Sosialurinarkiv
Sosialurin 1934-04-10, síða 3
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 10. apríl 1934síða 3

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Foroya fiskimenn 00 Foroya arbeiðarar av stjórn Arbeiðsmannafelags „Fylkingar“. Hovuðsvinnan hjá um er sjóvinnan. Hetta eru allir partar samdir um. Og í Føroy- um eins og í ollum londum taka Koroying- alliv standir, allir klassar, heila samfelagið hovuðsfoðina, hovuðs- innløkuna direkla ella indirekta úr ella av hovuðsvinnuni. nd er lí rímuligt, at leir ymsu slandir, leir ymsu klassar í sam- felaginum, teir ymsu samfelag- hava inntokur, ið hvussu hovuðs- limir rælta seg eflir, vinnan — hjá okkum fiskiskap- urin ber seg. Allt okkara oko- nomiska lív er jú treytað av fiski- Hd er hvorjum SIÐS skapinum hugsandi menniskja greitt. Mis- eydnast fiskivinnan í prísi ella í veiðu úlarmast heila samfelagið Føroyar. Reidararnir og keypmenninir eru sum ávísl í seinastu grein inni á eini lonjavning, lonregu- lering, lúið talan er um arbeið- ararnar og fiskimenninar. Men sum dokumenlerað seinast er arbeiðarannu løn alleina bert lítið ávirkandi á fiskimannafor- ljenastuna. Vil arbeiðarar skulu sjálvandi vera við lil eina ræll- vísa lækking og hækking í lon í mun lil okkara arbeids ávirkan á úrslitið av hovuðsvinnuni. Men lað munar ikki og virkar heldur ikki rællvistog kann aldri verða eitt sumfelagsins krav til okkara uttan so er, al allir og oll: reið- arir, keypmenn, direktorar, bank- menn, bankpersønali, sakforurar, krambúðarsveinar — og kvinnur, sýslumenn, aðrir allir kanntórislar, embætismenn, lkerarur og lænaslumenn” oo. s. fr, stull sagt: allir samfelagsins tænarar, borg- arar hava eina løn, ið rætlar seg eftir hovuðsvinnunt í lann mun ið hovuðsvinnan ávirkar land figgjarligu, okonomisku, sins vg støðu og viðurskiftir. Páið lalan er um fiskimannu krav il samfelagsins ymsu klassar viðvíkjundi lonum og oðrum úl- reiðslum, ið fiskiskapurin skal gjalda beinleiðis ella óbeinleiðis er tað sjálvandi beint, at lønre- guleringin fer fram í forhold lil reiggið (svingningin) í lí laðu peningasummuni, sum fisk- san- urin gevur. Men fyri al fåa eina heill holla inntøku- javning, so tær skiflundi líðir, góðar sum ringar, koma al virka og heina á lann einstaka so rællvist sum møguligt, er tuð sjálvundi neyð- turviligt at vita skil á ollum landsins inntokum. Vil hava lessverri enn onga álílandi inn- lokuskírslu (slalístikk), hvat ið er ein ræðuligur meinboði fyri okkara lands vinnu og viður- skifti. Fad er ikki órímiligt, at:tá ið landsins innlokur pr. íbúgvara minka við Ld. 10%, (niður um meðalársins innløkur), at so medalinnløkan, hins normala, hjá teim ymsu íbúgvarum verður selt niður við 10%. Og nd er eins rímiligt, al um landsins innløkur pr. íbúgvara vaksa, so lær koma al liggja 10%, oman- fyri meðalársins innløkur, at lað so verður lagt 10%, aftrat medalårsinntøkuni hjá leim ymsu, ið sila í fastlontum breyði ella arbeiða fyri ltímanslon. Vilja reiðararnir, keypmenn- inir, direklorar, embætis- og lænastumenn o. s. fr. ganga við til eina tílíka skipan? Verður ein tílík skipan ikki at smakka teim ov mikið av plan- økonomi, >Samfundels Indgreb i Privatlivet«? Vit arbeiðarar rætta lykkum banksltjórar, ÍR SUÐUROY fiskimonnum bróðurhondina til al fremja hesa lonregulering fyri TaO er reiðarar, allar samfelagsklassar. um bankmenn, sjálvkravdir og av sjálvandi best, keypmenn, torar o. s. fr. yvirbevisningi ganga við okkum direk- til hesa planøkonomisku skipan, men vilja leir ikki lað, eru