týsdagur 19. mars 2013síða 21

21 Mikudagur 20. mars 2013 · Nr. 33 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 meldurin sami sum fyri tíggju ár­um síðani. Eg haldi ikki, at inter­ netið og kanska serliga teir sosialu miðlar so sum Face­ book hava broytt tørvin hjá hes­um børnunum at hitta onn­ur, sum eru í somu støðu, and­lit til andlits, sigur Anna S. Dalsgaard. – Lítið er broytt, hvat ið børn­um og deyða viðvíkur. Børnini fortelja framvegis í dag, hvussu tey føla seg gloymd, einsamøll, og at fólk ikki vilja práta við seg, aftaná tey hava mist, fortelur Jóngerð Poulsen. Hóast tær báðar halda, at samfelagið sum heild er meira tilvitað um deyðan, merk­ir tað ikki, at fólk kenna seg trygg, tá tey møta einum barn­i, sum júst hevur mist ein kæran. – Sjálvt um deyðin kanska ikki er eitt tabu í dag, vil tað ikki siga, at verðin so at siga møt­ir tær opið, eftir at tú hevur mist. Ofta vita fólk ikki, hvat tey skulu siga og gera, tá tey møta einum barni, har eitt foreldur ella systkin er farið, sigur Anna S. Dalsgaard. Deilast um royndirnar Sambært teimum báðum hava børnini stóran tørv á at møta øðrum, sum eru í sama báti. – Sjálvandi kunnu tey fáa hjálp og amboð frá einum sálarfrøðingi, og tað er gott. Eisini ber til at práta við til dømis pápan, um mamman er deyð. Trupulleikin er, at líka­mikið um tey práta við sálar­frøðing ella pápan, sum situr eftir, so tosa tey ikki úr frá sama grundarlagi. Sálar­ frøð­ingurin er ein professio­ nellur, og meðan barnið syrg­ir yvir mammuna, syrgir páp­in yvir sína konu. Tað er ikki tað sama, forklára Anna S. Dals­gaard. – Vaksin og børn takla hesa sorgina ymiskt, men tá barn­ið situr saman við øðrum børnum, ið hava upplivað tað sama, eru tey brádliga í sama báti, kunnu tosa um ávísar upplivingar, og hvussu tey handfara ávísar støður, sigur Jóngerð Poulsen. Ymiskt er, hvussu hugurin hjá børnunum í bólkunum er at práta um at missa og tær kensl­urnar, tey hava. – Deyðin er nakað, sum er torført at fyrihalda seg til, ser­liga hjá børnum, og tað er eis­ini ymiskt, hvussu børnini duga og hava hug til at seta orð á sínar kenslur. Sum oft­ast er tað onkur í einum bólki, sum er rættiliga opin, og sum veruliga letur upp fyri øllum, og tá gerast hini í børnini eisini drigin at hes­ um, og byrja automatiskt at vera við í samrøðuni og for­telja síðani sína søgu og upp­liv­ingar, sigur Anna S. Dalsgaard. Í bólkunum eru tey bæði dreingir og gentur, men kyn­ ini handfara ikki altíð sorg og miss á sama hátt. – Okkara royndir eru, at bæði gentur og dreingir hava sama tørv á at tosa og seta orð á tær kenslurnar, tey hava í sambandi við sorgina. Dreing­ir kunnu vera reagera meira kropsligir enn gentur og hava kanska hug til at sparka okkurt og kenna eina vreiði. Hinvegin eru gentur meira analytiskar og práta nógv um tað, sum er hent, for­telur Anna S. Dalsgaard. Børnini plaga at møtast í bólkunum umleið 10 ferðir. – Summi eru partur av Beranum í longri tíð, og tað er eisini ymiskt, hvussu leingi tey kenna seg hava tørv á at vera í sjálvhjálparbólki. Eg minn­ist, ein drong, sum sjálv­ur greiddi frá, at hann var komin í Beran, tí hann tímdi ikki, at hann altíð fór at gráta á plenuni, tá dreingirnir spurdu, hvussu pápin, sum var deyður, æt. Eftir eina tíð í Beranum helt hann, at hann kundi steðga í bólkinum, tí nú græt hann ikki meir á plen­uni. Tað vísir rættiliga væl, hvussu børn hugsa um sorg og tað at missa, sigur Jóngerð Poulsen. Í arbeiðinum í Beranum hoyra Anna S. Dalsgaard og Jóngerð Poulsen nógvar syrgi­ligar søgur frá børnum, ið hava mist eitt foreldur ella syst­kin. Men tær eru á ein­um máli um, at arbeiðið í Beranum er gevandi. – Vit hoyra børn fortelja um at hava mist orsakað av sjúku, sjálvmorði, ferðslu­ van­lukku og so framvegis, og sjálv­andi er tað syrgiligt, men hetta er nógv meira upp­ byggjandi og læruríkt, enn tað er trist. Tað er fantastiskt at síggja, hvussu børnini takla sorgina og megna at koma víðari. Tað er nakað, vit øll kunnu læra av, sigur Anna S. Dalsgaard. rannva@sosialurin.fo – Tað er eisini ymiskt, hvussu børnini duga og hava hug til at seta orð á sínar kenslur. Sum oftast er tað onkur í einum bólki, sum er rættiliga opin, og sum veru­ liga letur upp fyri øllum, og tá gerast hini í børnini eisini drigin at hesum, og byrja automatiskt at vera við í sam­ røð­uni og fortelja síðani sína søgu og upp­liv­ingar, sigur Anna S. Dalsgaard Mynd: Álvur Haraldsen Tá barn­ið situr saman við øðrum børnum, ið hava upp­ livað tað sama, eru tey brádliga í sama báti Berin 10 ár Berin hevur í ár 10 ár á baki við sjálvhjálparbólkum ætlaðum børnum og ungum, ið hava mist eitt foreldur ella systkin. Í sambandi við tíggju ára haldið varð leygarkvøldið skipað fyri stuðulskonsert í Norðurlandahúsinum, sum var til frama fyri arbeiðið við sjálvhjálparbólkum í Beranum. Á konsertini framførdu Eivør, Hanus G. Johansen, kórið Cantus og Døgg Nónsgjógv. Stuðulskonsertin gav 78.000,- krónur. Eisini kundu fólk ringja og lata pening til Beran. Higartil eru 77.000,- krónur komnar inn umvegis telefon.