mikudagur 4. desember 1991síða 11

I Nr. 226 — 4. desember 1991 Eldkast I. Er ein meira í vanda fyri at fáa sjúkuna eldkast, tá ein er illa fyri - immuni- teturin er á lágum stødi - ella kemur sjúkan, eisini tá einki annað er í vegin? 2. Er tað vanligt at fáa sjúkuna aftur? 3. Hvat er í løtuni besti lekidómur og lætti fyri pínu og skriða fyri hesa sjúku? 4. Hvussu skal ein arta seg, meðan sjúkan er, og hvussu langa tíð vanliga er, til ein er frískur aftur? Eg takki fyri at fáa svar, og er tað nakað annað at siga um sjúkuna, vil eg fegin frætta um tað. Eldkast-sjúklingurin 1. Tað er nakað um tað, tí gomul fólk fáa vanliga eldkast. Eldkast er ein ígerð av einum virusi, og hetta virus er í ætt við skáldkoppavirus. Eldkas er rættiliga van- ligt. Tað kann vera vanda- mikið, um tað brýtur út um eygnaleiðina, tí sjúkan breiðir seg eftir nerva- træðrunum, og um ein fær tað í pannuna, kann ein stundum fáa tað í sjónina (hornhinnuna) og fremst á nøsina samstundis. 2. Tað er ikki serliga vanligt at fáa sjúkuna fleiri ferðir. Um sjúkan er á kropp- inum, gevur hon nógva pínu umframt útbrotið runt um hálvan kroppin, og pínan kann halda fram í langa tíð - mánaðir. 3. Um ein kann byrja sama dag, sum útbrotið kemur, kann ein taka eitt evni, ið ávirkar virusið, "Zovirax", men neyðugt er at byrja við hesum innan- fyri 2-3 tey fyrstu sam- døgrini, annars er tað ónýtiligt. Harafturímóti kann ein nýta sama evni í salvu, og tað kann taka “Skriva til Marner, Postboks 7 pínuna. Annars kann ein bert nýta nakað fyri pín- una, Brufen, Magnyl og annað tílíkt fyri pínu. 4. Vanliga ger sjúkan ikki nógv um seg, meðan hon er. Ein hevur pínu, men er annars arbeidsfør. Men stundum er pínan so sterk, at ein ikki er ar- beidsførur. Marner Tarmpina Vandamálið hjá mær er tarmpinna og leyst liv. I tvey år havi eg verið plágað av hesi sjúku og fingið eitt medisinið fyri og annað eftur, og eg havi verið í røntkuni, ligið á sjúkrahúsi til kanningar, men til fánýtis. Sjúkran vitjar aftur nú triðja árið upp í slag og heldur á 9-10 mánaðir í senn. Eitt slag av byggkorni, dyrkað í Íslandi, hevur givið eitt sindur av linna. Eru eingi ráð at sleppa frá hesi sjúku? Hj. Hesin spurningur er sera torførur at svara. Tygum nevna íkki, hvussu gomul tygum er. Hedur ikki, hvussu opn- ingurin sær út, um blóð ella tílíkt er í. So tað kunnu vra ymiskar sjúkur. arímillum kann evnið glu- en, sum er í ymiskum komsløgum, vera orsøkin. hetta kmeur mær til hugs, av tí at tygum nevna eitt slag av byggi. Annars eru fleiri onnur vantandi upp- tøkuevni av ymiskum mati, og hetta kann vera vidføtt. Tad er umrådandi fyri tygum at fåa hetta kannad eina ferd enn fyri at finna orsøkina, tí tað líkist ong- um at ganga fleiri mánaðir í senn og vera sjúk, um tað r 110 Tørshavn ber til at finna orsøk og vidgerdarmøguleikar fyri sjúkuni. Marner 010 Fyri tveimum mánaðum síðan fór eg at taka tablett- irnar Q 10, sum eg keypti á apotekinum. Eg var so illa fyri og hevði lisið um hetta evnid, at tað skuldi hjálpa. Men Q 10 hevdi øvugta ávirkan á meg. Eg bara svav. Eg havi frætt um fólk, sum rættiliga eru komin fyri seg av Q 10,men eg veit eisini um fleiri við somu royndum sum eg. Hvat ert Q 10? Kunnu tað vera hesar tabletirnar, sum hava havt doyvandi ávirkan á meg ella man tað bara vera veðrið og ár stíðin? Kunnu øll eta Q 10? Svøvnskarvurin Tað er ógvuliga løgi0, at so nógv fólk lata seg lokka at eta ymisk evni sumt.d. Q 10, sum er í so smáum nøgdum í hesum pillarum, at tað helst als onga ávirkan hevur á líkamið. Evnið, sum er í hesum pillarum, er ikki til í medi- sinregistarinum í danska kongaríkinum. Og tí dugi eg heldur ikki at siga, hvgrja ávirkan evnið hevur á likamið. Sjálvandi hevur evnið ávirkan á fólk, tá hetta verður uppreklamerað so nógv. Ikki bara hjá okkum, men eisini í løndunum utt- an um okkum. Men tílík ávirkan á likamid er ógvuliga stutt. Marner Síða 11 '( Lesarabrøv ) Virðingin fyri verkafólkinum Tað var bara tað, sum manglaði, Klaksvíkin er eisini farin fallit, tí vaski- fólkið fær ov nógva len, sami feilur sum Tórshavn- ar Kommuna hevur