týsdagur 17. apríl 1934síða 3
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Foroya fiskimenn
01
Føroya arbeiðarar
av stjórn Arbeidsmannafelags „Fylkingar“.
WI.
Ein skipan, hvareftir allir
landsins íbúgvarar at kalla auto-
matisk rættvirkandi mállu lagt
akslar til at borið samfelagið
fgjøgnum kreppulíðir, og sum
sjálvandi leim
ymsu »kløssum«
figgjarlign og uðra framgongd í
uppgongulíðum, er tílík skipan
vildi verið eitl ófort framslig og
einstaklinginum
eisini lryggjaði
samsvarandi
stimbran av
sum samfeluginum í síni heild.
Men allar súðir eru ikki syftar
við eini tilikari skipan. Tit Før-
ova fiskimenn og vil Føroya ar-
meirlutin í so
heiðarar, ið eru
slórum muni, al utlan okkum
er ikki, kann ikki vera talan
um Føroya 1j60, Foroya fólk,
vil og lit megu longri.
Vit og til megu taka okkum
ganga
um reiggj og bjarga ollum teim
hundraðum al tåsundum, ið nú
fara út av landinum, fara óneyð-
turviliga av landinum! Forova
følk er fálækt. Tað hevur ikki
ráð al offra í milliónum til Ol-
lendskar kapilalislar. Vit teinkja
her særliga uppá oll tey hundrað
tåsundini, ið fiskiskapurin árs
árliga má rindu ov nógv fyri
salt, olju og aðrar stórar úl-
verðarvorur. Her er vert al
undirstrika, at tað er fiskiskap-
urin, fiskivinnan, ið av eini ring-
ari, saft og kraftleysari skipan,
ja sum av einum deyðsdomdum
privatkapitalistiskum avoldaðum
stýrislagi má oysa hin útlendska
posan fullan við peningi, ið av
rættum átti at komið Føroya landi,
fyrst og fremst sjóvinnuni, til góða,
Herði landið haft líkið hand-
oðrum
olju, salli og
úlgerðavorum, lá ið
lin vid
slórum
málið á fyrsta sinni var reist á
Foroya loglingi, høvdu vil uppá
stórsoluna av hesum vorum haft
vunnið, ella rællari sagt spart,
landinum so nógvan pening, al
fyri hann kundu vit haft bygl
oll tey stóru fiskiførini, 10 okk-
um nú lrýtur, eill trot, id er
okkum, okkara landi, dýrt, dýr-
ari enn mangur ein ætlar. Fyri
henda pening kundu vit aftrat
haft bygt tær tørvandi havnir
g gjørt hovuðsvegirnar, ið nú
iggja og bíða eflir loglingsins
og slalsins studningi, ein studn-
ingur, sum lykist al vera ómog-
uligt at fáa falur í.
Tað hevur verið so ofta gjølla
stillað upp, hval ið landið vildi
vunnið uppá sall, olju og aðra
Javnaðarmenn á lingi
og aðrir hava líðum talað og
skrivað um helta. Seinast hevur
navigalør-
stórsolu.
Føroya skipara- og
felag í einum brævi til løgtingid
bíðið lingid líkið handilin við
olju. Tað eru ikki småsummur,
hetta felag sigur, at vil nú árs
árliga missa við núverandi skil-
aleysa dýra oljukeypi.
Sjóvinnun er korg, men so
korg sum hon er, er hon lívs-
stuðulin hjá okkum Foroyingum.
Allar kreftir megu tí samlast
um al fremja, lívga og nora
vinnulíkindini á sjónum, heima
sum burluri. Men eingin bót uttan
pening! Ilavnir nýggj tíðar-
hóskandi for nýggjar
brólandi royndir, so vil standa
slóð-
førir at lofta okkum inn á
nýggjar veiðihállir, um tann
gamli, gjøgnum oldir nýtti, må
leggjast burtur ein úlvikl-
ingur ella rættari íbirlun og
framleidan av einum fisknindu-
strii javnbjóðis, hvat menn hava
í grannalondunum — ein fyri
alt landið felags sølustød 0. s. fr.
— alt hella er neydturviligt, so
neydturviligt, at fest oll uttan
ÚR SUÐUROY
tjak viðganga, at okkum lørvar
tað. Men lað fæst ikki uttan pen-
ing, ullan ein málvísan »koll-
vellingarpolitikk«, eina kollvelt-
ing av tí politikki, hvors odda-
maður og menn teir
vilja leggja allar árar umborð
ímóti landshandli. Vit koma ikki
ullanum lað, vit megu líl lað,
vil, Foroya fiskimenn og arbeið-
arar, vil megu kollvelta tað, ið
Danir rópa fyri >Visnepolitikenc.
