Sosialurinarkiv
Sosialurin 1935-03-16, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 16. mars 1935síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

ip [3 i | | + % í 1 + på | 4 | i 5 Í Til látupipuna Í „Krossi“. Í »Krossinum« seinasta mið- vikudag ger ein huldumaður, ið navnber »Arbeidari«, eilt láturligt álop á meg. Tó at tað kanska seg var beinast av einum og hverjum, ið verður álopi av huldu- at latið haldi eg, at fyri grovum manni, ikki við seg komið, so hesin huldumaður, — sum í blaðgrein síni hevur savnað saman eina tílíka óundirbygdum rúgvu av skemdarorðum, pástandum og óyvirlagdum orðaskvaldri, at tey spjudd yvir ein heilan árgang kundu verið nóg mikið >krydd- — ló má fáa arf« til »Krossin«, nøkur få orð fyri ómakin, burtur- sæd frå, bladgrein, um eg havi skrivad ta hann er so harmur um, ella ikki. Fyrst brigslar hesin vesæligi mær illsinni; men ella at kjakast við Tað meg, at huldumaður úm eg eri ill- góðsinlur, tað fari eg ikki huldumenn um í bløðunum. fara fólk, gera av, og hini fara so at halda, sum kenna tað teim lystir. Hann metir seg til at vera líka so nógv arbeiðari sum eg vog all mitt harkalid tilsamansc. Og tað er vist, at er tað hans- ara høvudsvinnuvegur at skriva bladgreinir, sum tann, ið flutti ulmenningin tílíkar »Krossur« honum fram fyri hesi vikuni, åsanna, at hann fleiri ferdir arbeidari sum eg. ju, so må eg innanfyri yrki sitt er so góður mær, al So »forsikrar« hann »eg«, tå hann í síðsta bluði, »plett«, eg selti å ikki rakti beint, ikki fekk sum hann tekur til; — men givið er tað, at eingin, ullan hann, ið kendi seg særdan, og tað hart, hesin buldrandi níðingurin. hevði leikað so í sum Sum ein særdur garmur glepsar hann eftir teimum, ið nú ráða fyri borgum í »Socialinum«, bridgar okkum, at vit bert gángu orindi teirra, ið best gjalda so í donsk orðu- 0. á. t., frivur tok: »Tyv tror, at hver Mand stjæler« (her hugsar hann um sjálvan seg), fer so nístandi yvir móti arbeiðarunum, ið hann fylkjast teirra egna blad, >Foroya Social- veit, eru farnir at um Demokrat«, fyri tó at gera eina roynd lil at styggja teir burlur, deilur meg síðani fyri at gita og briksla — hann meinar vist brigsla — eilt ella annað, o. s. fr. í tað óenduliga. Tað tykist, sum einstok fólk halda, at javnadarmenn ikki hava rælt til at ljena so frælt, at teir kunnu liva av lí. Við einstøk fólk meini eg røddir, ið av og á hoyrast, t. d. í »Krøssinum«, Hvat tí viðvíkur, at »okkara politikkur annað ganga betallu,« so skal ongatíð var enn al erindi teirra, ið hest ey, lO ut Ind ikki Í minsla mála kemui huldumonnum nakuð við, kortini ugga hann við, at hann her, » sum í øllum tí, hann hevur vavt suman, fer skeivur. Ég havi ið hvussu er ikki so stóra AKTIESELSKABET Hovedkontor: THORSHAVN inntøku av tf, eg skrivi, og teim tímum, eg arbeiði á prenlsmiðj- uni, sum eg havi havt sum prentari. Og um hann, sum tykist at vera so forvitin, hval okkura peningavidurskiftum við- víkur, ynskir at kenna munin, minni um so ljeni er 12 kr. vikuna, enn prentarar í Havnini So bert »matstrev« kann leggja uttan at vilja . Eitt annað lað skal tjena. hin forneski ikki meg undir, haldi eg, ganga honum ov nær var, um vil, so sum hava hent seg vid »Krossinum«, lóku upp ímóti og yvir 4000 kr. um árið fyri hitt skrivliga arbeiðið, ja, so fekk sakin straks eina aðra vendu. Hin reyði tráðurin, um annars tráð, ókvæmsorð talan kann vera um ein ið bindur saman hins forneska, tykist at vera, at hann er ógviliga harmur yvir, at danskir javnaðarmenn styðja okkum eilt lítið við peningi til blaðið; vid, at men eg skal ugga hann blað so mikla framgongd í seinastuni, okkara hevur havt at vil skjótt fara at taka takið einsamallir. Al danskir javnadar- menn veita okkum sludning, er | ikki so ræduligt, at vit leggja í at stinga tað undir stólin. Allastaðni