fríggjadagur 27. januar 2012síða 47

nr. 11 · 27. januar 2012 15 VIKUSKIFTI At arbeiða systemiskt merkir í høvuðs­heitum at síggja familjuna sum eitt system, og at hava fokus á sam­ bandið millum familjur, í parløgum, vinarbondum og so framvegis heldur enn bert at hava fokus á sjálvan ein­stak­ lingin. Útgangsstøðið er, at trupulleikin liggur ikki hjá bert einum familjulimi, men at hann í stóran mun verður ávirkaður av samskiftinum millum fam­iljulimir, og sostatt er partur av eini størri heild. Tí er neyðugt at skilja, at tað finst ikki bert ein veruleiki, men fleiri veruleikar – alt eftir úr hvørjum sjónar­horni mann hyggur. – Harafturat leggur systemiskt/ narrativa tilgongdin til psykoterapi eis­ ini dent á at fokusera á framtíðina og ressours­irnar hjá sjúklinginum heldur enn einans trupulleikan, fortíðina og vant­andi ressoursirnar. Hetta er sera orku­gevandi og gagnligt fyri sjúklingin og viðgerðargongdina. Tað, sum mær eisini dámar við hesi tilgongd, er, at hon leggur upp til, at tað er sjúklingurin, ið er eksperturin í sínum lívi. – Í eitt nú psykodynamisku til­ gongd­ini til viðgerð meini eg, at mann stundum problematiserar sjúklingin við at leggja upp til, at orsøkin til trupul­ leikan liggur í fortíðini og í ein­stak­ linginum. Tað er torført at broyta ella ávirka tað, sum longu er hent. Har­ afturat gerst viðgerðin eisini ser­frøð­ ingur við tað, at hann í hægri mun stýrir samrøðunum og tulkar út­sagn­ir og atferð hjá sjúklinginum. Eg haldi tað vera meira gagnligt fyri sjúk­lingin at hyggja at støðuni her og nú heldur enn at leita aftur í fortíðina og eis­ ini at hava sum útgangsstøði, at sum terapeutur veit eg als ikki betur um hendan persónin og hansara lív enn hvat hann ger sjálvur, og tí er hann ser­frøð­ingurin – ikki eg. Frá kliniskari praksis til gransking 1. desember fór Annika undir eina Phd útbúgving við eini granskingar­verk­ ætlan, ið skal snúgva seg um, hvussu ber til at bøta um psykoterapeutiska við­gerð fyri fólk við etingarólagi. Hóast Annika soleiðis skiftir prak­ tiska kliniska arbeiðið út við lívið sum granskari, er tað tó sama teoretiska grund­fatan, hon tekur støði í. Við støði í spurnarbløðum fer Annika at granska, hvussu sjúklingurin metir um hvønn terapitíma. Sjúklingurin fær høvi til at siga, hvat hjálpir og ikki undir einum viðtalutíma, og hvussu hann ella hon upplivar sambandið við við­gerðan. Soleiðis ber til at broyta viðgerðina, soleiðis at hon betri hóskar til sjúklingin. Sum terapeutar gloyma vit stundum at spyrja sjúklingin, hvat hann heldur hjálpir honum – kanska tí terapeuturin sjálvur stundum óttast fyri atfinningum, og hvat aftursvar hann fær. Mín granskingarverkætlan skal taka støði í sjúklinginum, og vitanin um, hvat hjálpir og ikki, skal koma sjúklinginum til góðar. Tað skal ikki vera ein vitan, ið kemur úr erva og niður – tvs. frá einum abstraktum ástøði og niður í praksis – men umvent: Frá sjúklinginum í praksis og upp. Bæði í teori og praksis heldur Annika so­statt fast í tí sjónarmiði, at tað er sjúk­lingurin, ið er serfrøðingurin – ikki sálarfrøðingurin. mynd: Rebekka rafael Á várið 2011 skipaði ein bólkur av sálarfrøðingum saman við felagnum »Føroyskir Sálarfrøðingar« fyri tí fyrsta føroyska sálarfrøðiliga fakfestivalinum. Endamálið við fakfestivalinum var at menna sálarfrøðiliga vitan, innlit og førleika í Føroyum, og at bjóða øðrum fakbólkum møguleika at ogna sær vitan og íblástur innan júst hetta økið. Endamálið var eisini at varpa ljós á, hvussu margfeld og fjølbroytt sálarfrøðin er. Tískil vóru verkstovurnar á fakfestivalinum eisini býttur í fimm breytir: »Børn og Ung«, »Arbeiðis og Organisatiónssálarfrøði«, »Læring og Menning«, »Klinisk Sálarfrøði og Viðgerð« og »Likam og Sál«. Sálarfrøðiligi fakfestivalurin verður aftur 22 og 23 mars 2012, og í tí sambandi hevur Súsanna O. Skaale forkvinna fyri Sálarfrøðiliga fakfestivalin 2012 gjørt eina greinarøð við samrøðum við ein sálarfrøðing frá hvørji breyt. Samrøðurnar snúgva seg í høvuðsheitum um valda evnið hjá sálarfrøðinginum. Hendan samrøðan er við Anniku Helgadóttir Davidsen. Fokus á sálarfrøðina Fakta Annika Helgadóttir Davidsen Útbúgving 2006: cand.psyk frá Københavns Universitet 2010: autorisatión frá Dansk Psykolognævn 2010: serútbúgving innan etingarólag Arbeiðsøki 2007: sálarfrøðingur hjá Københavns Kommune, á viðgerðarstaði fyri misnýtarar í metadon-vidgerð 2008-2010: sálarfrøðingur á Psykoterapeutisk Center Stolpegård, Ambulatorium for Spiseforstyrrelser 2011: ph.d.-lesandi í samstarvi vid Københavns Universitet og Psykoterapeutisk Center Stolpegård – Tað er torført at broyta ella ávirka tað, sum longu er hent. Harafturat gerst viðgerðin eisini serfrøðingur við tað, at hann í hægri mun stýrir samrøðunum og tulkar útsagnir og atferð hjá sjúklinginum, sigur Annika