Vit megu reka fordarnar út av
Føroya løglingi og bjarga land-
siga, af
inum frá al vera vanslýri og
úlsogið av úllendskum kapila-
listum. Vil megu sela lands
handilin, taka brunalryggingina
og fyri lann vunna peningin
gera okkara sjóvinnu kappinga
fora, livs- og arheiðsfora. Onga
líð sum nú er landshandilin
neyðlurviligur, nú lá ið alt tyk-
botni, oll lond,
ísl at:slanda í
ið vil
eru farin at:ganga »konlingen-
eftir al
hava nakað við at
gera,
leringarvegins, ænsa
innforslun frá leim ymsu lønd-
um stendur í forhold til, hval
ið londini einum
keypa frá
sjólvum. Aftrat ollum lí, ið sagt
er, kemur
um vil ikki
við vorum okkara, novddir al
allso, at vil verða,
skulu brenna inni
»regulera« okkara innkeyp so-
leiðis, at: vil keypa frå leim, ið
keypa frá okkum
eftir, at vil
og so megu
vil ænsa verunliga
koma al standa sum keyparin;
so vil ikki sum nú lata Ong-
lendingar kredilera sær stóran
part av t. d. okkara sallkeypi í
Spanien, ið keypir meginpartin
av okkara fiski. Hovdu vil um-
laluða landshandil, var gaman í
at »regulera« okkara keyp okk-
um lil Sum nú er, er
eingin plånur ella linja í okkara
:1G6
gagns.
handli: hvor lekur beinini undan
flestir av
»sloru« reiðarum og keypmonn-
vørum, og okkara
um eru lessverri ikki slórir og
friir, men ófríir og smáir, i
høndunum á donskum og ensk-
um kapitalislum.
Vit megu inn á ta planøkonom-
isku leiðina. Føroya liskimenn
og Foroya arbeidavar havn ikki
ráð, orku beinleiðis ikki al
verða við al seigpinust. Okkum
arbeiðarum og lykkum fiski-
monnum lørva handling, og tað
eru vit og tit, ið skulu handla,
lat okkum undirstrika tað. Vil
og lil eiga al gera Sigmunds
orð til okkara: eg líti á målt
mín og megi. Fylklir og mål-
vísir megu vit sjálvir umskipa
okkara so væl
sum samfelagsins inleressur til
samfelagið, so
sjós og til lands verða framdar.
Til lands! Ja, her trytir ikki
minst. Vil vilja í næsta grein-
lingi nerta við la núverandi
skipan og arbeiðaranna og fiski-
manna interessur á landjorðini.
—— -
STREIKA
arbeið-
Samráðingin millum
ararnar og arbeiðsgevararnar um
kontantútbelulingarkanntórið
eru slitnar. Keypmenninir vilja
ikki góðkenna kanntorid og ar-
beiðararnir vilja ikki víkja frá
kravi um at fáa
teirra arbeiðslon kontant betalta,
So statt stendur hart móti hørd-
um. Verkfallið byrjaði ónsdagin
í seinaslu viku.
Er tuð ikki
sær, al menn Í
og fól ímóti, al
skulu kunna stoyna eitt útbetal- í
teirra rætlvísa
logið at:hugsa
1934 sela hond
arbeiðararnir
ingarkannlór, sum fleir, arbeid
ararnir sjálvir bera koslnuðin av.
Arbeiðsgevararnir hava bert al
uppåtekna eftirlilskortid og galda
arbeidslonina, ið arbeiðararnir
eiga.
Er Ind nakar rættvíslhugsandi
hetta
órímiligl?
krav ar
Vilja
bert
ið kann siga, al
beiðarann er
arbeidsgevararnir stríðast
fyri stríðsins skuld?
APRÍL
Táið Oli Poulsen og I. H. Dan-
hjorg vóru her og hildu politi
skan fund, ætlaði eg mær al
siga nokur orð og rósa folkatings
manninum; men hvat bendi?
Jåst, sum eg skuldi biða um orðið,
fór hjartað al hoppa og — ju,
lað. Ég
niður í
hvar hugsi, ul
brok
og so
tað fór heill
í - 6]
inn cg
,
norn
hugsi tað var tann
vinstra brókin; lí for tað í
hina høgru, so kom tað aldri
úr henni uflur; men tibetur, aftur
lad, og nú slær tuð
nakran tíð, ja sum ongalíð fyrr.
kom sum
Ég foli meg so lættan og gladan,
mest av ollum gleðir lað meg,
al eg eigi ein so góðan grylu
skort, at eingin kann kenna meg
og lí kann eg sverta allar socia
listar so kolsvarlar. Eg skrivaði
grein i
eina »Dimmalætting«
Hon
Kø ætlaði al lokka socialistarnar
nakað her fyri. var góð.
apríl; men skamm fái teir, heldur
enn teir vildu trúgva lí, eg skriv
aði. Nú
»Socialinum«,
vil eg
>
royna al skriva í
so megu leir trúg-
va. Tíverri tað eydnaðist mær
ikki at lokka socialistarnar apríl.
