Sosialurinarkiv
Sosialurin 1934-08-11, síða 3
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 11. august 1934síða 3

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Vinnuflokkurin. Inn í hvort hús ber á landi er í hesum døgum borið blað úlgivið av við ongum navni, vinnuflokkinum. Hesin flokkur er ókendur og man vera nýliga At hetla er nýggjur politiskur flokkur, sum ætlar ul stovnaður. leggja upp í stríðið við kom- andi val, er eingin í iva um. Hvat hesin nýggi flokkurin ber í skjøldri sínum, er ikki golt at vita; men leir, ið slovnad hava henda flokkin, eru stjórnarlimir keypmannafelagsins og harav skilja vit, at brandar teirra ser- liga verða vendir móti javnaðar- Hella eisini fyrstu flokkinum. sæst gjølla á ti roðu leirrn, har Ísvirkið málti standa fyri hoggum. Um Ísvirkið fái eg skifta orð aftur seinri, lí til hefta evnid av og á; men eg vil bert høvi al Givnd koma vit peika á, at hill føroyska fólkið hevur ligið hundrað ferðir slørri lap av atvoldum fleirra privatu av Ísvirk- bál- kapitalistanna enn inum. Við teim donsku unum, av sama slag sum Isvirk- ísbálarnir, hava fiskimenninir eina årsvinnu sum er 6—8 ferðir slorri enn tann, sum okkara fiskimenn fúa. Eisini <Njarð- lingur Hovsbåturin — er progv fyri al Ísvirkisbálarnir hava framtíð fyri sær. Vinnuflokkurin ber brand sín javnaðarmonnum Vit hava allso fingið ein flokk aftrat al móti okkum og tað er einki logið. berjast við. Harfyri er tað neyðugt, at arbeiðsflokkurin og fiskimannaflokkurin vakna upp ovseint, áðrenn (ad verður Vit síggja, al vinnuflokkurin dyrgir eftir okkura fiskimonn- um vid føgrum lyftum um lag- alig lán til skipakeyp. Fyri at fiskimenn skulu gerast sjálv- bjargnir stendur tað á pappír- inum: men sannleikin er tann, al hesi lánini verða al volda tað, at fiskimenninir koma sær enn faslari í slórmannagarnið, enn teir longu eru komnir. Jú fleiri fiskimenn, ið gerast eig arar av skipum, jú fleiri verða seldir við «Tvangsauklion» — tað vita vil. Men keksseljarar- nirfáa skipini fyri keksirnar. Tað ræður lí um hjá teimum at fáa lán, lán, lán, væl at merkja, teir lána einki sjålvir — aðrir skulu læna, sela hús og jørd í ved — kekshandilin melur sum hin stóra hvernin, ið melur alt til sín. Sannleikin er tann, at skipini eru nógv ovfå. Fólkið veksur, skipini minka, tað sær ræðuligt út. Hvar enda ? skal hetta Fólkið sær hbelta og hyggur «Nu skal der fiskes i rørte Vande,» bangið móli framtíðini. siga grosserarnir, og tí rotta teir seg saman. Krevja nú Føroy- ingar 4 milliónir heim til Før- ovar, logtingið garanterar, so melur myllan av lí allvabesta: byggja keypa útreiðslu frá stórgrosser- Fiskimenninir skipini, unum fyri hogar prísir, selja teim fiskin aflur fyri lítið og lætt. vita hetta — ikki er neyðugt at siga meir, Hvar verður endin? Oll ÚR SUÐUROY «Hvad er denne Brydnings- time. Skumring eller Gry»? Hvorja leið taka nú Føroyingar? Lata teir seg villleiða av stór- grosserunum sær sjálvum til skaða og landinum til undir- gongd? Ég vóni tað ikki. Ég vil royna al rópa ål um landið: Ansið tykkum ? Landið er í vanda, nakað má gerast; men lað ræður um at taka ta rættu leiðina. Tað ræður um at hyggja róliga uppá vidurskiftini. Øll øsing er av ti illa, og teir sum nú rópa harðast, eru pri vatir kapilalislar, sum royna al smíðja, meðan jarnið er heitt. Teir vita hvussu leiðis lad gekkst við leim fyrstu skipunum, sum fiskimenn komu til landið: keyptu tey; men keypmenninir fingu tey fyri keksirnar. Har- fyri eiga fiskimenn nú á døgum at vera varnir. Sjålvanda vildi eg ynskt, at fiskimenninir lólu 0 > byggja stor og g60 skip, sum teir áttu sjålvir; men hetta letur gera, fyrr enn loglingið tekur sær um reiggj og stovnar skips- landshandil við øllum útreiðslum, soleiðis at teir menn, sum skipini eiga, kunna fáa útreiðslurnar fyri rvímiligan pris. Samslundis má løgtingid stovna hjálpir eilt