mánadagur 5. mars 1945síða 2

Nr. 9 FØROYA SOCIAL-DEMOKRAT 5. mars 1945. Á gamlari leið Vit hava leingi hoyrt verða talað, og vit hava eisini sæð verða skrivað, um vinnulív okkara, sum var stírðnað og at tí trongdi frískt blóð, sum kundi stímbrað tað og fáa tað aftur á fetur. Vit hava eisini sæð' tann langa og drúgva drátt, um fiskiflotans endurnýggjan. Men úrslítið úr hesum drátti og hesum tjaki hevur verið rakligt. Ymisk tiltøk í ymiskum plássum, tað hevur verið alt. Eingin heild- arplanur, soleiðis at tað fríska blóð- ið kann hava runnið allastaðnis. Hesa tíð nú hesin gamli og áður ónýtiligi fiskiflotin hevur givið góða vinnu og tí tey peningaligu ráðini nógv skuldu verið batnað, hevur tjakið herðað upp á. Serliga nú, tå 10 menn vórðu noyddir til at leiga skípini til Is- lands, er ellum vorðið greitt, at okkum beinanvegin terva at taka eitt ódnartak — já eitt lågvatak saman, fyri at koma okkum 'upp Tað er so sanniliga satt, at okkum er fyri undan vinnuliga sæð. neyðini nógv sterri fiskivinna, enn Tað er ikki bara nóg mikið, at stórplássini, tey góðu hon, ið nú er. havnaplássini, royna at fáa sær so nógv fer, at tey kunnu taka tað fólk, ið har býr. Bygdirnar ið hava ókyrru "og ikki kunnu hava skip liggjandi, mugu tá eisini sleppa fram at. Tað eru bygdarmenninir, ið hava mannað skipini til sneris- fiskiskap, og teir kunnu ikki ævigt verða lagdir á landi.. Tað kann haldast, at teir sjálvir kunnu sæta sær; men tað verður ikki gjerligt, soleiðis sum fyri er skipað, hjá hverjum bygdamanni at eiga part í egnum skipi. Her er sum vit síggja, stór verk at fara undir, og menn mæla til samanhald og semju soleiðis, at nvert pláss fyri seg gongur í felag, leggur alla sína peningaligu orku 1 ein felags grunn, sum fara skal undir at beta um vinnulíkindini á plássinum. É Slíkt kann vera gott. Tað er nettupp hetta, id tervar. Taka á felag og savna megina Men, ístaðin fyri at hvert pláss fyri seg skal fara undir at loysa stórmálini og ganga saman, hví verður ikki gingið longur eg sagt verður, at vit ell, alt landið gongur í felag og leggur alla sína megi til tvri at leggja ein heildarplan og byggja upp okkara vinnuliv, soleiðis at arbeiði fæst fyri allar hendur og alt frískt fólkalív verður stimbrað? Vit høvdu ikki verið einsamøll at gingið tann vegin. Island hev- ur gjert tað. Teir hava latið sítt landastýri fáa málið um hendi, og tað sum fólksins umboð og vilji skal fremja tað ellum landinum til vagns. Og onnur lond fåast við tað sama. Tað er bára tað, at bardagin forðar so nógvum; men vit skulu vera vís í at frætta, at mong lond ganga eisini henda vegin. Málini eru so stór og nógv, og tey kunnu íkki verða loyst uttan í felag og eftir einum felags plani. Socialistar í Feroyum legdu fram á Ting ein slíkan plan, at vit skuldu gera eina heildarskipan fyri málinum at byggja upp vinnulívið. Vit skuldu savna saman alla lands- ins figgjarmegi og nýta hana til alt okkara vinnulív. Men Socialisma verður ræðst av fjøldini í Feroyum, Hon er sum ein pest, hon verður legd bæði undir hetta ílla og hatta illa. Sjálv- andi eru ábreiðslurnar tápuligar; men at ávísa tað kann vera ein onnur sega, sum Kipling segði, og tað kann steðga hesa ferð. Sjálvandi vita menn tað, at Socialisma er ein læra um, hvussu eitt samfelag skal verða skipað. Hon er ikki gjørd millum geilarn- ar í Feroyum. Hon er úthugsað í æsir og grundað eftir vitinskap ligum reglum Men her hjá okkum verður alt blandað saman við persónligt klandur og briksl, og her verður einki tjak haft sakliga og við skili. Fólk gerast ti í ørviti og vita bara hverki út ella inn. Tað at landið skattar kriggs- vinningin og sekir lán frá múgv- andi