mikudagur 21. september 2011síða 22

Mikudagur 21. september 2011 · Nr. 109 22 Sosialurin Kjak Arne Winthereig Borgarliga skyldan skuldi røkjast, og flestu vænt­aðu, at polarnir í føroyskum politikki, Sam­bands­flokkurin og Tjóð­veldi fóru at taka hvør sín fólka­tings­sess. Hetta valið hevði størri týdn­ing enn so, tí eftir at nógv rumbul hevur verið um førda politikk­in her heima, so skuldi hetta nýt­ast sum eitt baro­ metur fyri, hvussu eitt skjótt kom­andi løg­tings­ val mundi spæla av. Enn einaferð hevði Javnaðarflokkurin hálað ein “jok­ara” úr sínum kort­ spæli, og hesaferð eitur hann Sjúrður Skaale. Hesin var undan vali­ num spáddur sum tann, ið kundi oyði­l­eggja valið fyri Tjóð­­veldi, men fá vænt­aðu, at hesin fór at gera bart og koma inn. Umleið klokkan 22.00 koma so boðini um, at føroyingar høvdu valt, og valið var fallið suverent á sam­bandsmannin, sum varð afturvaldur og javn­­að­ar­umboðið, sum í harð­ari kapping vann á Tjóð­veldi og Fólka­ flokkinum. Tað er misjavnt, hvussu áhugaverd fólka­ tings­val tykjast at vera mett millum fólk, og vísti tað seg, at valluttøkan var sera lítil. Men ikki tess minni hendir tað søguliga, at Føroya fólk valdu ríkisfelagsskapin. Einastu tveir flokkarnir, sum siga seg arbeiða saman við Danmark í einum ríkisfelagsskapi fingu hvør sítt umboð á Fólkatingi, og ikki minst vísti tað seg, at meira enn helmingurin av fólkinum valdu at stilla seg aftan fyri hesar báðar flokkar, sum eitt greitt tekin um, at føroyingar eru glaðir fyri tryggleikan, sum ríkis­felagsskapurin gevur teimum. Hetta vísir eisini, at henda støðuga svadan um, hvat hendi í 1946, ikki so frægt sum situr í minninum á borgar­ unum í eitt samdøgur, tað hava teir víst í verki við hesum valinum. Hetta vísir eisini, at vit í Føroyum vilja framhaldandi arbeiða fyri einum sterkum ríkisfelagsskapi. Hetta er ein felagsskapur, sum styrkir altjóða virði, skapar tryggleika í sam­ felagnum, og hetta er tað, sum skapar borgaranum betri livistøði og livikor. Tí við einum tryggum ríkisfelagsskapi skapa vit menning av vinnuni, sum førir við sær búskaparvøkstur, sum síðani gevur okkum ein fólkavøkstur. Út frá hesum má eg staðfesta, at frá at hava tosað um 14. September 1946, so hava føroyingar í dag valt dagin 15. september 2011 sum dagin, har vit tóku støðu, har eingin kann sáa iva um úrslitið tey komandi 65 árini. Dagurin eitur nú 15. september 2011 Hugsaði, at nevndi eg syðstu oynna, so fóru fleiri at lesa hesa lítlu hugleiðing mína, um hetta "nýggja" avloysars­ skipið eisini verður sett inn fyri Smyril, tá ið á stendur. Tað er sjónligt, at val er í hondum og at tætt samanfall er millum fíggjarlóg og løgtings­val. Í Nólsoy sæst tað best við at SSL heldur tey ferð­andi fyri tað turra spott. Ivist onga løtu í, at jóla­fro­ kostur teirra ber fram onkran tátt um hvussu friðalig vit eru, í búðleikast í Nólsoy. Tað er sjálvsagt, at mjólkin skal førast úr Kalsoynni - eins væl og mjólk skal førast til Nólsoyar, og at farm­ur skal førast til og úr norður­oyggj­ um - eins væl og vit í Nólsoy hava tørv á gerandisfarmi. Tað er eisini sjálvsagt, at tá ið einki eykaskip er, so skal Alfa Pilot loysa av og røkja sambandið til Nólsoyar - men spennandi verður um hetta er sjálvsagt, tá ið talan verður um farleiðina suður til SSL-høvuðsskrivstovuna. Nei! Tá verður annað lag. Tá verður helst sum undanfarnu ár, leitað uttanlands eftir nøktandi ferju at leiga. Alfa Pilot, við sjey siti­ plássum innandura, hevur hvørki morgunmat, døgurða, nátturða ella annað, ið hósk­ ar "Kostárinum 2011" til. So afturat støddini, vildu suður­ oyingar ikki sæð hetta sum teirra avloysaraskip. Her kann tú ikki so frægt sum keypa tær ein kaffimunn! Góðu tit, ið fara at bjóða tykkum fram til løgtingsvalið í næstum!  