leygardagur 25. mars 2000síða 6

11 tíðindablaðið sosialurin Nr. 60 - 25. mars 2000 10 tíðindablaðið sosialurin Nr. 60 - 25. mars 2000 Bókaútsølan byrjar mánadagin Mánadagin byrjar bókaútsølan. Hon er 3. hvørt ár og hetta er 4. útsølan. Við eru 17 forløg og 360 bókaheiti DAGFINN OLSEN Fyrsta bókaútsølan var í 1989. Bókaútsølan er 3. hvørt ár og mánadagin byrj- ar 4. útsølan, har ein kann ogna sær góðar bøkur fyri bíligan penga. Bøkurnar, ið eru á útsølu, eru ikki yngri enn 3 ár og tær sleppa bert at vera við á útsøluni tvær ferðir. Fyrireikararnir siga, at teir við hesum á ein hátt gera upp. Útsølan fær van- liga góða undirtøku og á útsøluni eru nærum øll før- oysk listafólk umboðað. Nógv skrivandi fólk og eis- ini myndlistafólk, ið hava myndprýtt bøkur. Tað er Bókhandlarafelag- ið og Føroysk Bókaforløg, ið skipa fyri. Har fegnast tey um, at tað enn eru fólk í Før- oyum, ið ikki kunnu halda seg frá at skriva og yrkja á føroyskum. Eisini fegnast tey um, at bæði profession- ell og glaðir amatørar vilja geva út og at hetta kann ger- ast við eitt sindur um stuð- uli. Í USA skal ein bók selja yvir 5000 eintøk, fyri ikki at fáa stemplið „fiasko“ á seg. Í Danmark fara bøkur ikki ofta uppum 5000 seld eintøk. Í Føroyum verður ein miðal bók seld í eini 300 - 500 eintøkum. Men eins og Eykakonsert leygardagin aðrastaðni, so eru tað bøkur ímillum, ið selja meira enn aðrar. Í Føroyum eru tað serliga søguligar bøkur. Í Føroyum eru tað bøkur við myndum og myndteksti, har ein kanska kennir fólk aftur, ið ganga sum heitt breyð. Nógvar av bókunum á bókaútsøluni komu út í kreppuárunum. Hóast kreppuna, so komu bøkur út. Í Føroyum koma einar 150 bøkur út árliga. Harav geva kanska 10 fíggjarligt yvirskot. Tað eru serliga jólini, ið hava týdning fyri bókasøl- urnar. Tá hava bókhandl- arnir rættiliga jóladagar. Tað er eisini undan jólum, at bøkur koma út. Hetta er galdandi fyri bæði føroysk- ar og útlendskar bøkur. Bókaútsølan byrjar mán- adagin 27. mars og heldur fram til leygardagin 6. mai. Í samband við útsøluna kemur blað í hvørt hús við yvirliti yvir bøkurnar, ið eru á útsølu. Har kann ein eisini bíleggja bøkur frá bók- handlunum. Fríggjadagin verður symfoniin Oceanic Days framførd í Norð- urlandahúsinum og longu nú er nærum útselt til konsertina DAGFINN OLSEN Fríggjadagin 31. mars verð- ur fyrsta føroyska symfoni- in framførd. Sunleif Ras- mussen hevur skrivað verk- ið, ið kallast Oceanic Days. Tað er íslendska symfon- iorkestrið - Sinfóníuhljóm- sveit Íslands - ið framførir. Eisini eru onnur verk á skránni. Bernharður Wilki- nson stjórnar. Stórur áhugi er og longu nú er nærum útselt til kon- sertina. Tí skipar Norðurlanda- húsið fyri eyka konsert leygardagin klokkan 16. So hava tey møguleika at ogna sær atgongumerki, sum ikki vóru so heppin at sleppa til fyrstu konsertina. Kári Árting úr Bókhandl- arafelagnum sigur, at gjørligt verður at ogna sær bøkur fyri helvtarprís, ella minni á bókaútsøluni Mynd: Jens Kristian Vang ulin, hevði hon eina fasta umlætting uppa tvey sam- døgur um mánaðin í frítíð- arheiminum í Skrivaragøtu, og tað vóru tey sera fegin um. Tó vísti hon á, at høvdu tey ikki havt tilhaldið í KFUM, so helt hon, at hon var flutt av landinum. Men tað er ikki nøktandi, tí tað er ov stórt glopp ímillum børnini. Elsa Maria er skjótt 13 ára gomul, ein onnur genta er 15 ár, men annars er talan