Sosialurinarkiv
Sosialurin 1934-12-22, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 22. desember 1934síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Er 5 »Skal eg vekja hann? Hann svevur so sølan.« Pápin stendur yvir songini, har id sonurin liggur. »Lat hann liggja,< heldur momman. >Tað er so líðligac. Hon reisist upp á albogan og hyggur at urinum. »Ikki meir enn hålvgum fýra. Hann hevur stutt. Minst til: meir enn 8 ár. sovið alt ov hann er ikki Nei, lat hann liggja og fáa fullan svøvn — tað hevur hann betri av. Hann kemur nóg skjótt at læra sjógvin at kenna.« Tað var henni ímóti, hverja ferð talan var um at taka Harald við. Men nátt, var tað líkasum ein sær- henda morgun, ella ligur ótti á henni. »Ja, ja. Tað verður, sum tú vilt, góða. Men eg hevði lovað honum at koma við. Mær dámar ikki at lova nakað og so ikki halda lyfti mítt. Men tú hevur rætt. Tað er nakað bornum mínum tíðliga — hann hevur ikki fingið fullan svøvn. Veðrið er gott sjó- veður, men ikki av ti Tað er nakað av gjálvi í sjónum, og hin lítli er ikki heilt dyggur fínasta. fyri sjóverk. Og vit fara langt í dag. miðis. Sov tå so víðari, lítli beiggi. Ætlanin er at fara til Tað er best, at lú verður eftiri í dag.« Pápin boygdi seg niður yvir sonin og kysti hann. Sama gjørdi hann vid hini bernini: tveir småpiltar og tvær smágenlur, Teir vóru ikki meir enn 3 og 4 ár, tær 9 og 11. »Børnini eru tað dýrasta hjá einum helt hann, í tí hann vendi sær ímóti fåtækum manni, konuni fyri at mynna hana til farvæl. yAnsa tær nú, góða. Ger ikki nakað tungt arbeiði — tað tolir tú ikki,« legði hann henni eina við. — Hon hevði ikki nógvar mánaðar eftir, til hon var búgvin at hvíla. Hann fór. „Ver nú ikki ov leingi burturi, so verði eg bangin,« rópti hon aftaná honum. »Eg toli ikki al vera bangin,« legði hon spakuliga aftrat lika- sum til sina sjálva. »Eg havi tað hon. »Oli er so góður við meg. Bara ikki ilt fyri í dag. Ég var so órólig, tá ið skuldi vekja lítla Harald. smíltist við seg sjálva: Ja, Haraldur verður ikki gott,“ hugsaði honum berst okkurt hann Hon blíður, tá ið hann vaknar og sær, at pápin er farin undan honum. Teir eru so góðir, báðir. Hann hongur Alla er, har skal uppi í pápanum. staðni, har påpin hann eisini vera. Hann gleddi seg nå so til at sleppa vid. Alt gjår- kvøldid vard hann vid al pråta um, at hann skuldi sleppa við, betri og um, at Jógvan — var, at hann ikki var við — hevði sagt, at teir fóru langt út til miðis í dag — — —.« Hon kundi ikki sovna atlur. Ein ørkimlandi ótti var á henni. Tankar hennara | Óltin frå mommuni hevði vakt vórðu við at ringjast um Óla, børnini og heimið i síni heild. + Uppfaringartidin kom. Harald- ur og syslkin hansara vaknaðu — og brá er barnalund. Tá ið hann sá, at pápin var farin, skar hann í at gráta: »Påpi hevði lovað, at eg skuldi sleppa við til útróðrar í dag,« græt hann. »Tå kundi ikki sleppa vid, ti bæði var tað so tíðliga hjá tær at fara upp, og so segði pápi tin, at veðrið ikki var heilt gott. Gjálvur var í sjónum, og tú ert ikki sjósterkur, lítli min,« helt mamman vid hann — og so var lann sakin avgjord. Haraldur var vanur at lýða. Hann skilti, at foreldur hansara høvdu rætt, særliga í lí síðsta, at hann ikki ikki vildi verið nakar stuttleiki hjá var sjósterkur, og al tað honum at verið við, um sjónum. Hann gjálvur var í mintist aftur ta seinastu ferðina, tå ið hann mátti liggja allan dagin í skutinum og spyggja. Sólin og aldan í sjónum høvdu næstan tikid lívið úr honum. * Haraldur gekk í skúla annan- hvønn dag. Hann hevði frí henda dagin, og lá id hann var ein raskur drongur,tók hann leyp- in,ið pápin hevdi gjørt honum, á nakkan og fór á heiðina eftir Momman hevði einum eldi. sagt við hann, at hann skuldi vera aftur til døgurdatid — so kundi hann annars spæla á vegnum, sum hann vildi. Haraldur leitaði sær vestur á Egg, har