Sosialurinarkiv
Sosialurin 1933-12-23, síða 3
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 23. desember 1933síða 3

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

i | 3 3 Ein bygdamynd. ANN lå og hevdi ligid vid “ óveðri — vindi og stormi — nú so al siga allan samlan seinrapartin av heysltinum og út á hálvan veturin. —Ættarskifti var í heilum, hann mól og mól, var eilt sindur vestligur í dag, lækkaður niduraftur so aftur við ódnarstormi lítil linni var onkundag uppi- millum, men tung og trong luft og brimgangur í vestursjónum, ímorgin. Ein sum hovrdist eins og ein kvald, ond dunan úr jørdini og ljóðaði fram fyri alt og elli teg, hvar tú 'ar, inni sum úti, heima við hús sum burtur í bo ella haga. Og so táið linnin hevði staðið á eina okt ella longri, brann hann á aftur. Vætan bloytti alt upp; beur og hagi var svartur sum eill einasta evjudiki, gras- stráini vóru oskulilt, áir og keldur komu floðandi oman eftir brekk- um og skruddu við sær gról og moldbokkar oman úr erva, og regnið osli áirnar upp, so tær oysandi komu boltrandi og oman úr fjøllunum, sum vildi lær fløda oman yvir alt og floyta bæði livandi og deylt við sær til havs. Hvirlurnar brustu millum skørdini og froystn hyljar og áarlokir upp og koma so hvæs- asandi við einari vatnflóð fram- an undan sær, tóku sum av ovurhuga í tær lúgu lonirnar, høvurtungar av síðari lundasinu, sum ælladu lær at skræða alt uttan av leimum og hava tær standandi blóðnaknar eflir syn- andi seg í ollum sínum vesal- dømi; so skræddu tær eina hvorja gamla hjallsrim leysa, sum í manna minni hevði fingið loyvi í friði al hanga og verja fyri teimum neyðar bilum, ið inn- anfyri hingu ella lógu. Nú fór hann, vindurin, so óndskapsligur og skaðafróur sína leið og tveitli hesa neyðar rim hangandi leysa og banga við einum sovorðnum einslónandi = sorgfullum ljóði, meðan gjøstur og pustran streyk inn í hjallin, kveistraði tvørtur um okkurt nakið hålvturt lambs- krov, id hekk uppi í tróðrinum. Ýlið frá tongdist so, hvirluni minkaði og inntil tað hoyrdist sum ein long fjar lúlan, og so láið oysti lók ljóðið seg uppaftur, hann kom til sjós og sjógvin upp í eina glaðu, ið stóð javnt við fjallarødirnar, Tað út eflir firðinum og svann so knappliga Få fór sum ein ill hvasan burtur, og eflir var so ein óhug- kendi á óltafulla um ókendan vanda, ein væntandi naligur stilni, so ein sær sum eina ánan ófrið. Alt hetla ófýsisliga uttan- dura kom so eisini treingjandi Vætan rann úr lí svarta tróðrinum, og skýlið lá seg innanhýsis. útyvir og byrgdi fyri lí sindri av ljósi, sum annars plagdi at sleppa sær niður igjøgnum ljóðaran; men 6læltur var hann, og so dryppaki tað í heilum, helta syrgliga dryppið — so hyljar stóðu á gólvinum og boraðu seg niður í sandin, ið stroyddur var ú gólvið. Fólk sótu og skutraðu sær, trongdu seg saman um eldin og sólu so og hvirlunum og lurtadu eftir drypp- inum á gólvið og slotaðu eftir regninum sum brast móti skjøldrinum og sílaði í tún og rennur. So sann- iliga vóru tað tungir dagar bæði fyri fólk og fæ. Adventin var nú byrjað, og bálur hevði enn ikki síðan verið á sjógv, um velur- nætur. Tá minkaði vetrarkost- urin í nógvum húsum, eingin seiður var heldur fingin, og tey vóru få, ið høvdu grinda- ella kjøthjallarnar at fara í. Og um so var, al onkur var so væl áborin við døgurdamat ella ålti ein kjølbita ella eina ella tvær tnnnur av korni, so livdist korl- ini ikki handilin fyri uttan. varð Mjolkassin ryslur, um onkur sáðin var eflir, so frætt, at tað fekkst ein drýlbili, og so varð okkurt lítið sent avstað í handilin at fáu nøkur pund í mjøli, grýnum og eilt '/, pund av sukuri — tað var harvið. Lítið mundi vera eflir á sedl- inum? Jú, so var, nú var uppi, tær krónurnar ið seinast komu inn! Og har vóru nakrar krónur komnar ískuld. — Fiskaparturin líðini settur var í teirri upp á seðlar, og lad sum keypt varð, varð so avlikid so hvort. Óvitin krámaði henda gromuta helt tvassandi gjøgnum móruna oman seðilin í nevan og avslað, í handilin at fáa tey slogini ið vóru fyri neyðini, líka visti