Sosialurinarkiv
Sosialurin 1934-04-24, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 24. apríl 1934síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

á + % * * 4 A um Fo Re + RG SN eg fór við 6000 undirskriftum til núsilandi ríkisstýri. Tað eri eg til reiðar at royna, hverja lotu tað skal verða. »Krossurin« tykisl harmur um, al eg hogdi eill sindur í harra lærara Kallsov, havi »Krossurin« sigur, al eg fingið Kulloy á heilan síðan fólkalingsvalið í fyrraárið. Her- til vil eg sign, at Kallsoy er ein seli monnum, sum eg av leim ósvuliga høgt, og lí harmar tað þá meg, al hann ikki stíllar seg fram sum ein javnaðarmaður. Aðraleiðis havi eg ikki fingið hr. Kallsoy á heilan. Ég eri harmur um, al ein so rællsinn- aður maður, sum hr. Kallsoy er, skal ganga orindi fyri lands- ins storstu privatkapilalistar. Eisini má hr. Kallsoy finna seg i, ul vit svara honum aftur, lá ið hann skrivar slík tidindabrøv og blaðgreinir, sum gera álop á okkum. Í decembir mánað 1932 segði hr. Kallsoy, at hr. SP. úr Konoy ongantíð hevði verið javnaðarmaður; men nú skrivar »Krossurin«, at hr. Konoy »er ein framstandandi javnaðar- madur«. Eg spyrdi lessvegna hr. Kallsov, hvor ið hevur rælt, ella Kallsoy biður meg ikki spyrja hann »Krossurin«; men seg um slíkt; lí luð er Þat fara yvir um ánnac. Kø fái allso einki svar á spur- ning mín. Men eg skilji, hvussu vorðið ið er, lí ein orsøk må vera til less, at »Tingakrossur« eymkar seg sårliga um lað, al itta Henda eymkan eg skal vera farin so við harra Kallsoy. kemur ikki av kærleikanum, sum blaðið hevur til hr. Kalls- ov: men orsøkin er heilt aðra- Vónandi kann staðni al finna. tessvegna vera, al »Krossurin« ikki skrivaraflur um >sannleiks- bluðið sópað fyri sínum vilnir«e, fyrrenn fyrst hevur egnu durum. J. H. Danbjerg. Amtet meddeler: Hvidbjørn melder 18.—1. Reykja- »Ålbert«, »Neplun«. »Hvidbjørnen« melder 19,—41. »Bjøn Olavson«, »Dagny«, fra Selvogsbanken: »Magacienna« 25.000 fisk. Fiskemarkedet. | „Foroya Fiskaúlfluttnings- „felag meddeler: 13.—1, Ingen Tilforsel. 34. Bílbao: De- holdninger af 250 Tons, af islandsk 450. Priser for færøske Klipfisk 92,63 Plas. færøsk Klipfisk pr. 30 kg, af islandsk 83,81, Sterling 37,90. Oporto: Tilforsel af færøsk Klipfisk 115 Tons, af islandsk 570, af tysk 10. Priser uforand- ret. Beholdning af newfound- landsk Klipfisk 879 Tons, af alle 1191. Markedet 110 Esc. pr. Klipfiskesorter fast. 1 Pd. Kurs for Lsl. Hvorfor gaa over Aaen efter Vand — hvorfor bruge udenlandske Sæ- ber, naar De kan faa færøske, som er bedre og billigere, fra Fabriken ==, OKKARA' emmer færre p p4 p4 p4 p4 på p4 på på é på Telefoner: AIS BALSLEV & GOOS THORSHAVN TX ae DET DE EK DE DE ER RE DE EK eee EKK] Altid stort Lager af: Trælast i alle gangbare Dimensioner samt alle Slags Bygningsmaterialer. Særlig fremhæves: Fint savet Fyrretømmer, Baadetræ, saavel Fyr som Ég, Rund Fyr til Master, Bomme 0. 