um 6-8 ára gomul í KFUM Tørvin at vera saman við sínum javnaldrum fær hon tó so dánt nøktaðan í skúl- anum Jórun Dánjalsdóttir Poul- sen helt, at eitt tað størsta brekið við skipanini, var, at stuðlarnir støðast so illa í arbeiðnum Hesi 13 árini dóttir hennara hevur havt stuðul, hevur hon havt ikki færri enn 15 stuðulsfólk. Stuðlarnir, sum hildu longst á, hildu í tvey ár, og tað vóru tveir. Hini níggju árini hevur hon sostatt havt 13 stuðlar, so summir hava steðgað stutt. Jórun segði, at hvørja ferð ein stuðul fór, og ein nýggj- ur skuldi byrja, nýggjur skuldi byrjað, var neyðugt at byrjað av nýggjum og hon helt, at tað var sera møðsamt at skula byrja heilt av botninum umaftur og umaftur. Í skúlanum eru so fýra stuðlar afturat, so alt í alt, er nógv fólk uppi í leikin- um. Hon segði, at fyri langari tíð síðani høvdu tey fingið at vita, at tey vóru undir eini skipan hjá Tórshavnar nógv minni gott um. Jórun segði, at skuldi mann taka tað góða fyrst, helt hon at tímatalið, sum stuðulin varð játtaður, var nøktandi. Umframt stuð- Møðsamt at byrja av nýggjum hvørja ferð Dóttir Jórun fyll- ir 13 ár í næsta mánaða. Hon er menningartarnað og hevur tørv á serligum stuðuli. Higartil hevur hon havt ikki færri enn 15 stuðulsfólk, tí tær støðast so illa í arbeiðnum ÁKI BERTHOLDSEN At hava 15 stuðulsfólk í 13 ár. Tað bleiv luturin hjá havnargentuni, Elsu Mariu og foreldrum hennara. Elsa Maria er menning- artarnað og hevur tí alla tíð- ina havt serligt stuðulsfólk at hjálpa sær og húskinum ein part av degnum. Á økisfundinum hjá Javna mánakvøldið, greiddi mamma hennara, Jórun Dánjalsdóttir Poulsen frá, hvussu hon helt, at hendan skipanin virkaði hjá teim- um, sum høvdu brúk fyri henni. Og hon helt, at hetta var ein skipan, sum vit bæði kundu siga nógv gott og Kommunu. Men so fingu tey aftur at vita, at vita, at tey kundu ikki vera í skipanini longur, tí hon var ovbyrjað. Men tað harmiliga var ,at tey børnini, sum tá vóru koyrd úr skipanini, vóru tey menningartarnaðu meðan tey, við sosialum trupulleik- um vórðu verandi. Uppaftur seinni fingu tey so aftur at vita, at tey vóru komin aftur í skipanina hjá Tórshavnar Kommunu. Hon segði hetta bara fyri at vísa, hvussu skiftandi umstøðurnar hjá teimum vóru. Jórun hevði alt gott at bera stuðlinum, tí teir vildu alt tað besta, tó tað var eitt sindur misjavnt, hvussu teir settu seg inn í arbeiði. Hon helt, at í mongum førum brúktu stuðlarnir hetta høvi bara sum eina lopfjøl til eina aðra útbúgv- ing. Ikki nóg gott Hon helt, at orsøkin til alt hetta var, at stuðulsskipanin er ikki nóg góð og at ar- beiðsviðurskiftini hjá stuðl- unum eru ikki nóg góð. Tað, hon droymdi um, var at arbeiðið sum stuðul varð raðfest hægri og at tað varð gjørt meiri lokkandi at verða stuðul, tí tað tað var sanniliga ein stór ábyrgd. – Eitt nú helt hon, at stuð- arnir høvdu okkurt fast til- haldsstað, tí tað var alt ov krevjandi fyri allar partat at vera inni hjá fólki alla tíðina Somuleðis krevst stórur dugnaskapur, ikki minst til at seta seg inn í støðuna hjá teimum menningartarnaðu, tí tað er ikki nóg mikið bara at vera fittir. – Tað er ikki nokk at vera fittir. Tað krevst eisini stórur dugnaskapur, ikki minst til at seta seg inn í viðurskiftini hjá teimum menningartarnaðu, segði Jórun Dánjalsdóttir Poulsen Nú má tað gerast sum skal gerast ÁKI BERTHOLDSEN –Hetta er so greitt sum