mikudagur 14. mai 2014síða 7

7 Hósdagur 15. mai 2014 · Nr. 55 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 n­i, sum er eftir, og fær hana tilvirkaða, greiðir Richa B. Richard­s­dóttir og heldur fram: - Um so var, so høvdu fólk kunna farið inn í ein mat­vøru­handil og keypt til døm­is fýra flísar av livur ella fimm nýru. Tað er jú soleiðis, vit liva í dag, men tað er líka­ sum, at bóndasamfelagið ikki er komið hartil, sum býar­ sam­felagið er, sigur Richa B. Richards­dóttir. Hon vísir eisini á, at burt­ ur­beinan­in av avroðum ikki er í tráð við tað sunn­heits­ rákið, sum er í dag. - Vit ganga jú so høgt upp í frísk­ar rávørur, eta tað rætta, røra okkum nóg mikið og so fram­vegis, soleiðis at vit og ikki minst okkara umhvørvi hev­ur tað gott. Vit hava eitt reint umhvørvi, so okkara rá­ vøra hevur vaksið seg stóra í einum reinum umhvørvi, og tí skilji eg ikki, at vit fara so illa við okkara egna tilfeingi, sig­ur Richa B. Richardsdóttir. Tørvur á nýhugsan Um keðiliga gongdin skal vend­ast er alneyðugt at broyt­ingar fara fram í okkara hugsan­ar­hátti og hugburði til tað tilfeingið, sum er í landi­num. - Hyggja vit eftir fiskinum, so er ein stór menning hend har, tí vit keypa feskan fisk, sum vit síðani brúka í nógv­um ymiskum rættum. Ta broytingina eiga serliga før­oys­ku matstovurnar og kokkarnir tøkk fyri, tí tey fólkini hava gjørt nógv burt­ ur úr nýhugsan, hvat fiski við­vík­ur, og hava veruliga megn­að at seta fokus á júst tað tilfeingið, sigur Richa B. Richardsdóttir og heldur fram: - Men avroð og annað frá seyða­slakti er líkasum dragn­ að burturúr. Eg haldi eisini, at eitt, sum fólk gloyma, er fíggjarligi vinningurin, um vit gera meira burturúr av­ roð­um, heldur enn at blaka tey burtur. Um mann til døm­is flettir 300 seyðir um ár­ið, og hvørt avroð kostar eini 150 krónur, so hevði tað iva­leyst ikki verið nakað, sum mann bara blakar burt­ur. Men áhugin fyri vøru­ni má sjálvandi vera til stað­ar, staðfestir Richa B. Richardsdóttir. Hon vísir á, at serliga yngra ættarliðið sær avroð sum nakað gamaldags og keði­ligt, og tí tíma tey ungu ikki at brúka tað í síni mat­ gerð. - Tey hava partvís rætt í, at tað kann vera ein gomul sið­venja og keðiligur matur, men júst tí haldi eg, at vit eiga at fara frá teimum siðbundu rættu­num, har avroð verða brúkt, og heldur hugsa nýggj­ar rættir, har vit brúka part­ar av avroðnum ístaðin fyri eitt nú høsnarunga ella neyta­kjøt. Set føroysku rá­ vør­ur­nar saman við øðrum vør­um, tú annars ikki hevur roynt, og prøva teg fram, og so ivist eg ikki í, at vit fáa nýggj­ar rættir, har avroð eru ein týdn­ingarmikil partur av inni­haldi­num í rættunum, sigur Richa B. Richardsdóttir. Mentanin fer til spillis Í og við at yngra ættarliðið ikki tímir at brúka avroð og aðr­ar partar av seyðaslakti og ístaðin keypir somu men innfluttu rávørurnar, er ikki bara talan um mat­oysl, held­ ur Richa B. Richards­dóttir. - Tað er ikki bara góður mat­ur, sum fer til spillis, men eisini dýrabar mentan, og tað, haldi eg, er ógvuliga harmi­ligt, sigur Richa B. Richards­dóttir og heldur fram: - Eg skilji væl, at tey ungu ikki vilja eta tað sum fyrr, men um mann blakar hesa rávøruna burtur, so blak­ ar mann samstundis eitt petti av mentan burtur. Men fyri at gera tey ungu meira tilvitað um henda mat­in, er fyrst og fremst neyðugt, at tað fæst til keyps í matvøruhandlunum, so­ leið­is at mann ikki skal út til bóndan eftir rávøruni. Har­ næst hevði tað ivaleyst økt áhug­an, um vit fingu onkrar modernað­ar kókibøkur, har før­oysk­ar rávørur blivu brúkt­ar. Tað kundi ivaleyst havt eina ávirkan, sigur Richa B. Richardsdóttir. Hon er tó sannførd um, at keðiliga gongdin, har før­ oy­ing­ar blaka góðar rávørur burt­ur, kann vendast. - Tað góða er, at í fleiri skúl­um verður alsamt meir gjørt burtur úr slaktinum, og børnini hava temavikur um heystið, har tey millum ann­ að sjálv eru við í slaktinum og so framvegis. Harafturat eru eisini ymsir kokkar og mat­stovur so smátt byrjað at seta fokus á rávørurnar frá seyði, sum vit hava her heima, sigur Richa B. Richards­dóttir og leggur aftur­at: - Alt tekur tíð, og soleiðis er eisini við hesum, tí at broyta hugsunarhátt og hug­burð hjá fólki tekur tíð. Men gera vit einki, so hendur als eingin broyting, og tað ber ikki til, sigur Richa B. Richards­dóttir. rannva@sosialurin - Meir og meir verður burturbeint, og møguliga verður tað um fá ár vanligt, at vit bara eta tjógvini, meðan alt hitt verður blakað burtur. Hendir tað, er talan um matoysl av ringasta slag, og tað eigur avgjørt ikki at fara framm, sigur Richa B. Richardsdóttir