1, Krydsfíner i alle Tykkelser og Kvaliteler. Nr. 20 % 237. Trælastforretningen: p4 p4 p4 på þá p4 4 p4 på på på p4 på Nr. 194. BT YYYYVY VW P0000900000G. Eitt og annað. Góða „Dimmalætting“! Hví halda lygum, at bara ein limur av líkningsneyndini í »socialdemo- lað vil Havn kann vera kratisk indstillet«, væl siga hava sociala hugsan? Al lann eini er lað, er sjálvsagt, hann er jú úttalaður socialdemo- kratur, men hví kunna ikki fleiri av limunum vera soleiðis 4 kann eg innstillaðir? Hesum ikki halda við tygum Í. Limur. Býtt. Í Suðurovablaðnum verður drivið spolt við valinum í Lon- don, har socialdemokratar vunnu Tað er blaði skriva so- stórliga í býarstýrinum. byttligt av einum lítlum her í Føroyum al vorðið — sjålvt um lað er eill lítið n, ið ger lað. Fleiri hermenn til markið. Sendimenn úr Sudurjåtlandi hava verið í viljan hjá kongi og forselisráðharra at kreyja meiri kríggsverju við suðurmark Dan- markar. Í ti skrivaða >upp- ropi«, teir høvdu við, stendur, at markið liggur dagin í dag stoð- ugt opið og ólryggjað“, og fram- vegis stendur, at »vit Suðurjúl- okkum ikki lendingar kenna tryggar, lí at ovlitid er gjørt (frá danskari síðu) fyri at tryggja mark okkara-. Feir sign, at nógv ov lítið er gjørt av lí, sum avgjort er í herskip- anini viðvíkjandi at senda her- menn har suður. >Iví skal bíð- Vil soldålum, so ast so leingi? mugu hava nóg nógv a markið kann verða sparrað skjótast gjørligt, tá herboð koma. Fyrst lá kenna vil okkum tryggar tað vil ikki nú gerac. »Uppropid« endar vid hesum orðum: »Åv lí, at ley lyfti, sum vórðu givin okkum 27. apríl í fjør av forselisráðharranum og verjisráðharranum, einans fyri ein hildin, so venda vit suðurjútsku menn og kvinnur part eru okkum aftur tl rikisstyri og ríkisdag við bon um, at Iyflini 1) verju av hinum suður- 2) all tey um: júlska markinum og milileru arbeiði, sum skulu (il fyri at:verja fólkið, um ófriður verður, mugu verða hildin. undir- Hella »uppropid« var skrivuð av 26277 norð-suður- júlum. Dyrt var Suðurjúlland at:fáa aftur, milliónir í stórari mongd hava hesi 35000 menniskju fingið (Førovar hava o. u. 30.000 »dette store Stykke Slals- gæld«), og sama ger!! >Meiri vil meiri havag, og friður verður ongantíð. Fyrst var tað allur lann ræðuligu studningur il hetta »umstridda lands fyri at fáa tað økonomisk aftur á folur, og nú er lad landaverjan. — Nú menn í stórari mong har suður skal Danmark senda her- til markið, væl sagtans byggja Verða klárt, tå Hitler sendur sfll stóra herlið skansar til verju. norður aflur at:heinla (ad, sum tær sigrandu maklirnar tóku frá Týsklandi aflaná bardagin stóra (1920). Tað sum á lýskum lands- kortablødum nevnist »vorlatifig« danskl. Hetta krevja meir enn 26000 suðurjútar ja, Danmark fær nógv úr at gera, nú teir eru komnir á mál: »Slesvig aller vundel, det er Danmarks Maal«, Tað kundi farið al hugsað eill sindur um Før- verið vert al ovar í hesum viðfangi, men lat lað verða fyri fyrst, lað kann koma, tá líðin er inni til less. JÓANNES EIN MANNA SØGA Vit fylgja líki í dag, Jóannes innan fyri Gard er deyður, Tann nýggja tíðin hevur smurt honum máling upp á kisluna og lagt fremmandar blómur omand, men sjálvur slapp hann