mikudagur 5. mai 2004síða 4

6 Nr. 85 - 5. mai 2004 Nr. 85 - 5. mai 2004 7 Innan fáar vikur verður í høvuðsstaðnum meira rúm at seta bilin frá sær í. Tórs- havnar Kommuna hevur tikið avgerð um, at parker- ingspláss skulu gerast á Skálatrøð, har reingerings- og strikuliðið í kommununi heldur til. Tá alt er tikið niður, skúrar og annað, verða eini 50 parkerings- pláss afturat á Skálatrøð. - Trýstið á parkering veksur so skjótt í Havnini, og tað er ringt at vita, hvussu stórur tørvurin fer at verða um fimm ár. Men nýggja parkeringsøkið á Skálatrøð fer at lætta um trýstið, sigur Sjúrður Ol- sen, formaður í teknisku nevnd í Tórshavnar Komm- unu. Reingerings- og striku- liðið í Tórshavnar Komm- unu verða tískil flutt, og skulu tey í framtíðini halda til í eini høll uppi í grót- brotinum, sum er undir Varða. Arbeitt verður eisini við at gera eitt parkeringpláss aftanfyri løgreglustøðina, og fer hetta arbeiðið at verða liðugt í summar. Har- umframt fer Tórshavnar Kommuna at økja um par- keringsmøguleikarnar við at gera parkeringøkið uppi í brekkuni beint undir Kagganum. Hetta økið verður klárt í november. Arbeiðið hjá kommununi fer at geva fólki upp til 150 parkeringpláss afturat, sum øll liggja tætt við býin. hkm Vandamikil sólkrem Vanlig sólkrem kunnu hava í sær vanda- mikil evni, sum verða verandi í kroppinum í dagavís. Tí er umráðandi at ansa eftir, hvat tú smyrt á húðina SUMMAR OG SÓL Rúna Sivertsen, runa@sosialurin.fo Húðin er sum ein svampur og tekur í seg nógv meir av evnunum í sólkremi enn tað, sum granskarar fyrr hava hildið. Granskarin og læknin, Helena Gonzales, hevur kannað, hvussu stóran part kroppurin tekur upp av vanliga sólkremfiltrinum, benzophenone-3. Royndarpersónarnir smurdu sólkrem á húðina einar tvær ferðir um dagin í 5 dagar. Tað vísti seg, at kropp- urin skilti evnið útaftur í 10 dagar eftir, at givist varð at nýta kremið. Tá tú keypir sólkrem, skalt tú ansa eftir, at tað inni- heldur evnini, zinkoxid og tatanoxid. Hesi evnini sum verja fyri sólini, eru ikki kemisk og eru tí heldur ikki skaðilig. Meira um hetta fæst at vita á www.expressen.se, undir Helsa og Skønhet. Soleiðis sleppur tú av við migrenu Eftir eini nýggjari amerikanskari kanning at døma, kann kostískoyti hjálpa fólki, sum eru plágaði av migrenu HØVUÐPÍNA Rúna Sivertsen, runa@sosialurin.fo Q10 hjálpir kyknunum í kroppinum at framleiða orku, og granskarar halda, at migrena kemst av, at tað er júst orku heilakyknunum vantar. Í kanningini fingu royndarpersónarnir 100 mg Q10 3 ferðir um dagin. 48 prosent av teimum søgdu seg hava helvtina færri herðindi hesa tíðina. Læknar vita framvegis ikki, hví summi fólk hava migrenu. Hesi herðindini av sterkari høvuðpínu kunnu koma av strongd, óregluligum máltíðum og ov lítlum svøvni. Tað finnast í dag fleiri sløg av heilivági fyri migrenu. Men tað ber eisini til at royna akupunktur ella ávísar háttir við avslapping. Tvey onnur sløg av kostískoyti, sum eisini hava víst seg at hjálpt teimum, sum líða av migrenu eru, magn- esium og riboflabin (B2). Philip prinsur fornermaður Philip prinsur sat modell hjá einum kendum listamanni, men fekk eitt sjokk, tá hann sá úrslitið KONGALIGT FORNERMILSI Rúna Sivertsen, runa@sosialurin.fo Maður Elisabeth drotning av Onglandi fekk ein rætti- ligan skelk, tá hann sá málningin, sum hann sjálvur hevði sitið modell til. Málningurin ímyndaði ivaleyst prinsin, men kanska ikki sum tann verðinsmannin, prinsurin allarhelst sær seg sjálvan. Listamaðurin, Stuart Pearson Wrigth, hevur málað prinsin naknan upptil, við eini skinflugu á økslini. Men ein slíkan málning skoytti prinsurin ikki um at hava hangandi í heimi sínum. Tískil mátti listamaðurin mála