gjert. | Sig so, at teir ikki eru einigir. Á ja, vit hava eina- ferð verið eitt fátækt land, men vit settu eina æru í at hava tað reint, men kunnu vit vaskifólk bjarga kommununum og Feroya landi, so stendur ikki so illa til álíkavæl. Ikki ferð- ast vit frítt, ikki fáa vit bensinpening og ikki fáa vit bíðipening, ikki ferðast við 30—40 mans sterk, fyri at vita hvussu tey liva og ikki liva í okkara grannalondum. Kanska verður vága- tunnilin ålikavæl ikki so dýrur í drift, tí har nýtast tit ikki vaskifólk til við- líkahald. Nógv skip eru eisini far- in av knóranum. Eru tit vissir í, at tað ikki eru vaskifólk, ið hava skyld- ina? Sjálvandi flevir tað okk- ara hjarta, tá lærarafólk rósa okkum fyri væl gjert arbeiði, vit leggja okkum jú eisini eftir at hava vaskingina á einum heg- um steði, tær flestu av okkum hava verið í arbeiði á skúlanum í mong ár og vilja hava tað reint, har vit eru, so bæði lærarar og okkara bern skulu trívast væl í reinum umhvervi. Men hvar er skúlafyrisit- ingin? Hví lata teir alt um seg ganga? Fara vit niður i løn, so verður tað tridju ferð, ella vit missa arbeiði, klára vit ikki okkara skyldur og mugu til »Almu«, hvat er so vunn- ið? Hví verða vit so lítið virdar? 1. mai varð nýggjur sáttmáli undirskrivadur og allar lenir fóru upp, men enn hava vit ikki fingið eitt oyra afturat lenini. Hví arbeiða tit á einum so lágum stigi? Tosa um vaskilenir! Fær- ið upp á toppin, har sum peningurin veruliga er, men har sita tit jú sjálvir, tí skal tað ikki rerast. Eitt glegt hevd var frammi í bleðunum og kunnaði okkum um, hvussu danir vaskaðu og nevndi nakrar fermetrar um tíman, men eg rokni við, at hann gloymdi at trekkja hornini frá, har fara tey við einum svap- ara eftir gólvinum og hava maskinur at vinda við, tí tú mást ikki benda teg niður, tí tað er ringt fyri ryggin, vaskifólkið gong- ur á skeið at læra at vaska við rettum ryggi, tað gloymdi hann at siga. Tað vaskifólk, sum eg kenni til, er blivið meira ella minni invalidar við oyðilegdum ermum, ring- um ryggi og beinum. So farið tit í býin og keypið maskinur og svaparar til okkum og sendið okkum so á skeið at læra at vaska. Hví sendu tit ikki eitt konufólk niður at kanna vaskingina, eitt, sum hevði skil fyri vask- ing? Og hvar er konufólk- ið í býráðnum í hesi sek? Vit hava ikki hoyrt eitt orð frá teimum, tora tær ikki, ella hava tær onga meining? Álvaratos, komið ikki til okkum, tá val verður aftur, vit velja ongan av tykkum inn aftur. Vaskifólk við Kommunuskúlan Viðv. maskinskúlabygging Týsdagin tann 29. okt. 1991 legði landsstýrið fram ætlan um at Keypa Eysturskúlan, sum sagt varð nærum stóð hálvtóm- ur, og umbyggja ein part til maskinskúla. Tá ið ætlanin varð legd fram, varð sagt, at varð maskin- hell bygd afturat Eystur- skúlanum fekst ein loysn, ið var eins góð og ætlaða byggingin í Marknagili í Havn. Síðani er nógv komið fram um hetta mál, sum bendir á, at tilboðið frá býráðnum um selu av Eysturskúlanum ikki gerst veruleiki. Í staðin sær út til at ætlanin er at selja ein part av Eystur- skúlanum, sum ikki nekt- ar terv maskinskúlans. Tí heitir Maskinskúlin á landsstýrið og legtingið, um at sleppa ætlanini at keypa Eysturskúlan til maskinskúla, og í staðin seta byggingina í Markna- gili í gongd, sum lands- stýrið áður hevur sam- tykt. Vit fara eisini at minna á uppskotið frá 10. sept. 1991, sum vísir at byggingin kann gerast væl bíligari enn áður hild- ið. Vit heita eisini á løg- tingið og fíggjarnevndina at játta 8 mió. kr. á fíggj- arlógini 1992, so arbeiðið kann byrja beinanvegin. Eisini fara vit at mót- mæla tí mannagongd, ið landsstýrið brúkar í hes- um máli. Meðan byggi- nevndin fyri maskinskúl- an, sum hevur 4 limir, við- ger forprojekt til nýbygg- ing, setur landsstýrið 2 av limunum at arbeiða við Eysturskúlamálinum. Umboðini fyri Maskin- skúlan og útbúgvingar- ráðið fingu onki at vita um hetta, fyrr enn sama dag sum málið kemur al- ment fram. Vegna Feroya Maskinskúla Magnus Simonsen skúlastjóri H. Hádal útbúgvingarráðsform. Heðin Abramahsen lærararáðsformaður Uni Petersen næmingaráð maskinskúlans se