leygardagur 19. januar 1935síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
AAA
AKTIESELSKABET
FØROYA BANKI
Hovedkontor:
THORSHAVN
Stifle
Afdeling :
TRANGISVAAG
1906
AKTIEKAPITAL OG RESERVER KR. 900,000.
Bankforretninger af enhver Art udføres.
Kontortid 11—3.
Hovedkontoret i Thorshavn tillige aabent 6—7 for Ind- og Udbetalinger.
draga so sterkt fram sjålvstyrisins
uppskot vidvikjandi at fåa ræði
yvir 2 milliónum frá >Fiskeri-
banken«. Sannleikin var tann,
at tað bert vóru tveir menn,
talarin sjálvur og uppskotstillarin
nevndarlimurin Kallsoy, ið talaðu
fyri hesum uppskoti, meðan
sjálvstýrismaðurin Niclas Nicla-
sen vildi ríva skinnið av Kallsoy
fyri hansara uppskot. Eingin
sjålvstyrismadur vardi Kallsoy,
heldur ikki Jóanes Patursson.
Táið sjálvstýrismenn vístu Kalls-
oyur uppskoti tílíkan kulda og
var lað al
andstødu á lingi,
undrast yvir, at J. P. harmast
yvir lagnuna hjá hesum upp
skoti: Talarin hevði verið og
var av teirri áskoðan, at tingið
sjálvandi = mátti Iryggja móti
tapi, ífall tað skuldi kunna vænta
at fáa tær tvær milliónirnar al
ráða yvir. Fyri at avverja fall í
virðinum av obligasjónunum
kundi so staturin tryggja í síðstu
syftu. Talarin hevði ti styðjað
Kallsoyar uppskot so væl, hann
kundi, á tingi.
Tað
hoyra 3. P.
undraði eisini talarin at
harmast yvir, al
einki uppskot lá fyri statsminist-
flagg, so
aranum um føroyskt
statsministarin hevdi noyðst at
biðja bóndan um at ynskja flagg-
lógina lagda fyri tingið. J. P.
visli, at hann við oðrum sjålv-
slýrismonnum hevði verið ímóti
at sett uppskotið fram fyri ríkis-
stjórnina um eitt foroyskt flagg.
maður, ið hevði sett
fáa
flaggið góðkent av ríkisstjórnini,
Helia
lalarin at
Einasti
studentar-
uppskot um at
var talarin sjálvur. upp-
skot hovdu Kallsoy og
byrja við verið samdir um. Men
sum góður partamaður mátti
Kallsoy boyggja seg fyri meir-
lutanum í sjålvstyrinum, ið bara
vildi úttala eina tóma »resolu-
sjón“.
Viðvíkjandi
helt talarin, at allir menn kendu
rættarmálinum,
stødu hansara, at foroyskt mál
skuldi fáa fullan rætt.
Tey tíðindi, ið J. P. bar Tvor
oyra monnum viðvíkjandi kom-
mununnar umsókn tað var
kommunan í fullari semju mill
um allar sóknarstýrislimirnar og
ikki beinleiðis Fylking, ið søkti
— um hjálp: arbeiði ella annan
studning, undraði vist áhoyrar-
arnar ikki minni enn talaran
sjálvan. At vera fátækur var
eingin skomm, so mikið mei
sum tað hægsla, ið urbeiðararnir
á Tveroyri ynskja, var at fáa
lað
arbeiði. At hugsa sær, al
kundi henda, at okkara heiðraðu
ríkisdagsmenn sita og hugna sær
saman, vitandi um hin ringa
standin og at so ein fremm
andur maður, frå »radio«, sigur
sp,
kvøkk f teirra »idyl«.
kundi koma og loypa
>Neyð á Tvøroyri,« segði hesin
fremmandi. >Menn vinna ikki
meir enn 4 kr. um vikuna ella
månadin« (lað er tessverri ikki
verður brent, og so nakrar kassar |
meir enn 2 krónur), »teir mållu
senda upp kjól av lí, sum nú
av margarin. Ríksdagsmenninir
máttu handla við tað sama!
Men
ríkisdagsmenn okkara,
|
ið vóru leir, ið skuldu lop-
ið kvøkk í teir har niðri,
teir vildu ikki handla við
tað sama. Teir kravdu at hugsa
um spurningin til næsta dagin.
Og næsti dagurin kom. Men tá
Føroy-
vóru teir beteinkiligir.
ingar vóru ikki vanir at biðja.
Tað var ein skomm, um tad I. |
d. frættist í radio, hildu teir, al |
ålmussa var send til teir gævu
Førovingar. Tað málti ikki henda.
Og so góvu leir neyðina í hina
Ikki eilt orð
matur
drepandi tøgnina.
til Tvøroyri, at híligut
kundi fåast. Tað var veri at
hugsa um al sýla innførslu av
—-
hesum Esbjergar kjøti, helt J. P.
