leygardagur 27. apríl 1935síða 3

Hin 25. i h. m. var 20 ára dagur arbeidarafelags „Fylkingar“. Hin 25. åpril 1915 er ein søgu- ligur dagur fyri arbeidaraflokkin á Tvoroyri. Tá var tað, at Tvor- oyra arbeiðararnir fylktust í mál- vísa arbeiðarastevnu. Teir stovn- aðu felagið >Enighedenc, ið seinri fekk navnið broytt til „Fylking. Vit søgdu, at Ind var ein sogu- ligur dagur fyri Tvøroyrararbeid- arar. Men vit ganga vist ongum ov nær, lå ið vit siga, at dagurin á sín hált kemur at standa sum dagur í søgu við lað, at Tvoroyra arbeiðarafelagið hevur tydningarmikil Føroya arbeidara likasum av sjålvum teim fallandi arbeidaravidurskiftum verið slóð- arheiðara- brótarin = innanfyri rørsluna í Foroyum, id sum heild ikki kann sigast at vera komin út yvir byrjingar ella reisingarvansarnar. Felagið byrjaði við 65 limum. Við fyrsta ársins enda vóru 245 limir. Nú 20 ár aftaná er limatalid vaksið til 500. Tað vil við ødrum orðum siga, al so golt sum hvor vinnandi maður å sjógv og á landi í Frodbiar sókn stendur sum limur felagsins. Tad er vert at nevna, at ein- stakir uttanbýggjamenn standa eisini sum limir í felaginum. Mangir av teimum, ið fylktust fyrsta árið, eru farnir, Av fyrstu ársins limum eru 65 deyðir, júst tað lalið, ið var leknað hill fyrsta kveldið fyri 20 árum síðani. Mangt takið hevur verið tíkið. ikki eftir hevur tó aldri brostið Hevur altíð gingið vild, eitt hjá Tvoroyraarbeiðarum:saman- hald, skil og deciplinur. Stund- um hevur drátturin verið harður. Men vit hugsa, at allir vilja geva viðhald, tå undir hvørjum dråtti hava einans okkum vit siga, al saklig og rímilig krøv ligið hjá arbeiðarunum. Og bara beiskleiki hevur heldur ikki verið arbeidar- anna og arbeidsgevaranna mill- a) um. Tað er soleiðis stuttligt at minnast, al menn sum Peter Mortensen, keypmaður, aldri vildi hava við arbeidara at gera, fyrr enn hann var skrivaður sum limur felagsins. Hann skilli, al (ad eisini fyri arbeidsgevarin var betri at hava at gera vid organiseraðar arbeiðarar enn við sum hverki hovdu menn, ans ella ligum og góðum arbeiðskorum. dirvi at tala fyri hampi- Felagið eigir sína egnu fundar- holl. Og tað er synd at siga, al hon hevur staðið ónýtt. Vit kunnu nevna, at seinasta ár vórðu hildnir 44 fundir. Í felagsins húsi hevur útbetalingarkantórið sitt. eitt hilt storsta framstig felagsins sæti Um hetta kantór — — stóð eitt hart og hvast stríð. Men nú, tá ið stríðsbylgjurnar eru sissuðar, ja vil kunnu treyst- liga siga falnar heill niður, og kantórið hevur staðið sína roynd í eitt ár, eru allir partar og ikki seinast arbeiðsgevararnir samdir um, al beina leið var gingið, og lað er vist eingin, ið vildi ynskt aftur hitt gamla kladdusystemið, ÚR SUÐUROY ið av sonnum forkemur báðum portum, arbeiðarum sum arbeids- Hetta kontanta gevarum. úrslit, henda roynd inná betaling Atti at eggja oðrum plåssum, har ið kladdan enn situr í hásæti, at gjørt tað sama. Vit ynskja »Fylking« eydnu at mennast í hverjum og al halda fram við sínum sakliga stríði fyri arbeidarafjoldini. Nú ber at javnaðar- manna „borði. Vit sameintir ganga í lyst og í neyð, til arbeiðis, lív ella deyd! Í. Tiltikid er, hvussu trongligt mús hevur tað í barsilssong; men neyvan hevur hon tað til helvtar so trongligt sum leir føroysku afturhaldsflokkar hava tað í hesum døgum. Hitl til- tikna = syndafallsárið 1906 var ikki il helvtar so ófriðaligt í foroyskum politikki sum hetta seinasta árið, t. v. s. síðan hetta mundið í fjor. eftir, hvat ið hent Kanna vil er hetta seinasta árið, so síggja vit, al teir báðir stóru flokk- arnir. sum stovnaðir vórðu í 1906, eru farnir í slumpar og stykkir, har er neyvan steinur á oðrum longur. Tann, id lisið hevur »Tinga- kross< nú í seinastuni, er greiður yvir, al har er so stórur klovn- ingur komin i, at har er hvørkin