ið hann kundi síggja vestur í hav. Kanska hann kundi fáa eyga á bátin, pápin var við. Hann sá bátar úti í havsbrånni. men skilti ikki, hverjir teir vóru. Rætt var, sum pápin hevdi sagt, gjálvur var Í sjónum, og um miðdagin tók hann reiðiliga at otla veðrið. Á Sundinum breyt saman. Men hetta gjørdi nú ikki Harald so bangnan, ti hann hevdi hoyrt faðir sín siga, at menn væl kundu rógva Sundið, sjålvt um tað breyt saman, bara teir ansaðu væl eftir at leggja á aftaná tað síðsta brotið framman- undan løgunum. Um døgurdatidina var Harald- ur heima aftur. Tað fyrsta, ið momman spurdi, var, um hann hevdi verið vesturi á Egg, um hann hevði sæð bátarnar vestanfyri, og hvussu ið sjógvurin var. Haraldur segði, sum var. Bátar men hann sæð, Veðrið var øtlandi — og hevdi ongan kent. hann breyt á Sundinum. »Breyt Sundið heilt saman,“ spurdi momman við bangnari rødd. „la, tað gjørdi lad, momma. Men momma nýtist ikki at vera bangin. Pápin sigur, tað bilar ikki af Sundið í bert ansað verður eftir løgunum,“ troystaði Haraldur. Men var ikki heilt hugreystur kortini. rógva brimi, hann Haralds skírnarleið. Tað kundi miseydnast við at ansa logunum, iva í sál hansara. hugsaði hann. »Ja, bert ansa var væl eftir,“ hugsaði momman. »Jégvan var so óskoytin og bråræsin,« Haraldur før sær oman á stoð. Hann vildi taka ímóti pápanum, tå ið hann kom aftur at landi. biðið skundasærniðan fyri at siga henni Momman hevði hann frá, lá ið pápin var komin. Hon gekk í ótta heima. Systrarnar royndu at ugga hana. Men tær vóru eisini vorðnar bangnar. Á mommuni hevði verið órógv allan dagin. Hon kundi ikki gera við tað. Tað var, sum eitthvert ilt var í frættum. Haraldur elskaði mommu sína. Hann orkaði ikki at síggja hana pinast, og hann bad so hjarta- liga til skjótt máttu koma aftur, og al pápin mátti vera ímillum teir Várharra, at bátarnir fyrstu. Kveldið kom. Ein báturin fyri, annar eflir, legði atlandi. Hverja ferð ein bålur kom undan, leyp hjartað upp í hálsin á Haraldi í spenningi, um tað mundi vera bátur pápa hansara. Men báturin, ið pápi Haralds var við, kom ikki. Tad varð nátt og morgun aftur, — eingin bátur spurdist í aftur. Óli og båtsmenn hansara vóru burturgingnir. Tað vóru oll greið yvir. Móðurinnar ótti var gingin út. Hennara vón var brostin. Heima sat hon eftiri við fullum húsi av bornum — og einum undir hjartanum. Fátæk. Hvussu fátæk, vitsti hon tíbetur ikki enn. Men tað kundi ikki dyljast leingi. Húsini stóðu burturi. Hjálpin var eingin. Vanlukkutryggingin og enn minni einkjubarnapen- ingurin vóru lá ikki lógfest. Ein- stakramanna miskunn og náðir og tær veiku mommuhendurnar einkjubarnanna einasta trygging (å. Ein veik og ússalig rar tå sum nå, sum Gud Teir, ið eiga, halda seg sum lrygging. Miskunnin Várharra veit: oftast einki hava at geva, men vilja í ollum tilfellum hava teirra. Hvussu lad annars ferst teimum, ið skulu gjalda, er nakað, ið ikki kemur teimum við. Haraldur dugdi ikki at fata, at pápin var burturi við alla. Hann gjørdi sær mangar tankar. Stundum var tað eitt røvaraskip, ið hevdi tikid påpan og teir, ið við honum vóru. Pápin var so- voldum. leiðis í fremmandum Var hann sjálvur stórur, skuldi hann farið og hjálpt honum. Men pápin mundi fara at koma aftur kortini. Onkran kansin til at ryma mundi hann fara at fáa. Kanska hann kundi verða ein høvdingur hjá teim villu. So kundi hann gera, sum honum sjålvum lysti. Og onkran dagin, tå id eingin vilsti av, vildi hann so trina inn á gólvið hjá mommuni í fínum herklæðum HOVEDKONTOR: THORSHAVN AKTIESELSKABET YA BANKI STIFTET 1906 AFDELING: TRANGISVAAG AKTIEKAPITAL OG RESERVER KR. 900,000 f. T. 31/29, p. A. RENTE af Indskud paa Bankbog af Indlann (3 Maaneders Opsigelse) f. T. 4 , p.A. Indskud paa Bankbog og Indlaan modtages tillige paa følgende Pladser: Fuglefjord hos .........200Hree Klaksvig Midvang Sand Servaug Vaag