ein nýggjan málning - hesaferð av prinsinum í fullari mundering. Kelda: Ekstra Blaðið Fleiri parkeringspláss í Havnini Hesir skúrarnir hjá reingerings- og strikuliðnum í Tórshavnar Kommunu á Skálatrøð skulu takast niður, og økið verður brúkt til parkering. Tað er Tórshavnar Kommuna, sum stendur fyri arbeiðinum. Nýggja parkeringsøkið verður klárt um einar fýra vikur Føroyingar hava lagt nýggja, kunnandi heimasíðu út á al- nótina. Heimasíðan eitur www.fishin.fo, og høvuðstátturin á síðuni er føroyska fiski- og alivinnan FISKIVINNA Hans Kárason Mikkelsen, hans@sosialurin.fo Serfrøðingar hava skrivað og góðkent alt tilfarið, sum finst á heimasíðuni. Málbólkurin hjá nýggju heimasíðuni eru útlending- ar, sum á onkran hátt kunnu hugsast at hava áhuga ella tilknýti til føroyska fiski-og alivinnu. Bjarni Djurholm, lands- stýrismaður í vinnumálum, sigur, at hann hevur saknað eitt slag av høvuðsportali fyri Føroya land. - Eg sakni okkurt at vísa til, tá fólk spyrja, sigur Bjarni Djurholm, sum heldur, at www.fishin.fo er eitt stig rætta vegin ímóti betri kunning um Føroyar. Sagt verður, at talan er um upplýsingar, sum eru neutralir, og at talan ikki er um propaganda av nøkrum slagi. Bjørn Kalsø, sum er landsstýrismaður í fiski- vinnumálum, er eisini fegin um nýggju heimasíðuna, sum hann metir fer hava stóran týdning í arbeiðinum at kunna útlendingar um ávís føroysk viðurskifti. - Vit hava brúk fyri onkr- um at vísa á, tá tað kemur til umhvørvisfelagsskapir, sigur Bjørn Kalsø, sum sip- ar til, at tað gerst lættari at sleppa undan ósakligum at- finningum frá umhvørvis- felagsskapum um til dømis grindadráp og fiskiskap. Tað er Annika Wardum Joensen, sum saman við Menningarstovuni, Løg- mansskrivstovuni, Fiski- málaráðnum, og Vinnu- húsinum hevur samskipað arbeiðið. Stjórin í Vinnuhúsinum, Jan Mortensen, sigur, at arbeiðið við heimasíðuni er eitt tekin um, at vit í Føroy- um taka høvuðsvinnuna í álvara. Umframt kunning um fiski- og alivinnu, gevur heimasíðan eisini áhugað- um vitan um grind og føroyskt grindadráp. Vitj- andi á heimasíðuni kunnu eisini finna matligar upp- skriftir úr bókini “Góður matur úr sjónum” sum fiskivinnuskúlanæmingar í Vestmanna hava lagt til rættis. Jóannes Eidesgaard, løg- maður, sigur, at www.fishin.fo er úrslit av einum góðum arbeiði. - Flott, kvalifiserað, og vísindaliga korrekt. Men hetta forpliktar eisini stýrisbólkin til at halda høga støðið, sigur løgmað- ur um nýggju heimasíðuna www.fishin.fo. Tað er Menningarstovan, sum hevur ábyrgdina at, at síðan verður dagførd. Føroysk vitan: Nýggj heimasíða skal kunna útlendingar Tað er Annika Wardum Joensen, sum saman við Menningarstovuni, Løgmansskrivstovuni, Fiskimálaráðnum, og Vinnuhúsinum hevur samskipað arbeiðið við heimasíðuni Flott, kvalifiserað, og vísindaliga korrekt. Men hetta forpliktar eisini stýrisbólkin til at halda høga støðið, sigur Jóannes Eidesgaard, løgmaður, um nýggju heimasíðuna. Í Noregi eru tvær fyritøkur, sum fáast við igulker, og ætlanin er nú at kveikja áhuga fyri igulkerum millum bøndur, sum hava jørð oman móti sjónum IGULKER Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Rogn úr igulkerum er heimsins næst dýrasti matur úr havinum. Á fyrsta plássi finna vit russiska kaviarin. Á einum seminari í Stavanger um igulker er ætlanin at finna út av, um áhugi er millum bøndur, sum hava jørð oman móti sjónum í Rykfylke, Jæren og Dalene, at veiða ella ala igulker. Fýra sløg Fram við norsku strond- ini eru fýra ymisk sløg av ilgulkerum. Vanligasta á hesi leiðini, er sonevnda drøbak-igulkerið, sum eisini er tað best umtókta á marknaðinum. Í Noregi eru tvær fyri- tøkur, sum virka igulker til útflutnings. Onnur