prestur ella klerkur, sum kann Vid Vil skapa frið og semju aftur. oðrum oðrum kunna siga, at í sjálvstýrisflokkin eru komin so djúpt sár, at tann lækni ikki finnist á foldum, sum græða kann hesi sárini aflur. Jóanes Patursson er enntá rymdur úr »Tingakrossi« og skrivar nú tidindi«, Hvat id víkur, so einans í »Føroya- við- mætari har. sambandinum er ikki Hann, ið lisið hevur »Dimma- lætling« og »Føroyatidindi« nú í seinastuni, sær gjølla, at har Fyri er vått komið í reiðrið. nokrum árum síðan vóru hesi bæði bloðini so einig, so einig um tað, at vil Førovingar skuldu einki gera sjálvir, ikki so mikið sum eina lítla lendingarbrúgv í einari litlari bygd í Foroyum. skuldi alt, Hesin skamleysi Nei, staturin rinda og vit einki. sambandspolitikkur er atvold í, at land okkara liggur í lí størsta órokisskapi. altid vil Sjålvstyrismenn hava verið av leirri áskoðan, at mega royna nakað sjálvir, og Í hesum samtykkja vit javnaðar- menn. Vit eru greiðir yvir, at land okkara treingir til mikla ábót bæði á ein og annan hátt og skal alt til vit royna nakað sjálvir. hetta fáasl vegar, so mega Fann ir —F3 Keypid Suduroyar margarin! tað smakkar altíð væl! E3 —€3 I. mai-demonstrasjón. Arbeiðarar og heimaverandi fiskimenn og all, sum samtykkja arbeidarastevmuna! Minnist til 1. mai-demonstrasjónina, id fer fram frá „Fylkingar“ fundarhell. Stiórnir arbeidarafelagsins, kvinnufelagsins og javnaðarfelagsins. Máling Tapet Linoleum Tit. 81. Poul Arne Poulsen. núverandi ríkisstjórn í Danmors er sinnað at hjálpa Førovingum á tann háll, at hjálpin frá Dan- mørk skal vera »Hjælp til Selv- Men sambandsmanna. hetta er ikki eflir Og tí hjælp«. ynski sambandsblødini gjørdu bæði eitt ramaskríggj, tå finansplån- , urin kom fil viðgerðar á logtingi. »Føroyatfdindi« og »Dimmalælting« vóru á einum máli um al tveila plånin aftur. Heldur målti land okkara fram- vegis liggja í órokisskapi enn Foroyingar skuldu gera nakað Klakksvíkingar, sjålvir; men Vestmenningar, Hovbingar, Sand- ingar og aðrir strongdu á at fáa havnir. Fåmningar, Hov- bingar og aðrar bygdir, sum liggja avskornar frá vegsam- bandi, skorðaðu á at fáa akveg. Nú bandið var eill al gera, um sam- ikki skuldi missa allar sínar veljarar í hesum bygdum. við Sambandsmenn eintust lí hinar báðar flokkarnar um at viðtaka finansplúnin soleiðis, at tollurin á spiritus, tubbakki og tollur luxusvorur, tílíkum varð hækkaður, varð lagdur á og loglingsskattur varð álagdur á innlokar, sum Hetta at vera innløkur, sum inn fåast lær eru 2000 yvir krónur. má sigast á lagaligan hátt. Óivað kundi tingið fingið Meiri hundrað lúsund um árið á henda hátt. uttan at tad nervaði nakran. TA skattur, vit rinda il loglingið, vit vila, at fann tollur og kemur okkum sjálvum til gagns, vit fåa havnir, vegir o. s. fr. fyri lað tókst soleiðis, at: oll vóru glad við al Men er peningin, so skuldi rinda eflir forimuni. tað nú soleiðis? Hann, ið lesur »Førovatidindi«, fær annað at siggja. Har skrivar ein huldumaður fyri og annar eftir um lann ræðuliga loglings- skatt, sum bert rámar dugna- inntøku, sleppa frá hesum skalli. Tað sær út til, al ríkmenn bædi úr sambands- og sjålvstyris- flokkinum fylkjast um »Føroya- líðindis, og at leir fara at stovna Vil mikið ein nýggjan ríkmannaflokk. kunna tessvegna vænta rumbul næsta velur, lá løgtings- valið verður. skal nú út- Vinnuflokkurin geva sitt egna hlað og óivað g g stilla menn upp til loglingsvalið. Javnaðarmenn eru næsti flokkur, harnæstsjálvstýrið og sambandið, tå eru fýra loysingarmenn hin fimti flokkurin. »Føroyatidindi« 1140 ani verður ein ella kanska tveir flokkar alt Það verður ikki at liggja kvirt. ætlar konservalivir renna næsta val. upp til sum maðurin segði: har verðu! rumbul á fundi. [Ivussu nú alt verður ella ikki, so er lad givið, at aflaná næsta