vil menn kortini at sera lað: fiski- menninir og arbeiðararnir í Foroyum eru meirlulin. Leggja vil suman, eiga vit ræðið, bukl- ina og báðar endarnar. Latum lí ikki fella í fúll, bróta lið á afturhalds- okkum men árvaknir varðin. Ein lílíkur planokonomiur vildi cill fyri arbeiðarin og fiskimannin verið ófort framsltig og vildi verið ein ómetiligur styrkur fyri landið. Men er ikki nóg mikið. Fiskimaðurin og megu vid avi. tå ið tetr laka hann arheiðarin ganga Teir megu, ræðið her á landi, skjólir og við fastari og málvísari hond skipa 5 so fyri, al :Foroyingar fáu hin fulla vinningin av arbeidnum Lil hetta sjós sum á lundi. Um vilja vit skriva í næsta lálti av okkara grein. — ——— — Verður tað við at myrkna? Lat okkum lkera al hyggja við sumfelsgs eygum og skúgva egininleressurnar burtur. Ring líðindi úr Íslandi óveður, skaði og eingin fiskur. Summi skip eru farin, burtur ingin, onnur mist stýrhús, stvil- BIS j ! ur 0. 8. fr. Hertil Spanien er koma líðindini farið al kontingen sela lera, eftir fyri innlorslu av klippfiski. USA og frá, ógvuliga lrongt selt ST luð trongt, at vænlandi er, al fer at:sanga trupult við al sleppa SUS av vid fiskin — og Fiskurin er jú hill berandi í okkara samfelagi. Jú, jú. satt er tað. Her eru nógvir og tjúkkir skuggar, kval- andi tungir. — Men vil ikki gevast og kódna. Allar góð- Vit mega mega ló ar kreftur til verka! læra at hyggja við samfelugs í evgum, síggja burtur frá goml- um kapitalistiskum doktrinum um hin heilaga privata ræltin al vera og lálast eins og einum ystir sjálvum. Tað gongur ikki longur. lín einstaki má víkja fyri heildini einstaklingarnir í heildini kunnu liva. = Landið, logtingið må nú taka sær um reiggj landi og fólki eftir stórum linj- um, upp á langt siklid. Landið fyri al leir nógvu og skipa må svrgja fyri, at okkara handil gerst fríur og kunn í eini handa- vending umleggjast til tey lond, ið keypa okkara vorur. Landið Vónleyst og trist. um, al mark Og tað markið er, sum menn siga hvat so? grundvøllurin, Tit, ið havn åbvrødina, vísi tykkum nú sum menn lit kunna handla skjólt og óheft meiriluta. Vit vnskja tykkum sambandsmonn tit hava reinan um, Foroya meirluln, eydnu við at:loysa uppgávuna. Vil ynskja lað fyri okkara land og fólk. ungur, svoltur, er eilt skart Gud, hin svorð g00i, vari okkum frá lí biðja fólk í dag. Men cilt gott ynski er ikki nóg mikið. Vilt mega Vil mega handla. okkara! BÓLA Et Ord med paa Vejen. »pInmenint med «de Til Hr. »n« eller han som skelige« OVOrniIcnIin Følelse r. hans stormenneskelige Følelsel er de eneste rigtige, og som føl veliv bebrejdet underleønedt 9 ] je maer í f sociallæerte Følelser for det Sam fund, jeg tilhører Vrbejderne Samfund, til denne Hr. »n« en venlig Henvisning til Skrif ten, hvori der blandt andel staar, al den som opskasler sig indre, dømmer Hr. »n« ul til Dommer fol sig selv. Delle hai lerede gjort ved sine mindr rene Hentvdninger í sín Blad polemik, og som kun kun sam menlisnes ved en Slange, det gaur Krogvejene. Dette gør Ih Hr. »n«, som det, Mandtfolk Í Parentes bemærket: jeg tillader istedetfor at vise Dem De burde være: et mig al sætte et stort Spørgs maalstegn ved Deres Anskucl ser vedr. lFiskernes Og Vibej dernes Livssyi pan bæreerne. Jeg vil dog undlade at komnu nærmere ind her pan, idet dei er en indre Stemme, der fol tæller mig, al De Hr. »n« ikk at spilde Krudt paa. F er værd Karvel Gangs Derfor Hr. one. Modtag min Beklugelsc for denn: over, al jeg ikke kan følge De res venlige Opfordring lil al hilse Folkelingsmanden De eri jo