um javnaðarmenn hvønn annað eftir Og tað er peningi { d. heimin styðja forimuni. ikki í lítlum vis av danskir javnaðarmenn veita lil tyskar javnaðarmenn Meira og eysturríkskar í hesum døgum. — logið hevði tað verið, um ein- hvor annar politiskur flokkur veitti okkum studning, soleiðis sum tilfellið var við teim ca. 6000 krónunum árliga, sum »Krossur« fekk sendandi úr Noregi fgjøgnum mong ár. At teir fluttu fram hin låturliga sjónleikin at senda ein hóp av um hav (Bil blødum eystur »frændir« sínar, sum gjalda skulu, hevureinki at týða. Okkum nýlist ið hvussu er ikki at krógva nakað burtur. Vit vilja á ongan hátt frá donskum starvsbrødrum, og nokta, at vit fáa studning vil halda ikki nakra grund vera | til at >spæla komediu« fyri al kåva úlyvir hetta. Nú haldi eg meg huldumanninum svar hava givið uppá tud krevur svar mesta av hann Tey prikkini, hann við Dam og Dan- væl uppá. kvísluni ger eflir bjørg, eru leir menn fyri at beina frå sær uttan stuðul av mær, um teir annars virða hendan »harra« so mikið, al leir haldu hann vera verdan aftursvar. Um huldumaðurin ferð skuldi fingið hug at givið eina aðra FØROYA BANKI Stiftet 1906. Afdeling: TRANGISVAAG AKTIEKAPITAL OG RESERVER KR. 900,000. Bankforretninger af enhver Art udføres. Kontortid 11—3. Hovedkontoret i Thorshavn tillige aabent 6—7 for Ind- og Udbetalinger út eitl framhald av ókvæmisorða- savni sínum, so vil eg biðja hann gera so væl at royna at fáa ley av okkara gomlu orda- tokum, ið hann hevur lyndi at sleingja inn ímillum her og har, rætt; tí lað vildi 16 verið spell, um eisini okkara gamla mál- snildi skal avskeplast undir einum slíkum spillandi penni. Poul K. Mouritsen. Tíðindi. Søndag: Hjemligt Samvær KI. 8 Mandag: Læsestue KI. 8 Onsdag: Mindsteafdelingen Kl. 5'/s. Ungdomsafdelingen KI. 8 Torsdag: Bibellime KI. 8 Fredag: Yngsleafdelingen KI. 6. Læsestue KI. 8 Børnehaven en aaben hver Søgnedag. * Av Suðurlandinum er frælt, at »Langanes« var fyri óhappi at fáa ein stóran sjógv, soraði ið breyt báðar mastrarnar, bátarnar og alt oman- dekks. Hartil fekk skipið leka; men motururin var tó í so toliligum stundi. Í 14 tímar royndu teir kortini at strevast umborð, men so máttu leir gevast. »Mignonetta« bjargaði manning- ina, men eisini bert manningini, — teir fingu einki við sær, — og førdi leir inn á Vestmanna- frætt, at funnið vrakið, og oyggjarnar. Seinni er »Lilia« hevur »Hvidbjørnen« hevur sleipað tað inn á Reykjavík. Sjóforhoyr var í gjár. * + Suduroyarkol. Fólk her norðuri eru so við og við farin al brúka Suðuroyar- kolið. dugin eini Við »Smiril« komu hós- 7 tons av lí til Havnar. * „Grundick.“ Leygarmorgunin,tá »Grundick« skuldi fara av Havnini norður á Klakksvík, har hon skuldi takast upp á beding, steðgaði motorurin, og hon dreiv inn á brimgarðin, har hon lá og knelti Hon men ein góðun hálvan líma. breyt róðrið og skrúuna; leku fekk skipið ikki. Um ikki nýggj-skrúa kemur við »Lyru« eitt stórt spursmál, um »Grundick« yvir- í dag, kann tað vera hevur sleppur á Suðurlandið í ár. * * Krúnprinsurin, hin danski, er nú vorðin trú- lovaður vid Ingrid, dóttur svenska krúnprinsin. Leingi hevur spekt fyri hesum; »Berlingarin« segði hesi tíðindi fyri meir enn einum mánað síðani, men lá varð tað avsunnað vid radioútvarpi. * * . Frå Torshavnar havn. Umframt rutuskip hava ffarnu vikuni hesi skip verid å havnini: 9. »Havellen« å veg til Sudur- landid (R. Thomsen er sjålvur við). 11. hitt enska »Godelia« á leið til Íslands. 