mikudagur 21. september 1994síða 20

Síða 20 Nr. 179 —21. SEPTEMBER 1994 Lesarabrøv Tíðindablaðið CSE 7 7 At ty n a | IV — Viðmerking til Sjónarmið hjá Turið Debes Henze ABORTLOGGÅVA OG ABORTPRAKSIS T. D. Hentze óttast fyri at núgaldandi abortlóggáva skal broytast til tað hon var áður, sum fer at hava við sær at gentur/konur aftur skuldu til útlandið tá tær ynsktu abort.. Mær vitandi hava vit í løtuni eina abortlóg, sum í grundini sigur, at vit ikki hava fría fosturtøku í Før- oyum, t.v.s. at fosturtøka einans er loyvd um åvisar treytir eru uppfyltar. Før- oyska lógin er sum so mangar aðrar ein avskrivt av eini danskari lóg, í hes- um føri frá 1956. Tann lógin segði, at loyvd verður fost- urtøka í serligum førum t.d. heilsuligum, og ta avgerð skuldi eitt samráð í mødre- hjælpen, við atgongd til ser- læknan í tí ávísu sjúkuni, taka. Trupulleikin var so bara at í 1959, tá lógin var sett í gildi í Føroyum, fanst ikki nokk av serlæknum, so at lógin kundi praktiserast. Tí bleiv í 1962 sett ein „An- ordning om ikrafttræden på Færøerne af lov om for- anstaltning i anledning af svangerskab m.m." sum eli- mineradi alt um mødre- hjælp og serlæknarnar, og sum segði at bara tveir læknar vóru samdir um tað, so kundi fosturtøka fremj- ast. Síðani tá hevur tað bara gingið sum eftir samlibandi, tí vit hava jú minst tveir „nóg modernaðar“ læknar. Lógin er gjøgnumholad, eins og so nógvar aðrar her í Føroyum á líknandi økj- um, so tað hevur verið sum T.D. Hentze skrivar, at bert kvinnan „ynskti“ eina fost- urtøku, so fekk hon tað framt, „fult lógligt“ og und- ir tryggum korum. ABORTERAÐA SAMGONGUSKJALIÐ Men hvat var so endamálið við orðingini í samgongu- skjalinum? Jú, í 1994 hava vit eitt rímiliga væl útbygt sjúkrahús, og har trýtur ikki við serlæknum. So umber- ingin frá 1962 fyri at seta „Anordningen“ í verk, kann ikki brúkast longur. So antin skulu vit halda áfram við dupultmoralinum og lógliga fremja fría fosturtøku í ein- um landi, ið ikki hevur fría fosturtøku, ella skal andin í lógini frá 1959 staðfestast. Mær kunnugt var tað hetta, ið uppskotið gekk út uppá At viðkomandi kommunu- lækni saman við serlækna á tí økinum skuldu viðgera umsóknina um fosturtøku. Er nakað skeivt í tí? Ella skulu vit kanska hava fría fosturtøku í Føroyum, eins og í Danmark? Tað er jú haðani modernaðu læknar- nir koma við síni útbúgving. MORALUR At nakað er politiskt lógligt, merkir ikki at tað er mor- alskt rætt! Flokkar tosa um at verja tey veiku í sam- felagnum, men í aliari sínari umsorgan, gloyma teir tey veikastu, ta 6fødda barnið, ein óynsktan „slímklump“ ið onkur velur at nevna tað, so tað ikki skal ljóða so ómenniskjaligt, hesin, ið samb. T.D. Hentze bert hev- | ur tvinnar kostir í at velja: | Antin at verða fyribeindur lógliga, ella ólógliga (segði nakar Schindlers List!) Tað verður mett sum eitt „aftur- stig“ um avgerðarrætturin um loysn av hesum „kvinnuproblemi“ verður tikin frá henni Er tað rætt at nærum 10 hvør nyggjur føroyingur skal fyribeinast, so at vit kunnu fáa eitt samfelag, frítt fyri allar mongolar, prob- lembørn og onnur „óynskt“, ella eru tað bara teir/tey við bíbliuni í hond sum meina at tað er skeivt. Vónandi er ikki seinasta orðið um