fitar villu igulkerini við tara og fiskaslógvi. Hin alir igulker. Tey klekja út yngulin, sum síðan verð- ur fóðraður í hylum á landi. Royndirnar, sum ætl- anin nú er at gera saman við bøndrunum í Roga- landi, eru á byrjunarstigi. – Vit mugu halda okk- um til realitetirnar og taka eitt stig í senn, sigur ráðgevin, Ketil Fuglestad við Aftenbladet. Eisini í Føroyum Undir kreppuni fyri stív- liga 10 árum síðan varð eisini seminar hildið í Føroyum um igulker, og eitt nú vóru íslendingar, sum hava fingist við igulker, í Føroyum og kunnaðu okkum um veiði, framleiðslu og marknaðir. Óli Jacobsen, formað- ur í Føroya Fiskimanna- felag, setti nevnda fund í Norðurlandahúsinum. Hann legði fyri við at spyrja mannfjøldina, um tey kendu munin á einum hann og einum hon- igulkeri. Úr salinum kom einki svar. Tá ið tøgn hevði verið eina lítla løtu, svaraði Óli sjálvur: Hannurin hevur ein pinn meira enn honin! Og tá gjørdist ein rætti- ligur látur… Seinni byrjaði ein ávís veiða eftir igulkerum í Føroyum, og framleiðsla av igulkerarognum kom í gongd í Hósvík. Men lítið spurdist burt- ur úr hesi fyrstu føroysku royndini. Igulker – heim- sins næst dýrasti sjómatur Rognini úr igulkerum er dýrur matur, men líkt er ikki til, at tað er so lætt at reka lønandi vinnu við igulkerum Tað hendi rættiliga nógv í Nólsoy sein- asta vikuskiftið. Ikki færri enn fýra ymisk uppsløg hingu kring um í bygdini við tiltøkum av ymiskum slagi TILTØK Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Tríggir teir elstu flokkarnir í Nólsoyar skúla, 7., 8. og 9. flokkur, skipaðu fyri marknaðardegi, leygar- dagin, 1. mai. Hetta var til frama fyri eina námsferð hjá næmingunum. Klokkan 14-17 leygar- dagin var kafé, har tú kundi keypa candyfloss og popp- korn. Á skránni var eisini loppumarknaður og ymisk- ar kappingar, eitt nú talv- kapping, pílakast, seym- sláing og ymisk bóltspøl. Klokkan 15 skipaðu næmingarnir fyri tombola við góðum vinningum. Á marknaðardegnum seldu næmingarnir eisini lutaseðlar, sum vórðu trekt- ir seinnapartin leygardagin. Evangelisk møtir Fleiri evangelisk møtir vóru eisini í Nólsoy leygar- dagin og sunnudagin, og her var talan bæði um úti- møtir og møtir í bygdar- húsinum. Leygardagin var barna- møti klokkan 14 og útimøti í Geilini klokkan 16. Leygarkvøldið var evangel- iskt møti í bygdarhúsinum klokkan 20, og eftir møtið bjóðaðu stigtakararnir kaffi. Sunnudagin var aftur úti- møti í Geilini klokkan 14 og evangeliskt møti í bygd- arhúsinum klokkan 15.30. Várkonsert Sunnudagin klokkan 16 skipaði Nólsoyar Sangkór undir leiðslu av Hilmari Joensen, lærara, fyri vár- konsert í skúlanum. Kórið sang fleiri sangir, kendar og minni kendar, og hugtakandi var at hoyra vøkru kvinnu-og mans- røddirnar ljóma í fim- leikarhøll skúlans. Kórleiðarin, Hilmar, spældi fleiri av løgunum á tangentar, og av og á spældi Denise Andersson eisini á guitar afturvið sangi hjá kórinum. Denise, sum er úr Ameriku og er útbúgvin lækni, sang annars við í kórinum – eisini, tá ið før- oyskir sangir vórðu sung- nir. Væl av fólki var til kon- sertina, og í steðginum bjóðaði Nólsoyar Sangkór te, kaffi og eplakøku. Ein hugnalig løta í Nóls- oyar skúla. Nógv tiltøk í Nólsoy síðsta vikuskiftið Nólsoyar Sangkór saman við kórleiðaranum, Hilmari Joensen, aftast og ytst til vinstru. Frammanfyri Hilmar stendur Denise, sum eisini spældi guitar. Hon syngur við í kórinum Mynd: Vilmund Jacobsen Konsertin er liðug, og Nólsoyar Sangkór bjóðar te, kaffi og eplakaku. Við borðið sita Malan Hansen, Alma Poulsen, Hervør Hansen, og ytst til vinstru situr Richard Jacobsen. Kvinnan, sum situr við rygginum móti myndamanninum, er úr Noregi Mynd: Vilmund Jacobsen C M Y K 7 6