undan henni, hon tók hann ikki, paðaði hann ikki sundur. Tann gamla din fylgdi hon- um lil gravar. Konur í turríklæði menn í óknappaðum dimmum og sjali, knæbuksum húgvum. og við vandu lærdu hann al røkja sjógv og haga, Róðu út við honum um dagarnar og menn manns, Hvílskeggjulir Jóannes upp til lærdu hann at finna mið. Ald- urnar komu, leir lærda hann at bera undan teimum. Stormarnir komu, teir kunnaðu hann við teir. Mjorki og kavamyrkur kom, leir vísli honum leiðirnar. Teir lærdu hann at røkja bút og at kanna líkindi. Um kvoldini sólu teir heima við eldin og trygdaðu niður í hann, hvussu ið tað rak um hvonn langa. Og lá leir so doyðu, settu leir hann til formann í sín slað. Javnaldrarnir virdu hann. Teir yngru menninir flokkaðust um hann, og hann lærdi leir. Allan sín manndóm var hann tormaður á báli. Hårid gránuði og skallin kom berur uppigjøgn- um, men hann gavst ikki, var formaður kortini. Og hann førdi allar heim aflur hann hevði við sær. Aldurnar duldu seg ikki, tær krámaðu mangan eftir honum, sum hann sat í rongini, holvdu seg fram yvir bakið á honum. Men Jóannes smæddist ikki, sal orðalítil og lryggur og bruddi skráina, meðan hann snúði bálin innan ímillum brotini. >Ja, ja, brotid til,« sigur hann til aldur- nar, »um enn eg, enn lil eru sterkari so er lå hann, ið sterk- ari er,« lað var ein slyrki hjá honum, Soleiðis segði hann, og hann kendi seg ikki rættiliga einsamallan í skúlinum. Hjá konufólki eru aldurnar onganlíð nakrir grannar, men tryggari vóru ley, lá Jóannes var við. Og hvor var ikki lað. Vit síggja hann fyri okkum, Av minslu monnum, klænligur, alls eingin rísi, fjøssndur innan í klæði sum hann silur í rongini: situr hann og blæsur í óveðrinum, meðan hann heldur í slýrisvolin við einari skel vandi gamlamanna- hond. Men tá vit síggja lagið á bålinum, veksur maðurin, lá vil síggja, hvussu hann eygleiðir yl- brolini og íni, vindgardarnar, g bálin, lá veksur hann høgt upp um lríalingarnar á bógbekki. Tá hann kemur aflur at landi, og tå spyr hann, hvussu gekkst, svarar hann altid, at tað gekkst harrin havi lov, so toluliga. Og nann losar einki meir við leg um hella. Nei, í honum sat einki eftir av uttan royndirnar, hann gjørdi, og so lað, at hjarlarøturnar vuksu eitt petti djúpari niður fyri hvorja ferð. Fyri Jóannesi vóru aldurnar vandaferdunum mannvargar, ið gingu eflir sjó- num, altíð drápsfúsar. Tí hevdi altíð bálar vóru á sjógv, og hann ikki hann ein ólla á sær, lá var við sjálvur. Sovorðnar dagar var eingin friður á honum, um enn veðrið var golt. Hann gekk og durlaði at á har hann sá út yvir havid. Stundum kundi hann tala á fólk, ið kom frá sovorðnum sleðum og bað siga frá, um lað breyt har og andnes, har, um tað var rennisjøgvur har og har, alt merki, hann hevdi al kanna líkindini eftir, Tá hann so hevði fingið svar, fór hann tigandi avstað sjálvur út at: hyggja. Tað ikki at fara eflir annars munni í slík- um. Tað fyrsta hann fekk orðið aftur á båtarnar teir komu um kvoldið, var at spyrja, hvussu ið líkindini høvdu verið. Soleiðis var hann ikki