broytingina í lóg- ini sagt. Við virðing fyri øllum føroyingum Heine Liitzen Boomerangin hjå Atla Atli Dam roynir i Sosial- inum hósdagin at reka tjóð- veldisveljarar í javnaðar- rætt. Hann sigur m.a.: „Tað er greitt, at tungt verður at fáa vinstraveingin umboð- aðan, tá allar atkvóðurnar hjá Tjóðveldisflokkinum, Verkamannafylkingini, Sjálvstýrisflokkinum, Kristi- liga Fólkaflokkinum og Zakarias Wang fara fyri skeytið. “ Atkvødubytid á løgtings- valinum var hetta: Sam- bandsflokkurin 23,4%, Fólkaflokkurin 16%, Javn- aðarflokkurin 15,4%, Tjóð- veldisflokkurin 13,7%, Verkamannafylkingin 9,5%, Kristiligi Fólkaflokk- urin 6,3%, Miðflokkurin 5,8%, Sjálvstýrisflokkurin 5,6%, Føroyski Flokkurin 2,4% og Frælsisfylkingin 1,9%. Sambandsflokkurin ligg- ur klårt å odda, men mun- urin ímillum teir næstu tríggjar flokkarnar — Fólka- flokkin, Javnaðarflokkin og Tjóðveldisflokkin — er sera lítil, og einans 1,7% er á muni ímillum Javnaðar- flokkin og Tjóðveldisflokk- in. Nógv bendir sostatt á, at sambandsmaðurin er trygg- ur. Men av tí at bara eitt umboð skal veljast afturat, so eru tað ikki bara atkvød- urnar hjá teimum smærru flokkunum, ið fara fyri skeytið, sum Atli málber seg, men sanniliga eisini atkvødurnar hjá tveimum av teimum størru. Atkvødurnar hjå Javnadarflokkinum og Fólkaflokkinum kunnu eins væl fara fyri skeytið sum atkvødurnar hjá Tjóðveldis- flokkinum. Atli hevur sostatt blaka eina boomerang, tá ið hann vil vera við, at atkvødur fyri Tjóðveldisflokkin, Verka- mannafylkingina o.a.fr. fara fyri skeytið. Boomerangin rakar nevniliga Javnaðar- flokkin sjálvan. Eitt er so púra vist. Sam- bandsflokkurin, Fólka- flokkurin og Javnaðarflokk- urin hava ein stóran trup- ulleika, sum Tjóðveldis- flokkurin ikki hevur. Og tað er júst umboðanin á fólka- tingi. Tað man falla mongum javnaðarveljara tungt fyri bróstið, at flokkurin tvíheld- ur um, at tað er í lagi, at umboð floksins á fólkatingi atkvøda í serdonskum mál- um. Tað sama r galdandi fyri Fólkaflokkin, og í dag helst eisini Sambandsflokk- in. Stundin er komin til at sleppa okkum av vid hesa dupulthugsan. Og tå id nå Atli er so bersøgin í sínum tilmæli, hví so ikki eisini vera tað: „Leið flokk tín á røttu leið — um hann so eitur Javnaðarflokkurin, Fólka- flokkurin ella Sambands- flokkurin — vel eitt umboð úr Tjóðveldisflokkinum á fólkating. So tryggjar tú, at atkvødan ikki fer fyri skeyt- ið, at hon verður misnýtt til uppílegging í danskan pol- itikk.“ Klæmint Olsen valevni hjá Tjóðveldisflokkinum Politiskar viðmerkingar Í samband við skipan av landsstýrissamgongu kann ikki sigast annað enn at bylgjurnar hava gingið høgt í Sambandsflokkinum og nú til seinast legði ein heil nevnd saman við varalim- um frá sær, tí at ónggdin við leiðsluna í tingflokk- inum var so stór. Nakrar dagar áðrenn vóru tveir av tinglimunum, ið ikki bakkaðu flokkin upp, tí ónggdin var so stór við leiðsluna. Vit hava lisið greinar frá Bjørn á Heygum har hesin við sakførarasnildi hølvar leiðsluna av í flokkinum. Heðin Mortensen býráðs- limur hevur sítt at siga um Sambandsflokkin eisini í grein í Dimmu. Finnbogi Arge stóð alment fram í Sjónvarpi og Útvarpi og segði Føroya fólki hvussu vorðið var í Sambandsflokkinum. Hesir