fólki og so nýtir henda pen ing til at byggja skip fyri, ið so verða útboðin, er tá einki rán ella ognarrættsbrot; tað er ikki revolu- tion ella russisk Kommunisma fyri tað. Alt hetta er nú so umráðandi og treingir til skjóta viðgerð, at menn kundu spurt, um ikki Tingið fyri álvara fór undir at gera slíkt. Skulu vit so bara aftur í politiskum lívi hoyra um viðurskiftini Føroyar g Danmarkar og einki annað. Sum út sær er einki annað væntandi. Eingin semja um henda spurning, og so verður tað bardag- ur av nýggjum. Ferova fólk mátti einaferð vakna og verði vart við, at aðrir spurn- ingar lógu fyri, sum máttu greið- ast. Men so leingi sum fólkið er sv politiskt heimfeðisligt, verð- ur einki úrslit. Vit mugu vita, at vit so skjótt sum meguligt fáa sett eitt Legting saman av góðum framburðarhug- aðum monnum, sum ikki bara ganga gamlar getur men fara inn á nýggjar leiðir, ið fera okkum kunnu ur hesum kyksendinum og upp á gangandi land. Flóki. —— ——non"naenir Ársaðalfundur B 36 verður sunnudagin tann , Mars í Avhaldshúsinum kl. 3 sonden, Dagsskrå eítir lógini. Nevndin. Matverur og aðrar húsarhaldsverur hjá Karl K. Mouritsen. Tlf. 497. Tórshavn. TIf. 497. GC WAKEFIELD á GO. Ltd. London, Tær heimsgitnu smyrjuoljurnar feá hesum firma eru at fáa hjá okkum í hesum sløgum. Glødihøvdmotorar ; Victrol No. 17 (tunn) Victrol No. 175 (miðal) Victrol No. 18 (sver) í tunnum og 4 gallon dunkum. Dieselmotorar: Deusol GS (midal) Deusol PT (sver) í tunnum. Bilar og bátamotorar |bensinmotorar|: Patent Castrol AA Patent Castrol XL Patent Castrol C i 4 gallon dunkum. Gear- og differentialoljur : Castrol D |sver| Castrol SWANSHOT [turn] Castrol HYPOY (til hypoidditferential|. POUL HANSEN HEILSØLA — TORSHAVN LISTER-MOTORAR Nakrir motorar 160—200—240 hk. kunnu útvegast til heystar, um teir verða bílagdir nú. JENS AV REYNI Telefon 372 & 250. Telef. 61 & 255. brúkar hvenn einasta dag fyri yvir Arbeiði til øll. Einki er so syrgjuligt fyri eina tjóð sum at vera rakt av arbeiðs- | leggur, allar árar umborð fyri at veita øllum íbúgvum arbeiði fyri hevur at kunna tyggja lív. Tað samfelagsstýrið, ið íkki loysisins banning. Tað er ikki bara tað, at lívið | hvenn dagin, men letur starda til, gerst dapurt og vónleyst hjá teim letur tað privata, einstaklingsins einstaklingum og teim heimum, ið initiativid, verða eisamalt um at einki vita sær til arbeiðis. Men | loysa arbeiðsspurningin — tað er hver maður og hver kvinna, týða eitt bein- tíðum sum hesum, tá ið hitt pri- vata initiativid ikki orkar ella ikki ig | ein vanlukka fyri land og fólk í ganga arbeiðsleys, leiðis tap fyri tjóðina. Ein dagur í virkislovsi hjá einum manni er hevur interessu í at vága sín pen- tað ssma sum eitt framleidslutap | 198, Sína ogn fyri at seta virkir á fyri tjóðina, landið, uppá eina dag- løn. Ganga t. d. 300 arbeiðs- og stovn, virkir, ið kunna geva ellum landsins íbúgvum arbeiði, dagligt arbeiði. Hetta er einki minni enn ein sorgarleikur, ein tragedia, sum er so mikið daprari sum tað er ein verunleiki, at arbæiðsleysi nýtist ikki at verið. Tí í landi okkara er ivaleyst av peningi, ið — um hann fiskimenn virkisleysir ein dag, týðir tað eitt framleiðslutap av einum virði uppá 300 daglenir. Hendir tað, sum tað er hent og hendir mongum plássum í Feroyum, at arbeiðsloysi ræður í flestum heim- um stórsta partin av árinum, fer | Var plånøkonomiskt nýttur soleiðis viðkomandi land ella pláss á erm- indarhús: Innlegurnar halda uppat, øll uppsparing fer, tí hvert menn- | um — kundi sett allar hendur bæði sum javnaðarmenn á tingi hava haft fullfíggjað uppskot frammi iskja í teim arbeiðsleysu heimunum | hjá monnum og kvinnum í arbeiði.