mikudagur 2. november 1977síða 3

sm REE ———— ur í Nr. 75 — 2. november 1977 sosialurin Síða 3 Landsstýrið tekur upp Spurningin um sethúsabygging Uppskot kemur fyri í komandi legtingssetu Uppá fyrispurning hvat landsstýrið ætlar í set- húsaspurninginum, sigur Finnbogi Isaksen, lands- stýrismaður: — Í 1975 gjørdi eg eina frágreiðing um sethúsa- bygging og eitt uppskot um eina broytta lóg fyri Húsalánsgrunnin. Hetta uppskotið varð leysliga vidgjørt tå, men hevur síðani ligið á láni. Nú er landsstýrið aftur farið at viðgera tað, og havi eg skrivað eitt nakað broytt uppskot, sum hevur verið leysliga vidgjørt einaferð, og sum kemur fyri aftur um heilt stutta tið. Hvor skal fáa lán Tað sum serliga verður hugsað um, er hverjum Húsalánsgrunnurin skal veita lán. Um tað skal vera sum nú — eins upp- hædd til øll, ella um vit skulu konsentrera okkum um ávísar húsasteddir og typur. Ætlanin er eisini at fáa Húsalánsgrunninum meiri pengar, og møguliga eisini at broyta afturgjaldshått- in. Hann er í letuni 23 ár, harav tey fyrstu trý árini eru avdráttarfri. Í hvussu er verður hugsað um at leingja avdráttartíðina, kanska serliga fyri ávísar bólkar — tey lægru lentu. Íbúðarbygging Uppskotið viðvíkjandi Húsalánsgrunninum ligg- ur so at siga klárt, sigur Finnbogi Isaksen og sigur annars, at meguleikarnir verða umhugsaðir fyri at fáa sett í verk íbúðar- bygging til útleigan. — Hver skal standa fyri hes- um? Hetta er júst spurn- ingurin, og óvist er um nakað verður burturúr hesum, sigur Finnbogi. verða so nógv uppi í. Tað kann eisini hugsast, at tað verður ein almennur stovnur, sum tekur sær av ti. Í Danmørk og Noregi Finnbogi Isaksen hevur júst verið í Danmerk og Hóast lánini eru dýr og ólagalig verður nógv bygt Í Danmerk og Noregi hava teir felog, sum stan- da fyri hesum, og fáa tey lagalig statslán, og fyri ein part eisini studning. Men um tann leiðin er gongd i Føroyum er åvist. Eg havi hugsað mær at kommunurnar skulu vera uppi í. Um so verður, verður tað gjørt við løg- tingslóg, har kommunur- nar fáa vissar heimildir, men tað er heldur ikki vist, at kommunurnar Noregi og kannað hesi viðurskifti. Og spyrja vit hann, hvat hann fekk burturúr hesi ferð. — Í Danmerk var ser- liga spurningurin um íbúðarbygging, sum varð kannaður. Og satt at siga haldi eg ikki, at tað sum nýtt verður har við teim- um „alment nyttigt bolig- byggeri< er væl egnað í Føroyum. Til hetta krevst ein sterri organisatión, og tað verður torført at fáa hetta at virka í hesum lítla samfelagnum, heldur Finnbogi. Statshusbank Í Noregi kannaði eg, hvussu er við tí norska »Statshusbank«, og var hetta ógvuliga áhugavert. Hesin líkist partvis okka- ara Húsalánsgrunni, og víkir frá í ógvuliga nógv- um førum. Norðmenninir figgja sina húsabygging beinleiðis yvir figgjarlog- ina. T.v.s. at á hverjari figgjarlóg setir staturin so og so nógv av til set- húsabygging og íbúðar- bygging, og so er tað upp- gávan hjá bankunum at útbýta hesar pengarnar. Tá lánini verða afturgold- in fer peningurin aftur í statskassan, og ikki í bankan. Viðvíkjandi kommununum kann landið hjálpa til við at útvega bílig og lagalig lán til byggibúning Finnbogi Ísaksen, landsstýrismaður — Annars hava teir fleiri hættir fyri aftur- gjalding, sum eisini eru áhugaverdir. Rentan hjá teimum er føst 5 1/2% og er hetta 2% lægri enn hjá Húsalánsgrunninum. Tey fyrstu fimm árini rindar lántakarin eitt prosent av láninum aftur. Fimta árið verður tað hækkað til 2 prosent og aftan á verða tey tvey prosentini pris- talsvidgjørd. Lånitidin liggur millum eini 20 og 30 år, sigur Finnbogi Isak- sen. Ikki stor ósemja Uppá fyrispurning um landsstýrisflokkarnir eru samdir í hesum, sigur Finnbogi Isaksen, at hann heldur ikki, at tað fer at vera stór ósemja í hesum máli. Málið er stórt, og vit skulu eisini hava tekniska hjálp, so vit eru heilt vísir í, at tað, sum vit gera, er skilagott. Hetta tekur sjálvandi nakað av tíð, men tað skal helst koma fram í hesum árinum. Tingið kemur saman aftur 21. november og situr til jóla, so málið kemur fyri har einaferð í hesum tíðar- skeiðinum, sigur Finn- bogi. Økja um Húsalánsgrunnin Frá tí at málið verður samtykt í legtinginum, og til lógin verður samtykt, gongur sjálvandi eisini ein tíð, og eisini skal Húsa- lánsgrunnurin, um tað er hann, sum skal broytast, fáa tid til at laga seg til broytingina. Um so veråur, at virkid hjå Husalånsgrunninum verður broytt, skal kapi- talurin í grunninum økjast beinanvegin. Ætlanin er, at Husalånsgrunnurin skal hava ein nógv størri part av útláninum enn hann nú hevur, sigur Finnbogi og nevnir hann eitt útlán frá grunninum millum 80 og 100.000 kr. í mun til tær 55.000 sum hann veitir nú. Grundøkja- spurningurin Uppá fyrispurning um tað eru onnur mál, sum hava tilknýti til hetta sama, sum landsstýrið hevur í hyggju at fremja, sigur Finnbogi Isaksen, at her- undir kemur eisini grund- økjaspurningurin, men har er torført at finna nak- ra loysn. Tad einasta, sum møguliga kann gerast har, er at vit fåa eitt størri al- ment útboð av grundøkj- um. Annahvørt til sølu ella til leigu. Og at tann kommunali lånigrunnurin verður gjørdur so stórur, at byggibuningin kann gerast væl biligari enn hon er nú, vid langfreist- adum og biligum lånum, men hann krevur nogvar pengar. Fyrst og fremst kommunurnar I hesum spurninginum eru tad fyrst og fremst kom- munurnar, sum koma inn i myndina, men kann land- ið hjálpa til at útvega bilig og lagalig lán til byggi- búningina. Í hesum er ikki nógvur „teknikkur, men bert at útvega pengar, hvussu lætt ella torfert tað so fer at verða, endar Finnbogi Isaksen, lands- stýrismaður.