tað kann vera. Og nú má tað gerast, sum gerast skal. Tað heldur Edmund Joen- sen, formaður í Landsstýr- ismálanevndini hjá løgting- inum um meirnýtsluna hjá Sjónvarpi Føroya. Ein partur av uppgávuni hjá Landstýrismálanevndini er at hava eftirlit við embæt- isførsluni hjá landsstýris- monnunum. Og júst hetta var ein or- søk til, at nevndin av sínum eintingum tók málið um meirnýtsluna hjá sjónvarp- inum. Og tað gekk eisini skjótt hjá nevndini at avgreiða málið. –Hetta er so einfalt, sigur Edmund Joensen – Landsstýrismálanevnd- in hevur eina starvsskipan sum sigur, hvussu ymisk mál skulu vigerast. Og í henni stendur, at er talan um eitt mál, har pen- ingur er brúktur, uttan at vera játtaður, skal tað send- ast beinleiðis til landsgrann- skoðaran. Edmund Joensen sigur, at í hesum liggur, at slík mál eru so greið og so uppløgd, at tað er óneyðugt hjá nevndini at brúka tíð og orku uppá at viðgera tey meiri. Hann sigur, at tað er hetta, sum Landsstýrismála- nevndin hevur gjørt í hesum føri, tí hetta var eitt av teim- um heilt greiðu málunum, sum vóru skjót at avgreiða. Gera tað, sum gerast skal Formaðurin sigur, at her er talan um at brúka pening, uttan at hann er játtaður frammaundan og tað er heilt einfalt talan um brot á stýr- isskipanarlógina. – Slíkt átti ongatíð at komið fyri. Men hendir tað kortini, er talan um eitt álv- arsmál, og so má tað fáa tær avleiðingar, sum eitt slíkt mál eigur at fáa. Og tað eru bara tveir møguleikar: Antin ger løg- maður tað, sum hann skal gera, ella má løgingið gera tað. Men Edmund Joensen sigur, at hann vil ikki út- greina, hvat liggur í tí. – Landsstýrismálanevnd- in hevur avgreitt málið og eg fari at halda meg til mín leiklut og fari at lata Løg- mann og Løgtingið um at greiða sín leiklut. Men hann vísir á, at tað er ábyrgdin hjá løgmanni at hava eftirlit við, at lands- stýrismenn umsita lógina- ikki bara á lógligan hátt, men eisini á fullgóðan hátt. –Fíggjarlógin er ein lóg, og tað er ólógligt at brúka pening, sum ikki er játtað- ur. – Men harumframt eigur ein landstýrismaður at um- sita sítt málsøki uppá ein slíkan máta, at hann heldur umsitingarliga siðvenju. Sostatt skal hann bera seg at á ein hátt, sum ikki uppá nakran máta kann elvi fólki til at sáa iva um hansara embætisførslu, sigur Ed- mund Joensen. – Málið um meirnýtsluna hjá sjónvarpi um var skjótt at avgreiða, sigur formaðurin í Landsstýrismálanevndini Sunnukvøldið fer Havn- arkórið at halda konsert í Fuglafjarðar Kirkju. Á skránni eru mest kór- satsir, sum Vagn Holm- boe skrivaði til yrkingar eftir Janus Djurhuus, Chr. Matras og W. Heinesen, sum T. N.Djurhuus hevur latið í føroyskan mál- búna. Men kórið fer eisini at syngja gomul føroysk sálmaløg, sum Karl Clau- sen, Kári Bech og Heri Eysturlíð hava gjørt satsir til. Kórsatsirnir hjá Vagn Holmboe hava verið aft- Havnarkórið til Fuglafjarðar urvendandi á skránni hjá Havnarkórinum seinastu 25 árini. Og nú ein stór tónleika- stevna skal haldast í Hor- sens, heimbýi hansara, nú hann hevði fylt 90, er tað fallið kórinum í lut at enda stevnuna við kon- sert í Klosterkirken sunnukvøldið 2. apríl. Samstundis fer Havn- arkórið eisini til Odder at verða við í føroyskum mentanartiltakið har, har tað skal syngja fleiri staðni. – Áki– – Málið um meirnýtsluna hjá Sjón- varpinum er púra greitt, sigur Ed- mund Joensen, formaður í Landsstýr- ismálanevndini