sølukantér, sum monnum al selja fiskin til besta pris. Tað stóð her í blaðnum, al hin íslendski fiskurin, sum førdur er til Foroyar í ár kostar 33 ovru kg, meðun ikki fekkst meir enn o. u. 25 oyr. kg av góðum føroyskum fiski nogv betri enn hin islendski. Tað var harra Schullz, ið greiddi frå hesum viðurskiflum. Eingin hevur mótmælt lí, altso er tað rætt. Hevdu Føroyingar fingið henda prísin fyri teirra fisk, og útreiðslurnar fyri rímiligan prís, so høvdu skipini óivað staðið seg, og so var gaman í at keypt skip bæði stór og góð. Vinnuflokkurin = ynskir løg- Hartil er at siga, at einki er okkum javnaðar- lingið = upployst. monnum kærari enn at fáa val jú fyrr jú betur fyri okkum; tí vit vóna, at ein stórur partur av Foroya fólki nú hevur fingið eyguni upp fyri, at landshandil er einasta bjarging landsins. Ull er tey gomlu. Foroya gull, søgdu Nú er tað fiskurin, ið gevur pening til landið. Fiski- skapurin má ti liggja okkum fellur deyðin í durinum, og lí mega á hjarla, hann frå, er vit gera úlveg fyri at fáa hósk- andi skip til landið; men vil mega fyrst hugsa um at leir menn, sum skipini keypa, íkki skulu verða seldir við tvangs- auktión. Men hetta vinnuflokkurin ikki hugsað um. J. H. Danbjorg. Ligyjablød og líggjabrýnir (carborandum og onnur sløg) bæligt til solu. D, J. Enni, Tvøroyri, hevur BAZAR forventet Med Tilladelse vil der i Efteraaret blive afholdt Bazar med Tombola og Bortlodning til Fordel for den ny Kirke- gaard »undir Akurgerðic. Eventuelle Gaver modtages med Tuknemmelighed af under- tegnede: Henriette Nolsoe. Ebba Nielsen. Stina Jacobsen, Ingrid Thomsen, Amanda Persson. Anna Thomsen. Maja Mortensen I. Anna H. Petersen. Maja Mortensen. Nanna Mortensen. Tina Mortensen. Dagmar Nolsøe, | Mathilda Holm. Anna Dam. Dagmar Mortensen. Elisabeth Thora Jespersen. Margrethe Djurhuus. Inga Elsebeth Eliassen. Kathrine Petersen. Marie Berthelsen. 1 Andrea Strøm. Josefine Magdalene Kristine Berthelsen, Johanna Djurhuus, Andres Joense Juline Mortensen. Louisc Marie Joensen. Morlensen. Johanne Johannesen. Hanna Anna Hammer Katrine Gislason, Ellen Marie Jespersen. Edith Poulsen n. Mortensen, Valborg Mortensen. Else Margrethe Mortensen Aunes Øster, Holm, Mortensen. Sanna Nolsøe, Muynussen. Elsa Mortensen. H msIina Joensen, Jana Hansen, orlensen. Povla Mortensen spersen. Kristine Niclasen. Borshild Dimon. Marie Joensen. Anna M. Mortensen. Lisa Holm, Pauline Hovgnard. Marie Bærentsen. Nicoline Hansen. Cederfeldt, Jacobin« Ragnhild Holm. Olga Joensen. Ragnhild Dam. Hansine Jespersen. Kristine Jespersen, Tvyeran. Elisabeth Nolsoe. Kathrine Sulmonv. Paulinu Nolsoe. Henriette Frástein. Johanna Strom. Nicoline Marie Lindberg. Edel Jespersen. RARAR Betty Mortensen. Aabent Brev til Amtet. Undertegnede anmoder herved g { høfligst Amlet om over fol Offentligheden at gende Spørgsmaal: besvare føl 1) Er det lovligt, at en Kom mune beskatter Personer over 70 Aar, Stand til af Formue naar disse ikke er i ljene en Øre, el uden eller Gods og Indlægler af nogen Art? 2) Kan en Kommune forlange, at aldersrentebereltigede i over vente efter 3 Maaneder, skal deres Aldersrente, ja til Tidei give Kom- Aar? Kommune for- forlange de gamle al munen Kredit i et halvt 3) Kan en forsvare, at Enker og Børn skal mangle det mest nodlor- tige til Livets Ophold, grundet paa, at de ikke kan faa, hvad der tilkommer dem ifølge Lo ven ? Í) Kan det forsvares, at enlig stillede Personer hjem- vores løse, naar de 57 Aar gamle, syge og uarbejdsdygtige ifølge Læge- attest ikke er í Stand (il al at bejde og derved tjene noget til at betale et Belob til tente og Afdrag ? Hus og Hjem mindre blev taget fra vedkommende og Hjælp i Kontanter fra Hjælpe kassen kan ikke gives, da Kas- sen er tom. Samfundet kan vel med at be ikke være bekendt handle ældre og syge Menne sker paa denne skammelige Maade, Pauline Sørensen. Elsa Lindberg. Petersen. Trangisvaag. NÆ ARA NØ FIN KAD Betty Nolsoe. Strøm. Thorsteinsson. Lena Strøm. Juliane Pelrine Dorthea Jona Morlensen. Petersen Ordevig. Frodebo. 