Menn
her heima sluppu, sum |
nå var, ikki av vid ein kålv. |
Herði tað verið al sent út |
»radio«, at Føroyingar keyptu |
kjøt til 2 kr. kg við fyrsta klassa |
»stempuli«, so kundi tað verið
nakað at verið stoltur av, tyktist |
J. P. at halda. |
Ein falskur stoltleiki. Vóru |
okkara ríkisdagsmenn fólksins |
menn, sendu teir boð við tað |
sama, at hitt neyðlíðandi fólkið
á Tvøroyri kundi fáa bíligt kjøt
til keyps. Til keyps! Tað var
ikki talan um álmussuhjálp!
Hví skuldu tey fátæku ikki
kunna sleppa at keypa bíligt?
Talarin hugsaði, at J. P. ikki
hevði vunnið rikisdagsmonn-
unum heiður við hesari frá-
greiðing, so mikið minni, sum
roynt var at gera gjøldur burtur
úr áheilanini. Tey, ið svøltadu,
fatndu ikki tílíkan atburð. Og á
Tvøroyri var neyð, tað kundi
ikki dyljast, og tað var ein ófor-
skylt neyð, tí arbeiðararnir og
vildu sagt
fiskimenninir sum
einki heldur enn fáa arbeiði.
Av Il,
øreitt frå teim einstøku punkt-
at syslumadurin hevdi
unum í jarðaumskipanini, vildi
talarin bert siga nøkur orð um
hesa lóg sum heild tikid
ímóti at
lætlari at
Lógin miðaði gera
ræsurnar víðari og
fán jørd til dyrkingar hjå tí
ognarleysu og al leggja ræðið
yvir jørdini heim til Føroyar.
J.
P. hevdi talað sum ikki tvey |
procenls sjálvstýrisinaður. Hon-
um dámdi betur, sum nú var.
Hann vildi hitt
skilið, hvareflir góðsstjórnin, fåtin
verju gamla
og amlmaðurin hava alt at sign.
Hann bardist ímóti, at 2 Før-
oyingar skuldu vera móti einum
Land-
við 2
Dana um hægsta ræðið.
hróksráðið
av løgtinginum valdum monnum,
bert
koma at velja ein mann í ráðið.
bleiv jú sell
meðan ministarin vildi
Innstillingar til ráðið vildu vera
gjørdar av berum Foroyingum,
Men
nú var sjålvstyrisførarin vorðin
ið kendu til viðurskiftini.
so ræddur fyri, at Feroyingar
skuldu fáa avgerðina, at hann
ræddist teir sum pestilens. Ju,
J. P. ræddist Foroyingar! Hann
alla
ímóti at koma undir teirra ræði
tyktist at: seta orku sína
og vildi verða verandi undir teirri
donsku góðsstjórnini. Ein góður
sjålvstyrismadur vildi har aflur
ímóti barst fyri, at: Føroyingat
fingu avgerdarordid, fyrst og
fremst í jarðarspurninginum. Tad
var eilt tíðarlekin, at J. P. nú
møtti fram háls um háls við
>Heojfinansens, representeraður
í N. Niclasen,
bøndurnar í Eysturoynni.
sambands-
Tal-
arin greiddi frå, hval ið »Bågvin«
og
skrivaði í »Krossi« um sam-
bundsbóndanna mólmæli móli
jarðaumskipanini. Talarin skilti
skiltu, hverjar
teir, allir
interessur J. P. saman við »Høj-
og
finansen« og stórbóndunum
vardi. Men at vóna hjá hesum
monnum at fáa traðarmannin
og hin fátæka flokkin í síni heild
við sær til at kollvelfa jarðaum
skipanina, ið við sludningi og
láni vildi styðja og hjálpu teim
ognarleysu til jørd, og hjálpa
jarðadyrkarunum at koma yvir
vansarnar — fað var
rad
teir verstu
vónleysl. varð rópt upp
Forovingar.
Men
um, at vera góðir
góðir sjálvstýris menn
hvussu kundu menn fagnu og
gleðast yvir landinum, lå 10
teir kendu seg heimleysar í
landinum? Landið málti fagna
sínum fólki. Fólkið málli mv
sønnum kenna, at »helta landið
er mítt, hettu landið er ffli«.
Teir styrandi máltu lí geva lí
fólin tastan, nakað at
dyrka, lívga og elska
geva lí
so fingu
vil góðar fosturlandskærar For-
ovingar. Hann, ið strembi Ói
ímóli hesum, var ringur Før-
ovingur og ikki sjálvstýrismaður.
Tá ið bóndin rædd Ó, al
eingin vildi eftir leiri nýggju
skipan kenna seg tryggan, var
tað skeivt. Talarin var ikki eina
hetta.
so úr Krossi, hvar ið sagt verður,
um at halda Hann læs
at J. P.s frágreiðing var einans
í hansara egna heila, hon hevði
einki at gera við tey verunligu
Alli
vildu síta tryggir. Tað vildi aldri
vidurskiftini. dugnamenn
verða talan um al laka jørd frå
einum tradarmanni ella gyllins-
manni, ífall teir røktu sina jorð
vanliga væl. Men at utlanbyggja
jørð, ið lá í haga og ónýtt, kundi
takast ímóli fullum vidurgjaldi
og gevast til brúks til dugna-
menn, tað kundi eingin við
rælli siga nakað ímóti. Var hetta
ikki rímiligt? Var tað ikki rími
sum aldri settu
ligt al menn,
XXIXXXXXXXXXH
Telefoner:
SKYXYYYNYXYX
JS AD. hr Á 4. 4. Á
haka í jørd, men høvdu annað
fult
gjald fyri jørdinu, enn at hon
starv, heldur fingu viður-
skuldi liggja og fyrnast burtur.
