Sosialurinarkiv
Sosialurin 1937-09-25, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 25. september 1937síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

A ss á oh see de rr SL + TE td BR Jarðareformurin — Og hansara menn. Sambandið er vorðið so „forlibt“, at tað hevur funnið ein „akilleshæl“ hjá javnadar- monnum fyri at vera eina um æruna. Vit javnaðarmenn eru glaðir fyri jardaumskipanina, glaðir yvir, at tað eydnaðist javnaðar- monnum at rykkja jarðaspurn- ingin úr teirri deyðadvalu, ið hann lá í, stirðnaður, frystur at kalla í hel av tí stóru kommis- siónini, ið varð sett í 1907, Vit eru fegnir við, at ein so stórur partur og meirluti av Føroya fólki eisini tykist at fagna umskipanini. At tað eydnadist javnadarmonnum at yvirvinna kuldan og andstøduna f hesum flokkunum móli eini radikalari umskipan av jardavidurskiftum okkara vita vit, skyldast ikki minst fólksins stóru trongd eftir hesari umskipan. Samsvarandi við fólksins sanna tarv og trongd til framburð gav javnaðarmonn- um sigur í hesum máli, eins og leir vilja fáa sigur í ødrum málum sum bankamálinum, deil- vís einkarsølumålum og ødrum stórum málum. Hesa samsvar- anini við fólkið, við framtíðina eiga javnadarmenn fram um allar aðrar flokkar, tí javnaðar- flokksins mið og mál stevnir al og fevnir um lívsinleressur landsins, lívsinteressurnar hjá teirri stóru fjøldini, ið er landið, fólkið í heilt vektugum muni enn fleir fáu einum oðrum einstaklingarnir, ið eru ella spæla at vera yvirklassin. Tað burtur virkar lí undarligt, so ødru megin við, lá ið blaðstjóri »Dimmalættingar«, ið í síni tíð rysti á høvdid og krossadi seg yvir tílíkt radikalt, socialistiskt tiltak sum uppskotið til jarðaumskipanina — ja, tað fellur heilt legið, tá ið hesin konservativi — hann er viðhvort nóg opinskáraður at viðganga at vera konservativur maður sleingir út eftir javnaðarmonn- um, at teir á sinni skulu hava viljað givið jarðaumskipanar- uppskotinum ein »akilleshæl«, altso viljað skoytt nakað uppí, ið vildi dripið ella forða jarða- reforminum. Tað hevði verið forvitnisligt, um tann háltvirdi blaðstjóri á »Dimm.« kundi greitt nærri frá, hvar ið hesin socialistiski »akiles- hælurin« til jarðaumskipanina er at finna. Okkum javnadar- monnum er ikki annað kunnugt enn, at javnadarlingmenn sum aðrir góðir javnaðarmenn hovdu tað ógviliga strævið við at skorða á sambandsmenn sum sjálvstýris- menn fyri at fáa teir í heila takið at viðgera málið. Um hetta sam- bera »forbeholdini« hjá bandsins og sjálvslýrisins um- boðsmonnum í lí fyrstu komm is- siónini tey dyggastu prågv um. Á ongum sinni og í ongum føri linaðu javnaðarmenn teirra baks fyri at fáa jarðaumskipanini fullan frama. Teir hava loyvi at vera fegnir utlan 16 al reypa sær av hesum nattúrliga starvi. Sambandsmenn skulu eiga tokk fyri, at teir lótu andróðurin falla og lóku at enda undir við javn- aðarmonnum. Og hóast tað má sigast at vera heldur enn ikki barnsligl, so er lað ógviliga stull- ligt at síggja, at leir, nú jarða- umskipanin er vorðin lóg, eru so fjepnir í hesi lóg, at teir vilja vera einsamallir um æruna. Kosliliga athugaligt! Storri javnaðarmenn ikki droyma um, æru og sóma kundu veitast skuldi leimum av stremb- an teirra fyri umskipan av jarða- viðurskiflum okkara. Bruden fra Rervik. Karen Nielsen vann í kapp- ingini um tann besta leikin til radio. Hon vann heiðurslon 10.000 kr. fyri »Bruden fra Rør- "104 vig«, Tingingarfundir lyri menn. Nú fer hetta árið at halla, og hin