leygardagur 10. oktober 1998síða 6

6 tíðindablaðið JA Nr. 192 — 10. OKTOBER 1998 Peter T. Haahr, stjóri á Roy ndarstødini í Kollafirði: Eplagrødin óvanliga góð í ár - Fólk hava fingið eina til tríggjar ferðir meiri burtur úr eplaveltingini í ár enn í fjór. Og so at siga eingin svarta- spilla hevur verið, sigur Peter T. Haahr. TURIÐ KJOLBRO A Rovndarstødini í firði lata tey væli at Royndir hverjum grødini í ár gjør dar á mai v re epli sett nidur å Sandi og ] Mideerd ai urtøkan av Sandi var góð id. Í fjør va Jalurtøkan gastu eplasløgini í Føroyum eru Maris Piper Folva og Oleva. Hesi sløg- ni vóru eisini við í roynd unum og årtøkan var góð Maris A liggur í hølun- um á Allegro og hini bæði tutt aftaná - Ætlanin við royndunum er at koma fram sløg. Á hverjum á betri epli vr id ári útvega royna tey í minsta lagi tvey ár. Eru tey ikki góð rúka tey út aftur og nýggj verða fing- in til vega. Allegro sær lov- andi út, men vit vita ikki enn, hvussu tey smakka, og tað er ikki av minni tydn- ingi. Nýggja slagið Alex m eitur eftir donsku prin- sessuni, sær eisini væl út Men áðrenn vit fara at við- mæla fólki at keypa nýggju eplasløgini, skulu fleiri royndir gerast, sigur Peter T. Haahr Eplagrødin í ár hevur verið betri enn vanlig, og tað er tí, at tað hevur regnað minn: enn vanligt frå apríl til august. Hitin hevur verið miðal og tað hevur alt verið gott fyri eplini. Grasið er eisini vaksið betri enn van- ligt í ár Bráðvekstur Nógv fólk hava funnið ein lítlan harðan blett í eplunum og tað kemst av, at eplini eru vaksin so skjótt - Og tað verður verri um Jan Kjeldsen, listamaður: Danskar Føroya- myndir i Smiðjuni Danski listamaðurin Jan Kjeldsen letur í dag upp listaframsyning í Smidjuni í Litlu- vík, hann kallar Danskar Foroyamyndir. TuriÐ KJØLBRO A ferð í Føroyum í fjør- heyst málaði og fotogra- feraði danski myndlista- maðurin Jan Kjeldsen eina rød av myndum, sum í år hava verið sýnd- ar fram å Trudsholm kunstcenter i Danmark. Nú vitjar hann aftur í Føroyum og hesa ferð hevur hann myndirnar við. Tær verða sýndar fram í Smidjuni í Lítlu- vík frá í dag og fram til næsta fríggjadag Hornasteinurin í listini hjá Jan Kjeldsen er 6- sentimentala upplivingin og fatanin av fall náttúr- Í unnar sum fyritreyt fyri Í vøkstri. i - Eg vóni, at eg gjøg- | num mínar myndir kann virka við til at nútímans menniskjan og náttúran verða nærri, at ein aftur- javning fer fram millum náttúru og mentan, sígur Jan Kjeldsen. Jan Kjeldsen er føddur í 1947 og er sjálvlærður listamaður. Hann hevur áður havt framsýningar At mála er at kanna, og at leita eftir megini sum nørir um vøksturin, sigur Jan Kjeldsen, listamadur í listafelagsskapum í Danmark og Noregi, á Holbæk Museum, Hvid- ovre — Kunstbibliotek, Kunst- og Kulturcenter Gammelgaard i Herlev, Toldkammeret” í Hel- singør, „Kunst på Spritt- en" i Roskilde, og Mor- ley Gallery i London. fólk taða ov nógv. Sjålvt um fólk hava ansað væl eftir ikki at taða ov nógv, hava nógv kortini fingið henda harða blettin í teim stóru eplunum. Tað kemst av brådvøkstri. Tey