leygardagur 23. oktober 1937síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
a
FR mt RA
Á
æ
Rare
|
Í
Hugsandi hava íkki
havt ilt við at funnið, at nógv
av teim >stríðspunktumg, ið hava
verið uppi ímillum sjálvstýrið
verið so
menn
og sambandið, hava
undarliga kunstiga uppgjord og
havt lítið og einki við tað virku-
liga lívið at gera.
Eitt av hesum stríðspunktum
hevur verið grein 7 í skúla-
lógini.
Í staðin fyri einans at hugsa
hesin
um, hvussu paragraffur
eigur at skipast fyri at tæna
pedagogiskum, skúlaligum, mál-
um, hava teir gomlu politisku
flokkarnir, sambandið og sjálv-
stýrið, gjørt undirvisingarpara-
graffin til eitt høvudsstridsevni
í politikki. Ja, so ófaliliga logið
hevur tað verið og er tað enn!
Javnaðarflokkurin hevur frá
fyrstu stund, hann hevur haft
henda spurningin til viðgerðar,
einans haft í huga at fáa greitt
spurningin so frá hondum, at
tað vóru tær pedagogisku grund-
irnar og bert tær, ið vóru tær
avgerandi fyri støðuna hjá flokk-
inum.
Tað núverandi orðaljóðið í $
7 er ikki skúlaliga beint. At tað
má broytast eru flestir skúla-
Men
semjast um hesa broyting hava
menn á einum máli um.
sambandið og sjålvstyrid ansað
væl eftir ikki at kunna. Ein
semja í hesum máli hevði ætl-
andi verið ov stórur missur,
hevði tikið ov mikið burtur av
tí politiska klandurgrundarlag-
Undirvísingarmálið.
Javnaðarmenn mótmæla.
num hjá hesum báðum flokkum!
Javnaðarmenn hava roynt al
fingið enda á hesum orkisleysa
stríði og verið fleiri ferðir við
til at givið oðrum partinum meir-
eftir okkara
sæð nyliligum
luta fyri einum
tykki skúlaliga
orðalagi ístaðin fyri tað, ið nú
er. Men tad tykist at hava haft
sama úrslit. Eljustríðið er kyknað
uppaftur vid tað, at ministeriid
ikki hevur hildið seg kunnað
gingið saman við slakum meir-
luta á Føroya løgtingi.
Hitt seinasía, ið liggur frammi
í málinum, er bræv frá lí radikala
undirvísningarministaranum Jor-
gen Jørgensen, har hann sigur
seg einki at gera vid målid, fyrr
enn sambandið og sjålvstyrid
kunnu semjast um eitt uppskot.
Sambandið og sjålvstyrid —
ikki eitt ord um at hava hinar
flokkarnar vid i hesum måli!
Hvat id vinnuflokkurin sigur
til at verða settur uttanfyri, vita
vit ikki og leggja sjálvandi heldur
Men
ætlar íkki
einki í al fáa tað at vita.
javnaðarflokkurin
tigandi at finna seg í at vera
settur uttanfyri í skúlamálum
líka so litið sum í nøkrum al-
mennum foroyskum spurningum.
Flokkurin mótmælti lessvegna
hesum ministarabrævi við at
rýma úr løgtingsins fundarhøll,
tá ið
skúlalógini kom fyri.
Vit fáa
graffurin kann broytast uttanum
klandursparagraffurin í
at síggja, um para-
javnaðarflokkin !
Nýtt tinghús.
Í bloðunum leygardagin hin
9. í hesum mánaði er lýsing
um nýtt tinghús.
Tað er í fullan ordan; nýtt
hóskandi tinghús er tørvur til,
Få
“
tað eru væl flest oll á einum
máli um. Men (tå ein lesur
lýsingina, sum greiður: frá, at
har skulu vera umframt fingsal
8 arbeiðsrúm og 4 administra-
tiónarrúm, men nevnist einki
um rættargonguhell, fatar ein
ikki hví? Eg havi havt ta upp-
fatan, at loglingið pliktar seg til
at halda rættargonguhøll, og at
tað var ein av teim nógvu brek-
um, sum helta núverandi nógv
ovlítla tinghús hevur, at tá tingið
er saman, má rætturin taka
støðu í nokkso primitivum rúmi
í arresthúsinum vegna plásstrot
í tinghúsinum.
Fyri o. u. 30 árum síðani var
uppá tal at byggja nýtt linghús,
mær hevði
so vítt kunnugl,
tingid tá bæði væl hóskandi
kostnadarætlanina
tíðina);
tekning til
(prísur fyri ta men
sanatoriið, sum var neydvendugt,
kom at liggja fyri um somu tíð,
og bleiv soleiðis tinghús-spurning-
urin lagdur til viks.