logtingsval verður eingin flokkur | einsamallur at hava fleirlal á tingi. Harfyri hava vil javnaðar- alt tað menn einki at lapa men at vinna. Harfyri ræður um hjá ollum javnaðarhugsandi Førovingum at halda krúlið turt GÍ næsta velur. Sigurin er okkara. Fylkist lí oksl moti okslum. If. Tuð fyrsta, 10 javnadarmenn settu sær til mål, lá teir stovn- aða flokk her á landi, var tað sama, sum javnaðarmenn um allan heimin fylkjast um: Ger tina skyldu og krevj lín rætt. Hella må vera uðalmál javn- aðarmanna. Hin minni maðurin má gera sína skyldu i. v. s., hann má rekja síli starv til lílar, annaðhvort tað er á sjógvi ella á landi. Foroyskir fiskimenn rekja teirra starv til lítar. Teir fara um velurin upp á Suðurlandið, har stormur og sjógvur leika i og 00i, har teir síggja deyðan sum dag. Í Men Neyðar sjev ella fyri eygum nátl Grønlandi er betur. fáa leir sín rætt? otta hundrað krónur í inntoku. Høvdu leir tá fingið lað í peningi, so var tað kanska neyðaleyst; men mjøl og gryn fyri hogan menn, sum hava arbeilt seg | pris, tað er lað mesta, teir fáa. upp til tað, teir eru; meðan Hvussu arbeiðisfólk á land- dovindansarar, sum hava lítla | inum hava tað, tað vita vit øll, hiða um eina krónu, so mega tey til »bekenn- Koma ley at ilsi« um, hvat ley skulu nýta hana til. Enntá hevur tað hent seg, at fólk eru koyrd úr arbeiði, ti ley hava hiðið um pening fyri sítt arheið. | her á landi Í einari bygd hava menn tikid seg saman um Vil hevur at krevja lønina í peningi. vita øll, hvussu teim gingið. Teir hava mangan svangan havt. Vóru teir ikki teir menl- aðu vóru teir fyri langari líð síðani menn, sum teir eru, so kropnir aftur til kontrabøkurnar; men teir hava hildið út, og vit mega vóna, at teir sigra al endanum. AL vera slóðbrótari er einki spæl. Tað hevur tað ongastaðni verið, og tað kann tað heldur ikki verða í Feroyum, tað vita vit oll, sum halda fram á javn- aðarleið; men vit mega ikki gevast, fyri stuttari flokk- ikki einigir, Sum eg skrivadi tíð arnir síðani, so eru hinir her á landi sum fleir fyrr hava verið. Og hvussu skulu leir vera tað ? Onga- staðni í heiminum hava arbeiðs- kunnað fiskimenn menn og flokki monnum. Hvussu skal hin kúg- staðið í saman við rík- aði slanda saman við honum, hann? Heldur fer Fi eru- fleiri nýggjir sum vil kúga ikki her hjá okkum hetta at bera til. stovnaðir her politiskir flokkar á landi. Og tí hava vit javnaðar- menn góðar vónir um al fremja mål javnaðarmanna. Ellisrentulógina hava vit fingið framda, t6 at tey gomlu enn fán nógvar ferðir minni enn lað, tey av sonnum eiga! Jarðareform- ur er komin í lag av javnaðar- manna åvum, so nú kunna få- tækir menn fáa eina treð og hartil munagóðan studning; men enn er nógv eftir al itrætta, áðrenn javnaðarmenn eru komnir á tað javnaðarflokkurin mål, sum stevnir fram ímóti. Enn mega sjúk og arbeiðsleys líða hungur og neyð; men nú er útlitið betur, enn tað fyrr hevur verið. Sum eg áður havi skrivað, so eru tekin til, at teir báðir gomlu afturhaldsflokkarnir, samband og sjålvstyri, hava mist megina Nú verða so nógvir flokkar á lingi, at eingin av leim kann einsamallur drepa tey social- demokratisku málini. Ti ræður um nú meira enn anlid áður at fåa flest mogu- ligar javnaðarmenn inn á Ung. Ti tað vila maður, P. M. Dam, vit, at tå okkara einsamallur hevur fingið so frætt igjøgnum, sum hann hevur, so eru vón- irnar góðar fyri at fáa framt fleiri mál til gagns fyri hin minna mannin her á landi. »Vit someintir ganga í lyst og í neyð, til arbeiðis, lív ella deyð! J. H. Danbjørg. — Skipatidindi. Havellen 141 Tons, Emerald 10.000 fisk, Energy 10.000, Hanna 17,500, Elisebeth 17.000, Godt- haah 13.000, Vestmanna 10,500, Joh. Sofie 16.500, Sjana 14,500, Ørvingur 10.000, Súlan 8.500, Gudrun Zoøga 18.000, Agnes Louise 15,000, Carl 9000, Egeria 9000,