kunnu etast kortini, nøkur skera eplini mitt yvir og taka blettin úr, áðrenn eplini verða kókað, sigur Peter T. Haahr. Royndarstødin hevur frætt frá fólki kring landið, sum lata væl at eplagrødini í ár - Fólk hava fingið eina til tríggjar ferðir meiri burtur úr í ár enn í fjør. Men á norðastu plåssunum, til dømis Viðareiði, Eiði, Tjørnuvik og øðrum bygd- um hevur tað ikki eydnast eins væl. Har hevur verið ov nógvur norðanvindur, tað hevur verið kalt, og grasið er heldur ikki vaksið so væl, sigur Peter T. Haahr. - Í Kollafirði er 6-8 fold vanligt, men sum heild hev- ur eplagrødin verið betri alla staðni. So at siga eingin - Á hvørjum ári útvega vit okkum nýggj eplaset, og royna tey í minsta lagi tvey ár. Eru tey ikki góð rúka tey út aftur og nýggj verða fingin til vega, sigur Peter T. Haahr, stjóri á Royndarstóðini í Kollafirði svartaspilla hevur verið í ár, eitt sindur í Suðuroy. Og har spillan hevur verið er hon komin so seint, at tað hevur ikki munað vøksturin Besta tíðin at taka epli upp er síðst í september. - Epli goymast betri, tá ið tey verða tikin upp síðst í september ella fyrst í ok- tober. Tey verða best goymd kalt og ikki ov turt Ånsast má eftir frosti og gjóst. Standa tey í hjalli mugu tey vera í kassum, soleiðis at gjósturin ikki oyðileggur tey, sigur Peter T. Haahr at enda. Jákup Lamhauge, býráðsformaður í Runavíkar kommunu: Vit gera av, hvor sleppur at spreingja á Lambareiði - Marinustóðin sigur seg hava ætlan- ir um at flyta teirra spreingivirksemi til Lambar, tí grótbrotið har liggur langt frå bygdum øki, men tað kann bert Runavíkar kommuna gera av, sigur Jákup Lamhauge. Tur KJØLBRO Býráðsformaðurin í Runa víkar kommunu, Jákup Lamhauge, heldur at tað er ógvuliga løgid, at Marinu- støðin hevur ætlanir um at flyta teirra spreingivirksemi av Glyvursnesi til Lambar út frá grundgevingini, at gråtbrotid á Lambareiði liggur langt frå bygdum øki og at eingin verður nerv- aður Hetta eru viðmerkingar hansara til forsíðugreinina í Dimmalætting í gjár undir yvirskriftini — „Fara tl Lamba at spreingja“. Í greinini verður sagt frá, at í sambandi við spreingingar av ymiskum evnum, sum Marinustødin hevur staðið fyri í grótbrotinum á Glyv- ursnesi vóru klagur komnar úr Havn, tí spreingingarnar Jákup Lamhauge hoyrdust ul høvudsstadin. Ti hevur Marinustødig um- hugsað at fara í grótbrotið á Lambareiði at gera hesar spreingingarnar, tf tá eru teir langt frá bygðum øki og eingin verður ti nervadur, verður sagt í greinini. Býráðstormaðurin í Runavíkar kommunu undr- ast á hetta. Grótbrotið á Lambareiði, sum er næsti granni til Lamba bygd, ligg- ur í Runavíkar kommunu, og tað er tí Runavíkar býráð sum ger av, hvat kann fara fram í grótbrotinum. Og Runavíkar byråd hevur onga umsókn fingið um loyvi at nýta grótbrotið til fyribeinan av ymiskum spreingilødingum, og held- ur tað ti er legið, at slik tidindi eru komin fram i fjølmidlunum. Grótbrotið á Lambareiði liggur munandi nærri bygd- um gki, enn grótbrotið á Glyvursnesi ger. Grundgev- ingin hjá Marinustødini er tí óskiljandi.