«
ikki kom.
Edw. Mitens:
lykt at lata
islands eftir
lað er
Fyrr var sam-
»Smiril« sigla til
-
fallið
farnir
men
fiskimenn uttan af
til
Telegram kom so hin 23. august
eru
venda sæl administratorin.
um at fáa »Smiril« til Íslands.
Fiskimonnunum var víst (il
»Lagerfoss«. Teir mistli vid lað
bert eina viku. »Smiril« kundi
ílla fara ullan so, at tað var
strangt tikið neyðturvuligl.
Danielsen upplýsti, at »Smiril«
hevði ketilreinsing, lá ið tele
grammið kom og kundi bert av
tí ikki fara upp (til Íslands.
Hann hevði sæð í einum blað
her, at »Smiril« skuldi tapa
uppá ikki al fara. Men tað var
vist tvorturímóti. Tað málti vera
millum fiskimenn
»Smiril«
fastari ordna
inar og administrator.
kundi ikki fara upp í >tað blåa«
kanska bert fáa nakrar fáni
fiskimenn, meðan restin fór við
oðrum skipum heim.
P, M. Dam: Heimferðin til
Føroyar kostaði fiskimonnunum
3000 kr. Kundi »Smiril« gera
ferðina fyri henda pening uttan
ap? Sjálvandi málti alt vera
ordnað fiskimanna og »Smiril«s
ímillum framanundan, so al
iskimenninir eins og »Smiril«
kundu fáa besta úrslitið. Admi
nistrator kundi t. d. lýst i blød
unum, so fiskimenninir vislu,
vat leir skuldu gera, áðrenn
eir fóru avstað.
Djurhuus spurdi, um tað var
nóg mikið dekkspláss á »Smirli«
fyri bátarnar.
N. Debess helt, at lællasti
háttur at fara framm uppá var,
at fiskimenninir Ígjognum teirra
felag komu ásamt við »Smiril«s
administrator. »Smiril« skuldi
helst ikki haft lap.
J. Patursson ráddi lil, at fiski-
mannafelagið lingaðist við eim-
skipafelagið í Íslandi, ivaleyst
útróðramonnum,
burlur. Í ár
Í
| fingu teir avslátt í prísinum,
helt hann.
Samtykt til lán til Klakksvikar
kommunu.
Ymsir eiga um 30,000 kr. hjá
Klakksvíkar kommunu fyri ar-
beidi og »leveranca« til rav-
magnsverkið har norøuri,
Kommunan sekir løglingid
um samtykt og tryggjan fyri
einum láni.
Meirlutin (sambandið) vil
við til at samtykt
til lánið, men er ímóti at tingið
skal garantera fyri lað.
Minnilutin (Zachariasen) setti
uppskot um, at lingið eisini ga-
ganga geva
ranleraði, lí, segði hann, annars
fekk kommunan íkki lánið.
Minnilutauppskotið fekk bert
10 atkvødur við tað, at N. Ni-
clasen og 10 av sambandsmonn-
unum ulkvoddu ikki.
varð
Meirlutauppskotið So
Samtykt og leytingsgaranti fyri
einum láni uppá 33000 kr. til
Fuglafjarða kommunu.
Fuglafjarda kommuna ætlar at
| byggja ein nýggjan skúla, og
søkir hon less vegna lingið um
| at samtykkja og garantera fyri
eitt lún uppá 33000 kr.
Hetta viðlók logtingið.
| Zachariasen, ið stemmaði fyri
hesum, fanst ló at, hvussu logið
| tað var av sambandinum at sýta
| Klakksvíkar kommunu garanti,
| lað í bili jåttadi
Fuglafjarðar kommunu, ið søkti
meðan suma
|
| um tað sama.
Í
|
| Login um „Betalingshensíand
for Ejere af Landbrugsejen-
domme m. m.“
við 21 atkveðum.
var viðlikin
|
| Lógin um tilsyn við damp-
| ketlum á landjørdini
|
| viðtók tingið við 18 atkveðum.
| Sambandið við løgtingskatti!
1918 varð sjálvstýrinum
a
selt fram uppskot um beinleiðis
katt til løgtingid, men sambands-
flokkurin á tingi stemmaði nei.
Hví slemmuði sambandið nei
tá? Vit ætla, at tað mundi vera
fyri at verja »den nuværende
statsretslige Stilling«.
1933
ppskot um logtingsskatt. Hesin
Í ár setur sambandið
l
skattur fellur soleidis:
Hvor Skatteindtægten udgør
2.300 Kr., svares et Beløb af 25
Kroner.
Er Indtægten over: 2,500 Kr.,
ske over 3,000 Kr., svares
9, af
Resten. 3.000 Kr., men ikke over
1,000 Kr., svares 30 Kr. af 3,000
1000 Kr.
men ikke over 5.000 Kr., svares
50 Kr. af 4.000 97, af
Resten. 5.000 Kr., men ikke over
6.000 Kr., svares 80 Kr. af 5.000
af Resten. 6.000 Kr.,
men ikke over 7.000 Kr., svares
men I
25 Kr. af 2300 Kr. og Í
og 2
g -
Kr. af Resten.
*
og J
kr.
Kr. og 1%
0
120 Kr. af 6.000 Kr. og 5 % af
7.000 ikke over
8.900 Kr., 170 Kr. af
„000 Kr. og 6% af Resten. 8.000
menikke over 10.000 Kr., svares
30 Kr. af 8.000 Kr. og 7% af
? 10.000
vesten,
af hele Skatteindtægten.
Vil hesum
skalti, tvørturimåti. Hann er
bert nakuð lágur fyri lær stóru
inntokurnar. Vit hava ymsu ferðir
líkið til at ein
særligan skatt á tær stóru inn-
tokurnar.
Men hvussu er tað vorðið við
Resten. men
svares
*}
| Kr., svares 4%
hava einki ímóti
orða fyri fáa