15. herskipið ein nýbygdur íslendskur motor- frá Danmerk tveir Danskarar) og bátur, >Knúlurg (manning: »Årnanes«, ein av Ísvirkisbát- unum (Robert Schou«); Fugl- firðingar hava keypt hann til linufiskarf. * * „Islands Falk“ kom hósdagin á Havnina. Hann verður í Føroyum til um miðjan mai manað. * * * Jens P. í Dali, fyristødumadur skiparaskúlans bjargaði miðvikudagin einum smádrongi frá at drukna. Drong- rar á cyklu farin á sjógv av kaiuni og komin nakað út frá landi. J. P. í Dali leyp á sjógv eftir honum, fekk fatur á honum og svam við honum inn urin undir pakkhúsið »f Trød«, har teir lendu í ollum góðum. „Tíðin er peningur“ — men kann krevja mannalív. Øl vit menniskju hava sam- vitskuna, sum bloytur okkara lyndi og gevur angur yvir tær illu royndir, ið sýndar vera móti men hvar okkara næstingum : býr nállúrunnar samvitska? Okkara altvaldandi harri hevur skjólt fyri okkum, hverjar góðsk- seg »alle kann »åtarta« skrivað, at il Gode . . « ur óeydnan til, tí Ting samvirker tad er Árið, ið fór, sum gjordi mang- an sessin lóman í nógvum for- oyskum heimum, sýnist ikki at hava bloytt náttúrunnar skjóldu samvitsku, tí aftur kom óveður á okkara fiskimenn f ár. Teir fyri ut bjarga okkara samfelagi frá ovstórum leggja væl til økonomiskum sorgum, men tað má eisini sigast, at ovdjarvir eru leir í sínum starvi. At halda avstað um við okkara 20. febr. forholdsvís smáu forum er skilaleyst og helst í slíkum óveðri, sum fór fram síðst í lí mánaði. Okkara lítla samfelag tolir ikki fleiri slíkar brestir, sum teir, ið hava rámað okkum tey seinastu árini. Ar undan ári verður roynt at minka um heimalíðinu í februar blivið fekst í Íslandi, og um veðrið gav loyvi til tess; men vit hava fingið prógvað tud ferð eftir ferð, at mánuð, sum eisini vildi til gagns, um fiskur Tuberculosestationen afholder Konsultation i Klaksvig d. 28. ds. i Tilslutning til S/S »Tjaldur«s Ankomst, Lynge. tad sindrid, leir síðstu dagarnir í februar hava givið av fiski, er einki vert synum, okkara tíðin hevur sum okkum móli fiskimonnum, sum barska veðri ta stóru ogn, Foroya tann við sínum tikið frá sum ár undan ári verður minkað við lítla flota, harðliga lreingir til okkum, saman okkara sum so vokstur og onga avlakan. Tað kann íkki sigast okkara skiparar, at teir um eru óskoytnir og leypa fram av, tá leir eru komnir til Íslands og aftur ímóti er tað ein gáta fyri okkum heimafólk, sum hava verið har yviri eru merkt av sjómansins versta fígginda, hav- inum, hvussu lagaliga teir kunnu snúgva sínum fari millum tær freku bylgjur og tey mongu skip. Tí má spyrjast, hvat er tað, sum teirra sjómanslyst og drívur teir út í óvandaveðrið, tá tað verður sagl frá >Storm- varsel for hele Landet«? Tann besti máli, hvarvið skiparar og fiskimenn kunnu vísa tí veikara kyninum sítt tá út verður farið, men tó trúgvi eg ikki, at skiparar okkara nýta óveður agn fyri at vinna vív; nei, tað kann betur skuldin hvílur á herðum reiðarans. Tá hann í kraft av síni myndugheit sum heingir nevid baksast har, men har og sum pirrar sjómansmót, er, sum sær leinkjast, at skipaeigari — nidur, so veit skiparin, hvat hann tråar eftir, og so verður sum oflast lagað seg eftir hans- ara barometurstandi. Skiparans ekstraløn, at hann verdur av- koyrdur, er vis næsta år, um hann ikki stendur væl f eygum reiðarans. Óivað fola hvat andsvar, id er givið teimum okkara skiparar, fyri fólki og skipi, men so leingi, hvílir á birta sum útfaringin bert teimum, kann reiðarin uppundir, og so kann nógv blíva vágað. Tí eiga tær »størru makt- irnar« at um reiggj sum góðir ráðgevarar, soleiðis at íkki bert skiparin kann koma al fola seg sakaleysan yvirfyri taka sær reiðaranum, um hann sýtur at fara ål í ringum veðri; men at okkara fiskimaður koma at fola sítt lív meira trygt, áður hann byrjar sína vanda- fullu ferð. eisini kann Non. — Heilsan — Tenn okkara og heilsan. At mangar av sjúkum okkara hava sín uppruna í brendum og ringum tonnum er vist flest- um kunnugt. Tað er tí av stórsta týdningi fyri heilsuna, at vit royna al gera, hvat ið vit kunna fyri ut verja tenn okk- ara. Okkara forfedrar høvdu betri tenn enn tann núlivandi ættin. Hetta sæst av teim skallum, ið dl