Teir vóru so varugir, teir varn
aðust, al
ósannheil av lí, eg skrivaði; men
L. S.
pápi hansara
lvúði ollum somlum,
0U
g
ja, Guð forlåti
mær eisini hann gekk april
og lukkar mær í »Dimmalætting«
fyri tað, ið eg bjóraði saman.
Soleidis kann tað ganga við
hvort. Ikki var tað ætlan mín,
at lokka mínar góðu vinirapríl;
men trúgva skulu tit mær >Ein
Førovingur« og >Eysturoyingure
hevði eg
vilað lað al tit lupu á pinnin,
so hevði eg einki skrivað,
— fedgarnir báðir, al
fyrr
enn hasin skarns apríl mánaður
var farin aflur um.
»Bedre Lykke næste Ganga.
Sumbingur.
ÚR DANMARK
Hin danski arbeiðarin og
socialdemokraturin.
Vanliga hevur tað verið so, al
(nd valla hevur eydnast eini
ríkisstjórn í einum landi, hat
ið partarnir standa nakuð javn-
silið eina og enn og
5
hjóðis, al
minni tvær setur við ræði.
Danmark hevur verið oðrvísi.
Javnaðarmenn feldu vinstra
høgra slýrið 1929 og hava gingið
fram í slórum við valini síðan.
Í »Socialdemokraten« stendur
athugalig grein um, hvussu fjøl
mentir arbeiðararnir í Danmark
fylkjast um socinldemokratiid.
Tað kann vera »belærende« hjá
»n«, IH. T., og ødrum, ið hava
talt dagarnar hjá socialismuni,
meginparturin var
eisini í Danmark, at lesa hesa
grein, 10 er fakta:
Í 1933 over 10,000 nye Med-
lemmer i Socialdemokratiet.
41,000 nye Medlemmer under
Staunings Regering.
Bøfolkniugens Svar til Reaktion.
Parli
kontor den endelige Medlemsop
nrel 1933.
Kredse afventedes Resul
Í Gaar afstutlede vort
gørelse for Í interes-
sort de
talet med ikke ringe Spænding.
K
yocialdemokratiet har længe væ
bedst or
ret del
tiske Parti i Danmark og
4
ganiserede poli
indtager,
hvad Organisation
fremtrædende Stilling blandt In
angaar, en
ternationalens socialdemokratis
ke Partiet Man
forundres om Medlems-Opgorel-
kunde derfor
sen for 1933 viste nogen Tilba
gegang eller Staønation. Selvom
Summenligning med
ikke hal
uforholdsmæssig stor År
|
bejdsloshed, sætler den aarelange
de fleste andre Lande
Krise dog sine triste Spor í Tu-
sinder af Arbejderhjem og nød
Indskrænkninger og
vendiggøl
Besparelset
Opgorelsen bragte en ølædelig
Overraskelse
En Fremgang paa 30 Foreninger
og 19,491 Medlemmer.
Ll P Vavsberetning fot
1932 meddeltes det, at Aaret 1932
afsluttedes med 1163 Foreninger
artliels
og 179,579 Medlemmer, Sluttal
lene frá í Guar, d.v.s. pr. 1. Ja-
nuar 1931, viser: 1203 Foreninger
og 190,070 betalende Medlemmer.
Allsaa en Fremgang paa 50 For
eninger og 10,191 Medlemmer!
Et straalende Resultat, der viser
en organisatorisk Styrke og Sund-
hed, der er eneslaaende. Trods
Krise og Arbejdsløshed, trods
den politiske Opløsning i de bor-
gerlige Partier, trods Regerings-
byrder og Depression, trods
Stormlob
Sider
til Kommunist-Opviglere:
10.000 nve
mod vort Parti fra alle
fra Skulteborger-Reuktion
(ver
Medlemmer og 50
nydannede socialdemokratiske
Foreninger!
Fremgangen jævnt fordelt
over hele Landet.