Tá tað nú er drálað so leingi
— men eflir lýsingini ut dóma,
kann ein hugsa, at tingid nú
ætlar at fara undir at byggja —
vil man vóna, at tað verður við
líkindum, tí latum okkum vera
greið yvir, at tinghøllin skal
presentera land og fólk. Er hesin
spurni tí nærmast at kalla ein
kulturspurningur. Her má fólkið
hava loyvi til at fylgja við starv-
inum, sum t. d. at tekningarnar
koma fram í teim foroysku blød-
unum, fyrst tann tekningin, sum
ætlanin var at nýta fyri ca. 30
síðani, og ífall hendan
Ð
árum
tekning ikki er hóskandi, so hval
ið orsakin er, og síðan í minsta
lagi tær tríggjar premieraðu tekn-
ingarnar, sum koma inn av
nýggjum.
Á henda hátt hevur fólk hovi
til at
merkis, hvussu
fylgja við og leggja til
fólksins valdu
menn greiða henda stóra spurning
frå sær. Stórspurningur er tað.
Verðið seg ymisk uppfatan um
tingid, so er spurningurin nýtt
tinghús tross alt stórspurningur.
Foroyingur.
Sivar: „Dimmalætting“ sigur,
at P.M. Dam var hjá „friserinum“
meðan »Krossur« svor uppá, at
hann somu lotuna stóð í for-
stovuni og kagaði gjøgnum lykla-
holið, hvor hevur rætt, góðin?
Bekil: Hvorgin, góðin. Báðir
prógva seg al fara við ósann-
indum — tað er teirra náttúra.
Sviku teir hana, brádoyðu teir.
Hví varð ikki grindin
á Brandarsvík ríkin
á Miðvág?
Miðvág, tann 20. okt. 1937.
rar funn-
tíðina
Boð av grindini, ið
in á Brandarsvík um 11
— eftir hvat id frættist — fingu
vit ikki fyrr enn um 12—1 tíð-
ina á degi, og kundu vil tess-
vegna ikki fara nóg tíðliga hiðani
til grindina. Vit fóru tó avstað.
Men tå id vit
arnar møllu vil
komu á Grunn-
hvalabåtinum
»Falkinum«, og spurdu vit hann,
hvussu vorðið var við grindini.
Tá id okkum varð svarað, al
tað sást einki til nakra grind,
vendu vit við aftur. Men komnir
aftur til Miðvágs fingu vit at
frætta, at menn kortini lógu við
Men tå
seint at fara av stað
grind á Brandarsvík.
var ov
aftur. Vit roknaðu eisini vid, at
menn fóru at koma við henni
til Midvågs, so væl sum tað bar
til í sjónum — og eflir okkara
tykki vóru veðurlíkindir eisini
til at reka grind yvir Vágafjorð
henda dag.
Tå ið vit so frættu, at menn
høvdu hættað sær at farið vid
grindini til Havnar beint móti
ollum sjóarfallslíkindum, kundu
vit ikki annað enn gerast harmir
yvir hesi tíðindi. Vit halda, at
ein so góður og kærkomin fong-
ur sum grind í hesi neyðar líð,
tá ið maður hevur so ill vid at
fáa vetrarkost, málti ikki verið
al spælt við og forkomið av
berum skilaloysi og ólíkindum.
Hetta må av sonnum álalast
hart og dyggiliga.
Tíðíndamaður.
Bóndatokið, ið endaði
á Vaglinum.
Roykurin var rámur í Havn-
argøtum fríggjadagin. Tværoyk-
ur, vælsignaður, ein vælsignaður
roykur. Landsúrgan var mirak-
ul hjá teim gomlu. Er tað logið,
at teir brúka hetta mirakulmed-
isinid so sjúkir teir eru. Súrgan
er hitt råmasta, einki kann vera
betri fyri teir 50 grásjúkuknapp-
amenninar, ið tvagladu um í
Havnargetu henda vælsignaða
dag. Avgjørt einki.
Eg royndi at fregnast eftir,
hvørji ørindini vóru hjá hesum
neydarmonnum — miskunsemi
milt dreiv meg at vera forvitnan.
Eg vildi vera reidiliga byýltur,
lá ið svarað mær varð, at tað
ikki hevði verið minni í kvilt-
unum enn eitt bóndatok. Og tå,
til tingid, Føroya løgling og ikki
til amtlæknan ella djóralæknan,
ið skal vera specialistur og rám-
astur (væ- og pillarabryggjari.
Skilur tú hetta? Men kortini tú
— kanska sjúklingarnir hava
uppdagað mirakuldoktarin uppi
Men
versla av (f
í tinginum! Hvor veit.
ólukkutíð og tað
heila — hesir neyðar menn
vunnu ikki niðan! Onkur vil
vera við at snerturin var so
meinur, at teimum rann grátt
fyri sjón uppi við Vaglið, so
Gott oksakjøt
av Víkum og gott nýslaktað
lambskjet
fæst í
SMÆRUNI
Bekendtgørelse.