myrka vetrarlíðin byrjar. Í Havn er tað mangir menn hava lítið at takast tíverri so, at vid um velurin og særliga ley longu vetrarkvøldini. Væl er lað so, at ein partur av fólki sekir sær kunnleika í kvoldskúlum ella vitjar teir kristiligi fundirnar; men kortini verður tid til avlops hjá mongum, og fáar eru tær samkomur, sum hava til fundar- dagliga evni spurningar úr ti lívinum, sum skuldu ligið nær fyri at samrett um. Fyri at bolta uppá hetta saknið loyva vit undirskrivaðu okkum fundar at bjóða monnum (til í vetur 14. hvønn dag í sali K. F. U. Ms i um ymsar dagligar spurningar Havn at lala slíkar sum fyriliggja beint nú ella kunnu koma at liggja fyri, áðrenn long tid er umliðin. Ætlan okkara er, at ein leggur evnið fyri fundin, og síðan fær vil, høvi til hvør, sum ein og at seta fram hugsan sina. hetta Umframt kann, um fundarfólkið ynskir tað, fåast eitt kvold um mánaðin til fyri- lestur Tingingarfundirnir verða hildn- ir annað og fjórða månakvøld í hvorjum velrarmánað. Fyrsti | fundurin verður 27. Tað er fundum al sept. ikki ætlan okkara við hesum gera vørum samkomum forlreð við at taka teim. Vit fólk frá hava tí sett månakvøld, sum fundirnar til vit rokna við er tað kvold i vikuni, sum minst er at takast við. menn Vit vóna, al mangir megu vilja fundirnar. Tórshavn, 19. septbr. 1937. Johs. Nolsøe. Chr. Clementsen. Poul K. Mouritsen. Albert Hansen Johan Johansen. AKTIESELSKABET FØROYA BANKI Hovedkontor: THORSHAVN Stiftet 1906. Afdeling: TRANGISVAAG AKTIEKAPITAL OG RESERVER KR. 900,000. Bankforretninger af enhver Art udføres. Kontortid 11—3 Nu, lå id eggini dyrka verpa væl. Tað » SN PG Fæst hjá keypmonnunum. N. S. Johannessens Eftf. TIP=TOP HARRAKLÆDNASØLA Stort úrval av er verd at klædningum kom nú vid „King“ frå Onglandi. fo] og lítir Fyrrapartin av oktober fåa vit hop av yvirfrøkkum, inpregner- aðum Vit hava arbeidisklædir, skjúrtur, húgvur, hosur, rakigreidir; eisini hava vit hitt sera tunna, hvassa rakiblaðið (0,05 mm) og mangt annað. Málordrar Góðar verur! Telf. 328. Tíðindi. Porkeri, 21. septb. 1937. Hiðani eru ring tíðindi í hesum døgum. Triggjar ungar kvinnur eru deyðar í 8 dagar. Tvær aðrar eru heilt vánaligar, og onnur eru eisini sjúk. Tað er ein nýggj sjúka,sum kom higar fyri nokrum árum síðani. Hvussu hon er norðanfjorðs, vita vil íkki; men í Suðuroy er hon hervilig næslan sum ein pesl, ið kemur hvort år um somu tíð. Av hverjum orsaka veit eingin, og læknarnir standa maklaleysir — kunnu einki gera. Teir vita einki, hvat ið gerast skal. Vit mega krevja at fáa ein serfroðing specinlist — al verða her í Føroyum hvort ár í september mánað, soleingi til funnin, Hetta at leggja inn á Før- orsøkin til sjúkuna er og ráð fáast ímóti henni. mál ætli eg oya løgting nú f heyst. Her må nakað gerast, so vil kunna sleppa undan hesi ræðuligu plúgu, sum okkum komin er yvit Ungar konur verða ryklar burtur frá smáum børnum heimini verða upployst, menn sita eftir við einum barnaflokki við ongari mammu. Einki kann vera verri. Ein maður hiðani úr bygdini hr. Jákup Eið, motorpassari við >Marilainec brendist so illa í Grønlandi, al hann varð vitja, um tygum tørva klæðir. eisini til konfirmantar. frakkum og fínum oljufrakkum. sendast sum vanligt. Lægstu kontantu prísir! Lørdag 11-—2. ræður um afl fáa høsnini til at ger ln gros við Måltr. 