Setið nøkur orð fram, ið vísa hesum 177 atkvøð­unum í Nólsoy hvar tit rað­festa nýggju ferjuna til Nólsoyar. Góðu tit, komandi politikk­ arar, setið samstundis orð á hvussu allar hinar atkvøð­ urnar í hesum oyggja-sam­ felag kunnu kenna seg trygg at eykaferjan Ternan ligg­ur klár at loysa, tá ið trupul­ leikar eru við SSL-flotanum. Tey valevni, ið tora at seta orð og áramál á verkætlanina, og ætla at halda orð (í mun til alt ov mong undanfarin landsstýris- og løgtingsfólk) kundu kanska gjørt sær ein túr til Nólsoyar at skipa fund um hesa alneyðugu skipabygging? Tey valevnið, ið ætla at nýta hetta høvið at bera fram ferjuna sum valagn - eins og vit hava sæð í mong ár - tykkum skulu vit nokk gjøgn­ umskoða! Hetta var ikki ein hóttan, men eitt lyftið! Suðuroyggin og Alfa Pilot! Jákup av Skarði Fyri nógvum árum síðani vóru nógv dømi um endur­ nýggjan av okkara fiski­flota, og tað var nakað stimbr­andi og lívsjáttandi í hesi endur­ nýggj­anini, og lógar­verkið varð eisini trimmað til at fremja hana. Men í dag er so gott sum bara talan um endurnýggjan innan nóta­ flotan, og vit hava bundið heimaflotan so í haft, at hann enntá ongan møgu­leika hevur at endur­­nýggja seg! Tí skal eitt reið­arí t.d. skifta sítt 50 ára gamla línu­skip út, so skal tað í øllum føri ikki vera størri í longd, breidd og dýbd, enn tað gamla, tí annars fæst einki loyvi til at fáa eitt nýtt skip. Hetta er ein fullkomuliga høpisleyst áseting og skuldi verið broyt fyri langari tíð síðani. Kunngerðin frá mars 2003 Grundin fyri hesum er, at á vári 2003 lýsti táverandi landsstýrismaður eina kunn­ gerð, ið ásetti, at tá skip skulu skiftast út við nýggj ella onnur skip, er treytin tann, at hesi skip ikki eru longri, breiðari ella djúpri enn tað gamla, við tí fylgju, at so gott sum øll endurnýggjan av flotanum steðgaði upp, og hevur havt við sær, at tey nýggju skipini, sum eru bygd, als ikki eru nøktandi, orsakað av kravinum í hesi óumhugsaðu kunngerð. Broyt hesa darvandi kunngerð Eg havi mangar ferðir heitt á sitandi landsstýrismenn, um at avtaka hetta kravið í kunn-gerðini, sum var ætlað til at minka um veiði­ trýstið á tosk og hýsu v.m., men sum fór púra skeiv av máli­num og kom bara at áseta stødd á skipunum, og onki viðv. veiðitrýsti, sum t.d. áset­ingar av mongd av stampum, húkum, gørnum ella trolstødd og tóvmegi hjá trolarum. Eg fari tí at heita á lands­ stýrismannin, Johan Dahl, um at broyta hesa kunngerð og av­taka áseting­ina um longd x breidd x dýbd, so vit aftur kunnu síggja eina endur­nýggjan av okkara fiskiflota. Framtíðin krevur tað. Skulu t.d. línuskipini fiska toskakvotuna á Flemmish Cap, í Grønlandi ella aðrar staðir og føra veiðuna heim til lands at verða virkaða á føroysku flakavirkjum, og harvið geva arbeiði til tey mongu, sum ganga arbeiðsleys, sum eg haldi vera tað rætta, so krevur hetta, at vit hava tíðarhóskandi skip, og ein røtt byrjan til eina neyðuga endurnýggjan av fiskiskipaflotanum hevði verið at avtikið kravið um longd x breidd x dýbd. Endurnýggjan av heimaflotanum Alfred Olsen Løgtingsmaður fyri Sambandsflokkin Vilt tú gera ein mun? Ynskir tú at rødd tín skal hoyrast? Verða tíni sjón­armið hoyrd? Brennur tú fyri eini søk? Ynskir tú at læra meira um politik? Held­­ur tú at kristna heims­ og lívs­ áskoðanin skal mynda okkara samfelag? So er tað tína rødd vit sakna! Mikukvøldið 21. september kl. 19.00 verður árs­aðal­fundur hjá Ung fyri Miðflokkin á Hotel Hafnia, og vilja vit hervið bjóða øllum væl­komnum til fundar. Um­framt kjak, val av nevndar­limum og viðtøku­­samtykt verður fund­urin eisini upp­still­ingar­fundur hjá UfM til Løgtings­ valið. Kom við og lat tína rødd hoyrast. Vit sakna tína rødd! Hallur av Rana, formaður Rani Skaalum, næst­formaður Vegna nevndina í UfM Eftir at hava hoyrt upp á 1946 í ein heilan dag, har definitiónin upp á eina elligamla fólkaatkvøðu, sum fá núlivandi minn­ast og bert nøkur fá vilja halda lív í, fóru føroy­ingar á vali 15. september 2011