Medlems
at deri Par-
121,031
Det
Ser vi nærmere paa
tallet, viser del sig,
licls Organisalioner el
Mænd og
66,039 Kvinder.
er vægtige Tal, men alligevel
Bevis for, hvor store Reserve
vi endau har at hente blandt
Kvinderne. løvrigt førdeler Frem
København
1500,
gangen sig saaledes:
Frederiksberg
Sjælland 2800),
100, Lolland-Falster
1800, Jylland
Dillede af en
hele
øvrige
dornholm
300, I, n
Dette
Fremgang jævnt
9
000,
fordelt over Landet uddy-
bes yderligere, hvis man nøjere
aransker Tallene for de enkelte
Kredse,
Et Par Eksempler: |
By er Medlemstallet steget med
606, i Løvel-Kredsen, der er en
ren Landkreds, er Medlemstallet
steget med 179. For en Bymand
lyder delte meget beskedent, men
det er dog en Medlemsfremgang
Odense
pan 51 ptt. En Provinsby som
Roskilde har haft en Fremgang
paa 266 (33 pCl), Køge 129 (37
pCt.), Faaborg 85 (40 pCt.), Skive
141 (20 pGt), Ringkøbing 74 (30 |
pCt.), Allinge-Sandvig 79 (78 pC1.),
Rødby 45 (36 pCt).
Í Aubenraa Kredsorganisation
for al Tal fra det
er der en Med-
paa 22 pl. —
Altsammen Resultater, der nok
er værd at tage Hallen af for.
nævne et
omstridte Land
lemsfremgang
Hvordan Københavner er
Socialdemokrat.
Det er kendt fra tidligere Valg,
at cen. 51 p€t. af alle Københav-
nere stemmer socialdemokratisk.
i Partiets Or-
ganisalioner? Nej, desværre, saa
Stnar de nu alle
langt er vi endnu ikke kommet,
Ved Folketingsvalg fik
Socialdemokratiet i København
193,660 Stemmer. I Partiets Or-
vanisationer staar imidlertid kun
ca. 60,000,
lidt
kommet lil det Resultat, at hver
25 Aar er
København
sidsle
Vi har prøvet al se
nøjere paa Tallene og er
6. Københavner over
Medlem af Parliet.
er allsaa god nok ved Valgene,
men mange Københavnere staar
endnu udenfor Partiets Organi-
Ssalioner
41,000 nye Medlemmer under
Staunings Regering.
Ser vi nu bort fra Tallene fra
sidste Aar og betragter Udvik
lingen i hele Landet siden 1929,
faar vi ogsan el virkelig glæde-
ligt Resultat. Ministeriet Madsen-
Mygdal faldt ved Valget den 24.
Apríl 1929. Ved dette Valg gik
Socialdemokratiet 96,085 Stem
mer frem. Socialdemokratiet og
det radikale Venstre dannede
Efter 3'/,
ringstid fornyede Vælgerne Re-
Mandal, og
»
; ar age-
Regering. Aars Rege
med en
70,000
Socialdemokratiet Re-
Skyldes
kun
germgens
Stemmefremgang paa ca.
fortsatle
geringssamarbejdet.
denne Fremgang nu soCi-
aldemokratisk
Ja, lad
hvorledes
blandt Vælgermasserne?
os engang se paa,
Svingningerne i Organisationer-
nes mere langsomt bevægelige
[ul er:
Den 1. Januar 1929 talte So
cialdemokratiet 1033 Foreninger
119,120 Medlemmer. Hvert
Frem-
med
Aar siden har der været
gang, og í Dag er Tallene altsaa
1203 Foreninger og 190,070 Med-
under
Der er altsaa
den nuværende Regering dannet
lemmer.
170 nve socialdemokratiske For-
eninger og indtraadt
40,950 nye Medlemmer i Partiets
Organisationer.
Disse Tal viser, al Socialde-
mokratiet er i fortsat Fremgang
Landel over og har bevaret en
Kontakt danske Folk,
som intet andet dansk politisk
Parti. Dal er tillige den
store, brede, danske Befolknings
Svar [il
Skatteborger-Reaktionen
med det
Disse
Parlamentslede-Apost-
lene,
og de kommunistiske Splittelses-
mænd. Kunde Svaret være mere
værdigt og rigtigt?
Vi takker vore energiske Or-
anisalionsfolk for det stolte
Resultat, takker de Titusinder
af navnløse Agilatorer, der ved
brydsomt Arbejde har vakt de
Sløve og Ligegyldige og faaet
dem med i Partiets Arbejde og
takker vore 190,000 Medlemmer
Trofast
for deres eneslaaende
hed mod vort gamle og dog
evigunge Parti.
Vi vil ikke hvile pan de
vundne Resultater. I 1934 lager
vi prany et Kæmpetag for vort
stolte Parti,
Ansvarhavandi bladstyrari fyri
Suduroyar-siduna: P, M. DAM
Højkonjunktur
á
+
i
,
Se
KO
.-
fæ
Nr