bert gamal, men eisini í manndómsárum. Tuð var lí hann kendi neyðina, kendi, hvussu ófrættin lá og lúrdi altíð og stund. Kill galið snið við bál- inum, ein stund ov seint ella ov ltíðliga — ikki krevst meir, tå illa vil til, fyrr enn aldurnar súgva saman um menn og far, Men var hann við sjálvur, so kom var dirvid vid vandanum, so kom formannskelid í hann, helta nl kunnu sila tryggur og hugsa um, hvat best var, og vera maður fyri al gera tað sum best var, Jønnnes fekk seyð í lannfiæ, og teir gomlu mí aninir tóku hann við sær út um garðin, lærdu hann at kenna seyð og huga. So løgdu leir beinini. Hann var gangandi eftir á fjøllunum og helmaði ikki, fyrr enn lann fýrsinstjúgunda veturin, tå bað hann alt gott verða eflir og fór heim. Ærnar hugdu upp úr grasi- num, stardi við sínum góðsligu seyðaeygum aftan á honum og jarmaðu. Tað var teirra farvæl til hansara. So hugsa vil okkum, at hann sloðgar norduri á Svoðunum, hevur hondina upp fyri sínar hvítu brýr og hyggur útum hagnn, Tá sær hann nógvar munnar liggja eflir seg og bíla Innasta- hagafjoll, alt trivist, alt er væl. Tað er ein stakmaður, ið gongur fjallgotuna heim, oldingi og á síðsla sinni. Farvæl, gamli. Tygum vóru av lí berginum brotin, al tygum skuldi verða maður. — Høovdu faðir slíkan, djarvur og skila- góður gekk hann undan bæði til lands og valns og vandi mangan góðan mannin upp. Abbin var ikki minni maður, ein av teim- um fyrstu skipsmonnum í Før- ovum, sigldi við >Færoeq, misti eina feigdarferð, men bjargaði fólki og farmi. Try fulltakin lið. Bygdarmenn inir bóru tykkum allar til gravar, og vit logdu tykkum her við Brandanskirkju millum okkura bestu menn. Herergott at liggja: har heilsuna Seyðurin kemur oman at bokri og brimið stendur inn yvir garð- in fyri eystan. HEDIN BRÚ. Ferst fæ, farast frændir ferst tú sjálvur við — eill eg veit, id aldri ferst ummiælid, hvor deyður fær. Djúpt hevur hin gamli norð- anlands vismadurin sæð, tá hann sígur, al tá alt er farið, ja lå sjálvur vid, lá er ló ummælið eftir, dómurin um hvønn ein- stakan, sum deyðin hevur líkið. honum, sum farin er Fyri um ley ollali år — tey Grundt- vig sígur um, al bara tey einstaku rokka so langt — fyri honum hevur lívið ikki longur ta drag- andi megina. . .. Og lå hann gavst við at:fara í bát, har hann í teim mongu årum hevði sín formannssess og tá hann hevði verið sína síðstu ferð burtur gingið í haga, har hann hevði velur og summar, í veðri og óveðri, tá var fyri honum lívið, lokið. Tá kundi sigast vid hann: hevur yIú góði arbeiðari, tú verið trågvur í línum jarðiska yrki, eg vil seta teg lil eitt storri yrki, fær tå inn til ta gleði harri tín hevur til lína — Heðin Brú her hevur skrivað, er sonn úl í Henda lívssoga, æsir, og vísli Jóannes innan fyri Gard aflur í verðin, vildi hann slett seg yvir hesa vokru lívssogu, sum grannasonur hansara hevur skrivað. Men ivaleyst hevði hann sjálvur hildið, at liv hans- mikla umrødu ara ikki var so vert, hann sum ongatid hevdi stórar lankar um seg sjálvan. H. M. J. A RITA SÆBESPAANER til al finere Vask,