desværre navnløs o og som saadan nok til at bringe virkelige Mænd Der s Hilsen, Med Tak for Oplagelsen 0. M. Schultz. Trotabigvatapini. Vil ) Poulsen tala hann er vilja ikki fyri maður al lala fyri seg, og vil vita, al hann vil lala, lá ið (ess. Men vil vilja ugga | 88 stundir eru til líðinda Við. Ole mannin í »Føroyatidindi« at frå ríkisstjórnini hevur oulsen ongan agilasjónarstudn ] ing fingið. Enn finnast menn, má syrgja fyrt, al vit íkki inn- | ið vilja offra seg fyri idealum. førn tær vorur, sum vit sjålvir | Millum teirra er Ole Poulsen. kunnu framleiða. Sjálvandi skal | Hann hevur offruð tíð og pen so maksímálprísur setast á, so | ing fyri at: vekja hin minna smámaðnrin ikki missir við okk- | mannin í Koroyum til stríð fyri ara "egnu konlingentering ella | frigering og fulla andaliga og stongsli, maksimálprísur, ið svar- ar til, hval ið veran ford úr úl- heiminum, kostar okkum her við einum rímiligum ágóða til útseljarin. Landið má spara tey hundrað túsunduni, vit nú rinda fyri salt, olju, kol og kokes og aðrar stór-artiklar landið má taka monopolir fyri al slimbra seg at kunna hjálpa íbúgvarum sínum, OV NÓG figgjarliga menning. Harra 0. Poulsen hevur sínar upplýsingar viðvíkjandi trolabúgvum haðani, trúð, al menn vístu greiðu á If, let frå Hann er ikki lygnari við vitandi og vilja. Vit vilja spyrja líðindamannin: ein skuldi lotu sær. trúgva lygum reiðarafelaginum sum amen í kirkjuni, tá ið tað sígur, erklerar, ut fiskimenninir mene! al kun med anbent Navn. lysræd ikke Mundfolk Ole einki vid kalla Vit fáa at síggja! hava tapt al trotabúgvini? Vil vilja ikki »foregribe Sagens Udviklinge, sum maðurin plagdi at siga men einans loyva okkum ut lauka upp aftur og Ole hevur einans givið frå sær aftur lað, undirstrika, at hr. Poulsen sum er vívið honum sum sannleiki. Um uppgåvan, hann hevur fingið, slemmar so uppá oyra sum hon er givin honum, vila vil ikki. Men al fiskimenn Í ÍF ert NODDNIr so al sIga Oskal Í | uðir frå trolabúgvunum lað | lrúgva vit ikki! Tað lrýr eingin Førovingur, ið t. d. hevur túlað við Sundavágskingur og Fugl- firðingur. Kammerater. For af skabe bedre Kaar, maa vi allerede nu se frem til di kommende Valg, enten det saa er Kommaunt Folketings- eller Lagtingsvalg. Det er en Livsbe tingelse før os, sun hurtigt som muligt at fan et Flertal sat ind, for derigennem ul forbedre de midierlidige Forhold, man lever under. Det er ikke nok, at du selv kender den rigtige Vej mod ] vsel og u tage Solen, vi maa alle nel, Del í Agitalionsarbejdet for Í Kammerater, som eventuell mene, al det Modstand skulde er haablost | al gøre mod Under- Í trykkerne, Til disse Kammerater í | vil jeg bruge et Vers af en Ung | domssang som lIvder snaledes: | Giv aldrig tabt men spænd hver ilter Evne for, hvad du vil og kan. Den Mund, som stod i | | Kampens Strid, er Mand. | g Ufred hvilket de | alt for at skabe Splid indenfor Rækkerne, ! har bevist under den sidste Køn- | fikt med Fiskerne, under hvil- ken Forligsmanden ingen Be- haft, Fiskernes grundet Fillids- mænd svigtede den Tillid, Kam- sværligheder hat paa ul 3 af meraterne havde givet dem. Men dette maga Fiskerne huske | pan relle Sted. Det kan jo ellers | Jet blive et kønt Syn, hvis de | store Herrer kan fua Lov til at sidde í deres magelige Lænestol med en god Cigar og se paa, al Fiskerne og Arbejderne sluas | pan Livet los. Det maa blive | Løgn! Kammerater, vi vil ikke lade os misbruge! Nej og aller nej! Det man og skal være sidste Gang, de faar Lov til at lave den Slags Triks. De Mænd, som