Sjálvandi høvdu hansara egnu,
synir og slektningar, fyrsta rætlin
at fáa jørdina. Arvafestireglurnar
vóru júst so fast settar í teirri
nýggju jarðaumskipanini, og tað
var ræti.
Jardaumskipanin var ikki full-
komin — tað var einki — men
AIS
BALSLEV & (0.
THORSHAVN
FIEJEJEJEJEJEJCD EIEIEJEJ EJ EJEJ EJEDES ED ESEJE3EJEIEJEJE3
Altid stort Lager af:
Trælast i alle gangbare Dimensioner
samt alle Slays Bygningsmaterialer.
Særlig fremhæves:
Fint savet Fyrretømmer,
Baadetræ, saavel Fyr som Eg,
Rund Fyr til Master, Bomme 0. 1.,
Krydsfiner i alle Tykkelser og Kvaliteter.
Nr. 20 & 237.
Trælastforretningen:
fólkið
erfaringar, kundi hon broytast.
so hvort sum vann
Men hon var eitt ógvuliga stórt
framstig, og allir rætlsinnaðir
Førovingur, ið høvdu ynski um,
at land okkara skuldi gronskast,
måtiu tí styðja og gleðast við
»jardareformin« og berjast ímóti
leim, ið vildu fella hann.
Orðaskifti var enn eina lølu
ímillum J. P. og P.M. D.
Tå ið fundur var lokin, val
farið væl vvir midnåtlt
Rita Stangsæbe kun bruges
til alt ile
bør bruges af
Tidindi. |
K. F. U. M.
Søndag: Hjemligt Samvær.
Mandag: Læsestue.
Onsdag: Ungdomsafdelingen.
Møde for Mænd.
Yngsleafdelingen Kl.
Torsdag:
Fredag
| 6. Læsestue KI. 8.
Omandottin.
dalt
gamal drongur, Oli Poulsen,
Mánadagin ein 19 ára
sonur Jóan Paula á Brúgv í
Mikladali, oman og doyði. Hann
var jarðaður hósdagin.
Tilburðurin var hesin: Oli var
sjálvur annar farin eftir hav-
hesti. Ísur lá í erva, og leir
mállu hæla sær spor. So einaferð
glapp fólur Ola eftir, og hann
5
Hann fall fyrst 16
hellu og sidan
fór út fyri.
favnav niður á
enn longur, falt einar 50 favnar,
Læknin,ið heimtaður varð straks,
heldur, at hann doyði, all fyri
eitt. hann bar við helluna.
p4
; på
Nr. 194.
þO0C-
Ab 4. hr Å. 40
A —.——— ———&——80—”>»7—=———8—8
Spritt.
Månamorgunin fann ein drong-
ur eina spritttunnu á Havnarvág
og fekk baksuð hana upp á turt.
Menn mintust aftur á farnar
líðir og vóru farnir at droyma
fagrar dreymir um eina herliga
líð
men teir dreymirnir gingu ikki
við hópi av »lekaspritti«;
út: tunnan var av apotekinum
í Havn. Hon hevði ligið framman-
fyri húsinum, og einhver hevur,
saklans >í spølni«, koyrt hana
á sjógv.
Adressufundur
Í annaðkveld verður fundur
í Avhaldshúsinum um jarða-
reformin. Tað eru J. Patursson
og — Nyholm Debess, ið
hjúkla skulu fyri traðarmonnu-
unum í Havnini. Al leir í inn-
bjóðingini neyna seg ling-
meun, sýnir ein 6hovrdan
frekleika, tá hesin fundur eins
og teir fundir, id J. P. hevur
hildið fyrr í vetur um »gråu
bóka, saktans er ætlaður til al
gera eina logtingssamtykt til
einkis ein herlig uppgáva fyri
sjålvstyristingmenn. Vónandi
tað ikki
num« at villleiða truðarmannin.
eydnast »ptingmonnu-
„Skálaberg“
15. í h.
óhappi at renna á land í Tromsø.
var mánaði fyri lí
Hann varð tó leysur aftur ultan
at hava fingið stórvegis skaða
— hevði bert buglað tvær plátur.
Nú er hann á veg til Grimsby
við 900 kessum av fiski.
Telving.
Í morgin verður kapptelving
millum Havnina og Lorvik.
Telvað verður »pr. telefon<. Tvey
talv verða telvað, og triggir menn
skulu
á hverjum plássinum
telva tey.
Bestu og bíligastu
Sukurverur
Sukurvøruhusid.
-—