neyð- ardýrið, hvussu til stóð á seðli- num — pappírið skuldi hann hava við sær so var sagt — Mjøl, gryn og sukur. — Hin grómutu sedilin var latin áteknaður og tveittur aftur, blíð- skapurin var so sum so vist í dag. Veðrið stóð inn í handlarnar eisini. Tað kendist sum blandaði ófýsni og vælan seg við royk- tåmid undir loftinum og legði seg á handilsmannin og tey, ið inni vóru. Veðrið ringl hálaði fovningin, krámaði seðilin, sum líðirnar ringar, Ovilin malvoruruar í hevði fingið nakrar svartar blekk reglur aftur at, ið íkki prýddi hann, og helt avstað aftur. Hann klintraðist við lásið á hurdini, sum var so treylt at fáa upp, og ring var hurðin at halda í óveðrinum, onkur hjálpti honum, og so tvassandi út aftur í blótan við neyðsynjarvorunum. Men í halvari adventuni helm- aði í. Hann steðgaði við ællina, vindurin minkaði, og friður kom á himmal og hav. Nú var sum alt ernaðist upp. Tær longu lonirnar stóðu aftur so andbráðar eins og erpaðu tær sær av, at veður og vindur ikki hevdi fingið kloddarnar uttan av leimum, Lundasinan hekk aftur so dovisliga og friðaliga niður í túnið, og hyljar og tjarnir svunnu, sum hevdi okkurt verið og knappliga fyll regnið upp úr leimum. Eitt vælsignuð veður fall í Ein kundi siga, at fleiri dagar. tað stóð við ókent hesa ársinslíð og einki klettin, rættiliga var eflir av sjåganginum fram- man undan ullan eill kåmt minni frá rennisjónum ogdunan frá brimganginum vestanfyri. Tað fiskudist so væl sum ikki í langar tíðir, og partarnir vuksu aftur á seðlinum. Mælannin frá bornunum hoyrdist so ljóðkát, og konufólk, eldru sum yngru hastadu út úr eldinum og komu so fótfimar við torvleypi aftur av heiðini. Veðurlagið setti lív aftur í liðirnar og koyrdi oll av húsinum. Nú var atventin so al siga komin at enda, komið var í seinaslu viku; men veðrið hevði , verið lað sama bæði á sjógv og landi, góðveður hvonn lann ein- asta dag, og hvor fjøl á sjógv. So kom leygardagurin seinasti dagur í adventini, og nú var jólavikan í durunum. Morgunin hevði verið rættiliga góður. Still var, men skýggini drógu lágt, og hann hevði verið tjúkk luftadur, ikki so rein luft sum teir fínu dagarnar. Um middag kom meiri ferð í råkid, og hann gjørdi eilt kald- ligt lot av landsynningi. So fór hann eisini at æla: ein sovorðin blikar ælingur, ið kom sum eill ljóst tám innan úr havinum og dróg seg sum ein ljós rípa fram- við fjallsíðuni. Tað var kalt regn, ið úr honum kom. Sjógvurin fór eisini at sýnast meira rørligur, nakrir aldurygg- ir komu selandi inn fgjøgnum fjørdin og vuksu so seigliga, tå teir komu inn mót landi. koma. Bálarnir fóru vist at veðrið, og » Hann tor al etla onkur hevði verið við hina lend- ingina vestan fyri og segði frá at væl var av vindi, og brimið tók at vaksa. Hovdu leir farið og skundað sær, áðrenn brimið vaks meira — hildu heimafólkini og slotaðu eftir ófriðaljóðinum úr vestur- sjónum. — Tað var nú vist einki at ivast í, at teir fóru at nærkast landi; teir vóru ikki so langt burtur og sóu, at hann øt- laði kyrruna, nú ið leið á dagin. Brimið frá vestursjónum ment- isl alt; tað var sum tað kom aflur við kuldanum og óveðurs- minninum og bar ófýsni inn aftur um gåttina og legði tøgn á goturnar. Fleiri bálar vóru komnir — søgdu tey — og teir måltu bjarg- ast í skundi. — Tey fóru so skjólt avslað og sogdu ikki meir enn hálv tíðindi til lann, ið spurdi. Sum dagurin seinkaði, tók hann til í briminum, og enn vóru ikki allir bálarnir komnir. Fólk gingu og stóðu í flokkum á vegnum, og tey skjålvtadu sum landsynningurin longu fór teim- um at beini við nøtran og inn- kulda. Fáir menn sóust enn al vera til húsa komnir, bara teir av ti fyrsta båtinum — teir bíðaðu sjálvandi eflir teimum, ið ikki vóru komnir at landi al geva leimum hjálp um kravdist, — Regn før ni at koma og bloytti aftur alt upp — Onkur kom so ogav á av lend- ingini, segði tíðindi frå 6kyrruni og skundaði sær so avstað aftur — lad var sum eingin friður var á fólki. — Øl spurdu eflir sínum, men lítið vistist frá at siga, — hesin ella hasin tóktist at vera komin men vistu ikki so