Vestmanh. við einum stórum herliði. Hvat mundi momman fara at sign lá“ — — — Har kom ein trolari. Kanska pápin var við honum. Soleiðis kundi hann mangan dagin sila og »fantasera« niðri við strondina. Men trolararnir komu og fóru, dagur fór uftaná dag, ár gingu og komu. Faðir Haralds var burturi og kom aldri aftur. Dreymirnir og vónin, hin teymaleysi »fantasiurin« bjá Haraldi bliknadi og stirnaði í teirri koldu vissu, at faðirin var deyður. Bylgjan gav ikki rán sítt aftur. Hon varð verðandi hin — hjartaleysi og griðleysi myrðarin. mangur, ið Haraldur Sum so ongan góðan hevur, lærdi líðliga at sleipa og knossast yvir evni. Men lað var nú ikki bara Tað stál- setti viljan og evnini og lærdi ringt i ti. herdi og hann at standa á eguum beinum. Slitid og knossið var nú lað, ið tað var: tungl og ofta moltimikið. Men tað, id fall tyngri, var, al hann dagliga mátti síggja, hvussu móðirin målli berjast og slita seg út fyri at halda uppå pjøk- arnar. Sjey år baksaði hon — — — og so hendi tað, at slitid og strevid ikki munaði longur. Ein dagin, meðan ley sita og ela døgurda, kemur posturin við einum brævi til mommuna. — Hon lesur og bliknar og berjist ímóli ikki at missa vilið, meðan børnini vóru hjåslødd. Rislandi hoykti hon seg niður 4 bríkina og stakk brævið inn undir turriklæðið og fór innar í kamarið. Haraldur hevði silid og hug! meðan hon al mommu síni, læs. Hann hevði sæð, hvussu litirnir skiftu í andlitinum, og hann ánaði, at tað mundi vera okkurt ringt, ið momman heyði Og sum altíð lut í sorg og ollum trega, ið hann fingið at frætta. tók hann livandi allari så níva og pína mommu sína. Eina lotu aftaná, at mamman var farin innar í kamarið, reisti hann seg frá borðinum og fór aftaná hana. Hann linaði klink- una á og læt dyrnar spakuliga upp. Hann sær mommuna liggja vónbrotna. Biðjandi vríggjar hon hendur sínar. Hann hoyrir hana siga: Sysselmand cand. jur. P. Petersen Brevsamler Fru Alma Rustin Brevsamler Søren Danielsen Brevsamler Edw. Hjalt »Harri, hví gjørdi tå hatta“ Hví hevur lú tilsteðað, at sak- førari er beitlur á meg fyri ul reka meg og míni elskuligu born av húsinum ?« Uppaftur og uppaftur í saman hoyrir hann hana stynja Í sorg síni: „Hvar skulu vit fara? Hvar skulu børn mini fara? « Og so sær hann hana reisasl knappliga knýtandi hendur sínur móti loftinum, og hon rópar av allari megi sini: »Forbannadir verða (it, ið hjartaleysir fara trampandi yvir einkjur og fudirleys ! Forbannaðir verða tit, ið ríva út alt menniskjaligt úr hjarta tykkara, og sum válka tykkum teirra í tárum faðirleysu og g heimleysu. Eg freistist al banna lær, 0, Gud, id gav okkum hesa lagnu!« Hon vendi sær á og sær Harald, son sín, slanda í dur- unum — so orkaði hon ikki meir, musklarnir sleptu. Hou small ovugt í gólvið. Haraldur sprakk til fyri nl lofta seinur. mommuni, men var Ov Hovdið small í. Hann sprakk al eftir fólki al koma til hjálpar. Leingi var, áðrenn hon rakn kendi hon ongan. Læknin varð heiml- aði við aftur og lá aður. Hann segði, al hon hevdi fingið ein svåran heilasjálvla. Hon lá nakrar dagar heimu — so varð hon ford á sjúkra húsið. Bernini stóðu grátandi eflir á slødni, lå ið bálurin róði hana út til skipið. Tey sóu ikki móðirina aflur. Hon doyði stutt aftaná. Sóknarstýrið kom saman fyri at viðtaka at kostnaðin til sjúkrahúsið og jarðaferðinu. Tað skuldi so eisini kanna eftir, hvor ið kundi taka sær ókeypis vóru rinda av børnunum. Deturnar vaksnar, høvdu longu verið úti og tænt. Onnur teirra var komin heim aftur til tey smærru systk- ini, lá ið momman varð ford Men tey måltu á sjúkrahúsið. út úr húsinum. Sakferarin hevdi jå longu selt tad. Tær kundu bjarga sær sjålv- um. Haraldur var 15 år. Hann kundi eisini arbeiða fyri fødi hverjum, ið sína hjá einum vildi hýsa honum. Teir tveir næstu beiggjarnir, ið nú vóru 10 og 11 ár, vildi vist onkur taka. ES sr