192. Nógv sløg J. O. Reinert. lagdur f land f Sukkerloppen, har hann liggur enn. Tað sigst at han er betri og skal koma heim vid einum hvørjum før- oyskum skipi. Hoyterrin hevur verið vána- ligur, men nú líður væl hjá teim flestu. Hópin lættari er at hoyggja nú, ið úlskift er, og hartil LOTS > kemur, at dreingjaborn kvinnur bera tað mesta hoyggið inn nú. Fyrr målti all standa, til menninir komu heim, tí tá var vegurin ov langur. Nú er næstan ikki såta at síggja Utskifling í alt er innkomid. hvørjari bygd í Føroyum må verða eill av hovuðsmálum løg- lingsins at fremja. Higar til bygdina eru nú komin bóndaamboð t. d. Tað er lorðum (Gjørdum), ið nýmólans plógv og sláimaskina. bóndin f hevur tíkið dik í seg. Í heila tikið verður nógv meira dentur lagdur á at dyrka jørdina nú aftaná útskiftingina. Uliróður hevur eingin verið Oftast er eill slisni í hesa líðina, inntil heyst- síðan á ólavsoku. iskurin kemur. Hella er fyrsta summar í langar íðir, ið eingi grindaboð hava 10yrst. Tad hevur verið so deydligt — man einki fara at ioyrast í heyst ella í vetur? Hvalaveiðan í Lopra hevur givið nógvar hvalir men lítið lýsi. »Mangt er forborgið í náttúruni,“ segði Lucas Debes. Tey, ið ongan forsyrgjara hava, skuldu fáu tvøst sendandi — ókeypis. Nú líðun tíðir, so nú má skundast undir, ífall oll skulu fáa. I. #. D, Viðmerkingar. „Dimmalætting,“ ið hevur roynt at flyta prógy um, hynssu Omøguligt tað soci- alistiska slýrið er, roynir nú midvikudagin at seta okkara sakliga andsvar við at visa (il Norðlandanna stýrið á hevdi. Ósmæin sum altíð leggur hon Norðan- londini skulu vera sjálvt pára- okkum í munnin, at dísið. Henda hennara hjálpaleysa rongjan ber lítlan vitnisburð um at eiga tilfar til at halda fram sakligt orðaskifti um socialismu ella ikki. Tað, vit søgdu, var ikki, at vit í norðanlondum vóru komnir á mál, men at hitt deilvís socialistiska stýrið í norð- anlondum kundi metast við eitthvort slýri í verðini. Norðan- londini eru tillikin sum hin beststyrdi parturin á jarðarklót- uni, Hella sleppst ikki uttan um. At nógv tøkini eru enn at taka, í. d. Odnartakid fyri at fáa ein reinan socialistiskan meir- luta, so ein ódarvaður socialist- iskur politikkur kann førast út í æsir, er ein onnur sek. Fakarbeiðararnir eru tann stórsti parturin av arbeiðarunum. Við sínari sterku organisasjón og dugnaskapi hevur hann dugað at tilbarst sær tey kor, hann hevur í dag. At »Dimm.« er ímóti fak- felogum, undrar ongan. Tað eru vinslrumenn yvirhovur fyri ikki Men gera fak- at tala um konservativar. tá ið »Dimm.« vil menninar til mólstloðumenn av leim ófaklærdu, má tad vera ein misskiljing, um tað ikki er verun- ein bevíst rongjan av leikanum. Fakarbeidararnir standa jú í felagsskapi við teir ófaklærdu í einum arbeiðis- mannafelagi og styðja teirra lon- og livskrøv av ollum alvi. Men enn hava teir vunnið vinstru- og hogrumólstoðuna á landi og í by. Í nordanlondum er ein komin longst í skilagóðum landastýri. Men Men á mál er langt enn. javnaðarmenn helma heldur ikki í, fyrr enn hilt socialistiska stýrið hevur sigrað út í æsir. At forða hesari sigursroynd skal annað til enn rongjan av meining ímillum og orðum og sáða ill fakarbeiðararogaðrararbeiðarar. „Flokksmaður“ (Páll Nolsøe!). At »Flokksmadur« í »Krossi« var ein nýbakaður »Krossamad- ur«, visti seg at vera beint! »Flokks- mannsins« meldur á knórarum Um hetta vitnar í miðvikudags »Tingakrossi« yvir okkara andsvar til hansara álop á javnuðarmenn. Hann skjýtur sum óður við leysagróti. Kota- briksl annað briksl fúka um oyruni á og gráliroddabriksl og yjavnaðarblaðsljóranum í sudri«, ið hann eisini leggur fyri al