5) Kan Kommunen forlange 1 Kredit og i hvor lang Tid over for Arbejdere, der har udført Vejarbejde for Kommunen ? I Haab om at Svar erholde paa ovenstaaende Spørgsmaal tegne! ærbødigst Tíðindi úr Vestmanna. Nú ein dagin hilti eg harra Morten Mork, og spurdi eg hann tíðindi úr Vestmanna, har hann nú er búsilandi. «Tidindi ern ikki stórvegis úr Vestmanna», sigur hr. M. Mork, |; . . € HJSUI avstoIs og «ti bygdin hevur einki vegsamband við aðrar bygdir, og kaj er eingin enn. Okkum florvar lessvegna slórliga hin mikid umrødda | ovggjarvegin og kujuna, sum | sum umsøkt er; men vegna less, at semja nú er komin Í lag millum løgtingid og rikis- stjórnina um finansplanin, vóna vit, al vil verða í fyrstu «rekkju» | og solcidis nú endiliva kunna | koma til al njóta tann rætt, | | okkum tilkemur>. | Hvussu liva fólk í lykkara | bygd, sum jú var fyri stórum | óhappi f vár, tå tit mistu fleiri menn úr bygdini? Tað mátti sjálvandi setu sílt merki á alla bygdina. «Ja, tað og sita har í bygdini fleiri einkjur merklist í stórum, og yvir 30 faðirleys born, tey flestu smá og óforsyrgd — óhjálpin — eins he fuglur: men takka verid okkara donsku partamonnum, sum Í mong ár stríddust fyri at fáa í gildi lógina um <sociala For- sorg», og sum eisini røkkur til Føroyar, soleiðis at ífall hon verður nýtt til fullnar her hjá okkum, so líða hvorki sjúk- lingar, gomul fólk ella for- eldurleys born nukra neyð; ti sum lygum kunnugt skal hvor einkja fáa nógso fill av peningi, lá maðurin doyr, og ein årligan studning til hvort barnið, til ley eru 14 ára gomul, og ikki kann sigast annað, enn al Vestmenningar eru hjálp- sumir móli leim, sum í neyðini erum. Her má eg skjóla inn í mill- árum blaði, at :loglingið átti at hjålpt kom- um, at eg fyri nøkrum síðan skrivaði í hesum mununum við teirra byrðum til oman fyri umtalaðu útreiðs- lur; tí tað feller tungt fyri eina missir fleiri bygd, tá hon fyrst góðar skulluborgarar, so eisini at rinda eyknúlreiðslur til einkju- bornini. Hesar úlreiðslur má ult landið Men koma aftur lil sakina spyrji eg Mørk, dámar í Vestmanna. bera. fyri at harra hvussu honum <Mær dámar frálíka væl», er svarið, plássið er dåmligt, og og siðmenning; mentan teirra tøl stendur høgt í men og siðmenning hevur verið mis- tolid við at Her hugsi eg aftur nm» » brúkt, og nú er ganga upp. um kajina og oyggjurveginn. Er nakað arbeiðið at fáa har í bygdini? arbeiðið verið vaxandi tey seinastu árini, dú, tíbelur hevur men enn er ov lítið arbeiðir. Fær fólkið lønina kontant rindaða ? «Nei, tíverri gongur tað ikki væl, og verða vist eingir aðrir útvegir enn at stovna eitt út- betalingarkantor; ti Vestmenn- ingar, sum eru eilt sparsamt og nærlagt fólk, vilja fegin ráða sjálvir fyri, hvussu teir nýta tann pening, teir eiga. Hvussi er vorðið við land brúkinum ? «Har sum aðra staðni gongur lað teim ognarleysu torført at fáa jord til uppdyrkingar; men nú tykist (20, sum at ein vend- komin i so måta vid ing er Í lað, at nú um dagirnar hendi tað, al menn, sum Í mong ár hava stríðst fyri at fáa sær træðir, nú fingu o. u. 20 kúfóðir tilsamans. Tíverri má hin ogn- arleysi tíðint ganga frá Peri til Páll — frå stundum amti til fúla — longri leiðir, áðrenn hann fær loyvi til at dyrka hin brúna hagan til grønan bø. Ti- verri er tað soleidis vorðið, at leir menn, sum répa hægst upp um, at Foroyingar skulu liva sum ein sjålvbjargin ljóð, eru fremstir fyri at forða teim tidar- hóskundu landbúnarlógunum at koma í gildi. Hvussu skal so Foroyaland fødu okkara fólk, lá landið ikki skal dyrkast upp, alt ið dyrkast kann? Eitt gamalt orð sigur: «Ningt er at hava hjallin í sjónum>. Hevdi eins nógv av peningi verið selt í landbrúkið sum selt er Í sjóvinn-