rættiliga. Fyri hvort ella hvørji, ið komu var tað, sum ley bóru við sær vandan úr briminum, óltan, tå bátarnir lenda og ein áning um atokkurt ill fór kanska at henda, onkur ólukka. So kom ein flokkur av óvitum rennandi, teir runnu ullan at steðga, runnu ikki sum Ovilar vanliga plæga at renna, tað var sum okkurtelti teir, nøkur vaksin fólk komu aflaná, tey gingu so boygd, konufólkini hovdu drigið lurriklæðið niður í eyguni. Ring tíðindi vóru í ferðini — tað sást. — Tað var sum ófrættin fylgd- isl við teimum, sýndi seg á teimum komu so áðrenn tey nær, og vísli teimum, ið hugdu | eftir, at ilt var á ferð. — Ein bátur var sorlaður í briminum, nógvir menn vóru deyðir ein båtsskipan, sum á land var komin, var farin at hjálpa teimum og summir av teimum vóru so eisini sjolåtnir. — Tey trútnaðu niður, id frættu tað var sum ein køld ånd strevk gjøgnum flokkarnar, og blåsti ley inn aftur at eldinum. Tað svann so burtur, tað ið úli gekk, í lúninum tómdust við fólk: tey gingu so, sum fylgdu tey longu líki, og hurðarnar vóru so aft- urlatnar, sum skuldu tær aldrin farið upp aftur. tómhentir Menninir komu aflur av sjónum, summir bóru ímillum sín, teir ið upp aftur vóru slignir. Sum ein svartur ófrættis fuglur fór presturin gjøgnum bygdina, eilt vist tekin á, al deydsmanns- boð vóru at bera. Teir høvdu | bíðið preslin fara við tíðindun- um. Teir troystaðu sær ikki at fara inn í húsini at siga frá. Einkjur vóru sum kanska fleiri ferðir hovdu fingið slík tíðindi. Ein tung gongd al koma og bera Men tænari var næstur at senda, bera sovordin bod! — Harrans teimum bod um ring og tung jól, men saman við bodunum at bera troyst frá lí harra, hvors gerning, hann var settur at røkta friðarsfúrslin, sum læt ley metast aftur id her brádliga skiltust í gleði og gleimi. øðrum | « Hann var sum frá heimi, hesin myrkklæddi mað- urin, eitt boð, ið gav fólki hóman um ævuna, og tað, id er aftan- fyri strid og strev í hesum heim. Klinkan fór so spakuliga upp og niður, har hann fór inn, Ljóðið frá klinkuni var sum eitt ið kvelti ein frá ollum, ið kært var her niðri. — aftur gena store Materialskur er til Salg og den 5. Januar 1934 evenluelt fyri Tórshavnar januar lig eftir, sum ein manandi rødd hevði spjætt alt lív burtur. I- veðursdámurin seig niður yvir alt — lítið ljólaligt tóklist at fara og verða. — Tær longu lonirnar líkusum hongdu seg niduraftur so neyðarsligar móti jarðamunnanum lær lóktust at eldast so alt í einum alt erp- isligt fór av teimum. — Lógvin fekk eitt óveðurslag aftur, og vindurin lóktistat fara aftur við einum slíkum hvokki fram við húsunum. Froin úr góðveðrinum var hvorvin so knappliga úr bygd- ini, sum var hon sópað burtur av onkrum illvætti, og óveðurs- minnini, óveðurslagið var komið M. J. Ansvarhavandi blaðslýrari fyri Suðuroyar-síðuna: P. M. DAM Lysingar JÓLAKORT Í VØKRUM LÍTUM FØROYSK OG DONSK SENDAST UMGANGANDI NMN. BYGDIRNAR. HJALMAR JACOBSENS TELF. 84. BÓKAHANDI Í, TELF. 84. Foroya måltelag heldur aðalfund fríggjadagin 35. janunr 1934 kl. 21 í Sjónleikar- húsinum. Nevndin. Licitation. Arbejdet ved Belonfunda- mentet ved en Nybygning paa Havnepladsen i Thorshavn ud- bydes. Tilbud indgives til Under- tegnede, hos hvem Tegning og detingelser udlaanes. Skur til Salg. Det paa Havnepladsen i Thors- havn ved »Gennemsprængnin- staaende Vandbygnings- væsenet tilhørende ca. 2x5 m g Hen- Ingeniørkonloret, vil kunne besigtiges ved vendelse pan hvor de nærmere Belingelser for Salget angives. Skriftlige Tilbud i lukket Kon- volut mærket „Keb af Skur paa Havnepladsen“ modtages paa det indtil Kl. 15, paa nævnte Kontor Fredag hvilket Tidspunkt de indkomne Tilbud vil blive aabnede i Over- værelse af de Bydende, der maatte have indfun- del sig. Thorshavn, den. 20. December 1933. A. Ficher-Simonsen. Lýsing. Tað verður hervið gjørt kunn- ugt, at eflir góðkennilsi frá mi- nisteriinum eru havnarpengarnir havn frá 1. 1934 hækkaðir frå 20 yru til 25 oyru pr. nettoton. Havnarnevndin. Keypið frå teimum, sum lýsa Í Bygdin lá nú so tómlig og tung- | „Feroya Social-Demokrat“ vue TS