I Henhold til Lov om Lærlingeforholdet Nr. 120 af 7. Maj 1937
skal enhver Haandværker, Industridrivende, Handlende eller anden
næringsdrivende, der antager en Person under 18 Aar til at arbejde
i sin Virksomhed, sørge for at der, forinden vedkommende træder
i Arbejde, oprettes skriftlig Lærekontrakt.
Kontrakt skal oprettes
ogsaa i de for Tiden bestanende Lærlingeforhold.
Kontrakten skal godkendes af Sysselmanden, Sognefogden i
Vaag, for Thorshavn og Sydstrømø Landfogeden (Politimesteren).
Blanketter til Kontrakter faas gratis samme Steder.
Landfogeden (Politimesteren) paa Færøerne, d. 22. Okt. 1937.
Niels Westerby.
hvor vilstist frå oðrum. Og nú
frættist, at teir ganga enn og
tvagla um í Havnargøtum. Ég
vil tí siga, at um onkur samá-
rilánur hittir leir, so miskunni
hann seg yvir leir. Eyðkendir
eru teir av roykinum. Súrgan
hevur tað við sær, at hon gerst
rámari í hverjum. Í samband
við hesa mína áheitan vil eg
annars lýsa frá, atonkur mirak-
uldoktari hevur latið menn vilað,
ráðið er ókeypis, at tað er hætt-
isligt at verða forkolaður vid
gráusjúku. Umslag við pillarum,
landsúrgu og songarlegu eru
einastu ráðini. Hesir neyðar
sjúklingar megu tí vera heima
undir dýnuni við ferfaldum um-
dekans
slag fyri at dríva teir
grásjúku maga- og hjarta- og
mønukreppingarnar og sleppa
undan brádeyðanum.
Lúrifaks.
r
E. s. Verður onkur funnin á
heilavillustadiinum og einki
spjaldur hevur um hálsin, verður
hann at venda sær til hittigóðs-
støðuna.
H. s.
„Dimmalætting“
demonstrerer”.
Det kan ikke andet end virke
en Smule humoristisk, hver
Gang »Dimmalætting« giver sin
i Ly af »Ordels Lys« anstrengt
flakkende Moralskhed en god
Dag, kaster Masken og hugger
sine Gifttænder efter Modstan-
derne og viser sin sande Natur.
Det humoristiske er selvfølge-
lig ikke Umoraliteten, men den
barnslige og psykologisk set
interessante Form den fremtræ-
der i — som nu Bladets Forsøg
paa ved Forvrængning og Lalter-
liggørelse af det færøske Social-
demokratis Protest imod det
Standpunkt, som Undervisnings-
minister Jørgen Jørgensen har
taget til $ 7 í Skoleloven, at
forevige en Strid mellem Stats-
minister Stauning og den social-
Laglingsgruppe
”aragraf,
demokratiske
vedrørende nævnle
hvilken Fremstilling er en hem-
nigsløs naiv for ikke al sige
barnslig Negligeren af Mindste-
Blads
overfor Sandhéden.
hed lidet flatterende
stration af »Ordets Lys«' Frug-
kravet til ef Loyalitet
2n i Sand-
Demon-
ter i dette »honnette« Blad.
Der var ikke Talen om nogen
Protest imod Stauning, men om
en utvetydig Tilkendegivelse over
for Undervisningsministeren, at
det færøske Socialdemokrati un-
der ingen Omstændighed vil
finde sig i at være sat uden for
Afgørelsen af et saa specifikt
færøsk Spørgsmaal som Under-
visningssproget i de færøske
Skoler.
Å Føroya løgtingi 1937.
Hjálp til treingjandi fiskimenn
og
jørd til veltingar til ogn-
arleysar.
P. M. Dam:
Allir heiðraðu tingmenn eru
greiður yvir hin ringa standin
millum fiskimenn og arbeiðarar
í Foroyum. Tingmenn sum aðrir
Foroyingar hava tessvegna lagt
stórt arbeiði í til at fáa bott eitt
sindur uppá hesu ringu viður-
skifti. Eitt hvøri er eisini gjørt.
Men tað er
munandi. So sum okkara fíggj-
tessverri so lítið
arligu evnir eru kann heldur
ikki avrikast alt í einum. Tak
fyri tak, meiri er ikki at vænta.
Men gera vit tað, so verður at
enda at muna.
Hesi mál, ið javnaðarflokkurin
miða
hevur lagt á tingborð,
ímóti at taka eini tvey tek á
hjålpinnarleidini, og er tað
flokksins vón, at teir heiðraðu
tingmenn vilja taka væl undir
her og leggja eilt arbeiði í at
fáa tað besta og mesta burtur
úr, ið fáast kann.
Tað fyrsta, id her er
um, er at skipa so fyri, at tað
sigast, at
talan
av sønnum kann
eingin Foroyingur, ið hevur hug
at vella, og sum treingir til at
sleppa til veltingar, ikki fær al
velta í. Kitt stórt stig er stig-
ið móti hesum máli í jarðaum-
skipanini. Men hon er enn ikki
komin at virka í tí praktiska
lívinum, og tað vil eisini vera