eru navngivnir per- sónar, ið allir eru valdir av Sambandinum ávikavist í løgting og byråd, ikki kann sigast annað enn at tað hesir hava sagt eigur at fortelja Føroya fólki at Sambandið ætlaði sær aldrin út í Tinga- nes at føra borgarligan pol- itikk. Tå ein so fer at hugsa um øll lesarabrøvini og grein- irnar vid dulnevndum und- irskriftum og samanfallandi orðum, at tað kundi verið ein og sami persónur, ið skrivaði alt hettar, hettar vóru tónarnir í Dimmu meðan samráðingarnar fóru fram millum Fólkaflokkin og Sambandið, so eigur ikki at verða neyðugt at siga meir um hetta, tí blaðstjórin á Dimmu er jú tann harða sosialistiska sambandslinj- an f Sambandsflokkinum. Aðrir vórðu tónarnir í Dimmu meðan sosialistar- Mannbjørn í Grund, skipari MT Beinir og tvingsilssøla Thomas Arabo heldur, at tå heili try feløg, bjédadu upp á „Beinir“, tå keypt varð, so verða aðrir snýttir, um núverandi eigarar fáa so- mikið av kvotu, at tann kombineraði fiskiskapurin Irmingahav/Barentshav kann halda fram. Hini bæði felggini hava fingið eyka kvotu og kunnu halda fram uttan trupulleik- ar Hvor kann tå vera snýttur so tað munar? Um tað hendir, sum fryktandi er fyri, at „Beinir“ óneyðugt fer á aðrar hendur og so fær ta kvotu sum hes- um reidarfi tørvadi, verður tå ongin snyttur? Tað at bjóða aðra kvotu til komandi eigarar, tað er at biðja Skibskredittin um at tvanga skipið, og íkki avlýsa tvingsilsøluna. Arabo tú skrivar til mín, at føroyingar vilja bara sleppa sær undan tá á stend- ur Tá undirritaði fór í land sum skipari á størsta veiði- fari í Føroyum, M/T Enni- berg, so var tað ikki fyri at vinna meira pening ella at fáa tað lættari, men eina fyri at royna nýggjar leiðir til frama fyri land og fólk Virðingarmest Manbjørn í Grund AAA nir gjørdu samgongu og så hvussu hon lovprísaði tí samgonguni og nú vit síggja tann eina landsstýrismannin kann eingin ivi vera meir um, at hetta var tað Sam- bandið vildi, men tit eiga at | vita, at hetta var íkki tað veljarin vildi, men nær hava tit lurta eftir honum. Eg vil vóna at tann borg- | arligi veljarin hugsar um hetta tá krossurin verður settur tann 21. september til fólkatingsumboðanina. Tær somu kreftirnar eru aftur farnar í gongd í Dimmu, nú móti sínum egnv, takið bert bæði tey dulnevndu lesarabrøvini í Dimmu leygardagin 17. september. Fyrst er tað Jóhs. M. Olsen ið umboðaði Sambandið í sjónvarpinum hóskveldið, id skal jarðast, vápnini teir nýta eru aldrin ov skitin tá teir ætla at jarða ein, lesið bara. Ikki skammast tit heldur við lesarabrævinum í sam- band við landsstýrismann, ið norðoyingar vildu hava, her draga tit eisini Fólka- flokkin inn, men vónandi kennur sambandsveljarin í Norðoyggjum eisini teir lítlu svertu, ið stjórna Dimmalætting og stýra sambandinum sjálvt um hesir skriva seg undir sum SAMBANDSMAÐUR Í NORÐOYGGJUM. Er tað nakar, ið hevur talað sak føroyinga niðri á danatingi við klárari rødd. so er tað umboð Fólkafloks- ins, tí fer atkvødan ikki fyri skeyti, um Fólkaflokkurin fær hana. John Petersen —— we Altjóða Barnalegur »CISV« Landsfundur verdur å Lær- araskúlanum leygardagin 1. okt. kl 15. Skrá samb. reglugerð. Framløga av komandi hålvåri o.a. Øll hjartaliga vælkomin. ETTER í