arbejder stik imod deres Kammeraters Vilje, er ikke Or det: Kammerat værdige. Giv der- for Agt Mænd, du gav din Tillid, og behundl dem paa de son efter Forljenesle, Sid Med Tak for Optagelsen, | O. M. Schultz. Tíðindi, Tveroyri. Lv misgávum eru líðindi um kolið í seinasta blaði komin í, hóast tad fleiri dagar áðrenn blaðið kom út, er frætt frá kol- inum, ið sent varð til Týskaland at kanna. Hin lýsku »analysand« boðar frá sera góðum kvaliteti í tangahagakolinum, Tad útvíklar Hil de større Herrer, som gør ein heill góðan hila. Men um nakað verður burtur úr driftini, veil eingin á Tvoroyri enn. Tað liggur jú í hondum peninga- Kapitalurin vil tjena nógvar procentir gevur kolið hesar procentir, verður kanska ein munandi drift. Men er ikki útlit til glúpandi »profit«, verður tað vokkult við driftini — so er nú vorðið í hesi kapitalistísku Og hvat ger lingið? Tuð tváðaði hendur sínar og vildi í hvussu er íkki tær við kolið. Heldur hundruðir ganga arbeidslevs, Stalurin hevur, sum sagt, givið harra Hedeman loyvi at bróta kol, um hann hevði fingið eina regluliga drift í lag áðrenn 1. apríl 1931. Hetta eydnaðist ikki Hedeman. Trådbanin, ið varð royndur seinasta mars, virkadi MANDA. verð. dálka málli ikki. Menn her spyrja: hví er drálað so við at fáa tráðbanan lidnan so seint, al ongar stundir skuldu verða al rætta feilin, um onkur var? Liggur nakað undir hesum? tað? Ella hevur tað einki at síga, at: treyt- irnar fyri í heila tikid at kunna byrja, ikki hildnar? Sum landið nú liggur, er kol- floktur og ringur al skilja fyri ley, ið eru Vit vilja tó tað skal Og hval og hvar er vórðu spurningurin nakað uttanfyrislandandi. vóna, at alt er sum vera ella er tað ikki lukku- ligt, ti 100—150 manna arbeiði árið runt er ikki at spæla ella ovoa burlur. Streika. Sum kunnugt hava arnirá Tvoroyri viðtikið at sloynu eitt útbetalingarkanntór: øll ar- arbeidsløn skal úlbetalast igjøgn- um arbeidarans kanntór, eingin arbeidari sjålvur at krevja sina løn goldna bein- arbeiðar- hevur loyvi leiðis frá arbeiðsgevarunnm. Ar- heiðarin fær sítt eftirliliskort, ið arbeidsgevarin skal uppáskriva hvønn dag ella hvørja viku. Hetta eftirlitskortid og arbeidsgevarans kanntórið skulu »stemma«. ON lønin skal útbe- talast, tó skuln arbeidarin og ar- beidsgevarin kunna koma á samt um at inntil 50%, av vikulønini skal kunna haldast afturi igjøgn- kanntórið til at rinda skuld. Um hetta mál fara nú ráðingar fram ímillum partarnar. Arbeiðararnir hava sagt sáttmál- uppgerð. til sam- an upp og kunna so statt gera verkfall láið leir vilja, um ar- heiðsgevararnir ikki veita leim sómdir. Vil vóna, at arbeidsgev- ararnir eru so frætt mentir og menntaðir, at teirlata arbeiðarar- nar fáa kannlórið í góðum. Um hetta skuldi ikki kunna hugsast al staðið stríð. Arbeidarin krevur ikki ella nakað, ið forir útreiðslur við sær fyri keyp- hann krevur bert at hann eigir, lonina fyri lønhækkan mannin fáa lað arbeiðið goldna í peningi. Fiskiskapurin. „Drelnes“ hevur fyri viku síð- ani fingið 6000. „Emmerald“ er komin inn i Íslandi við stórum skaða. Hon stýrhúsið, bátarnar Hon hevur mist og knúsað fleiri styttur. hevdi bert fingið 100 fiskar. Sum frættist hava skipini yvir hovur lítið og einki fiskað enn. Men vónandi man fiskurin fara at koma við veðurblíðkingini. Útróður er eingin: um onk- untíð viðrar at fara á flot er einki at fáa hvorki eystan, vestan ella sunnan fyri. Ein ødiligur nykbrandur. var 2. påskakvøld at síggja. Ein ið sá hann greiðir soleiðis frá tilburdinum: Sum eg gekk eftir gøtuni, sá %