hósdagur 12. november 2015síða 13

Fríggjadagur 13. november 2015 sosialurin 131 13 og vóru vitandi um júst hansara støðu. – Tann dagin eg fekk mína sein­ astu stráluviðgerð, góvu tey mær eitt danskt flagg. Vit flentu eitt sindur eftir um tað skuldi flagga í hálvari stong ella heilari, minnist Torkil aftur á. Og fyri hann er eingin ivi. Trygg­ leikin er tað mest umráðandi fyri ein krabbameinssjúkling. At tú kennir teg tryggan við umstøðurnar, læknarnar og viðgerðina tú fært. – Eg vóni tað er blivið betri í Føroyum nú og eg skilji, at manna­ gongd­ir­nar eru broyttar síðani tá, sigur Torkil. Hjáárinini ávirka kynsliga sambandið Á sumri í fjør varð Torkil Skála stað­ festur frískur fyri prostatakrabba. Tað var ein góður dagur fyri Torkil og familju hansara. Síðani Torkil kom aftur av Ríkissjúkrahúsinum hevur hann tikið blóðroynd hálva hvørt ár fyri at vita, um PSA talið veksur ella stendur í stað. Og í 2014 segði lækn­in, at nú hevði PSA talið staðið í stað nóg leingi til, at Torkil kann kalla seg fyrr­ verandi krabbameinssjúkling, og bert koma til kanningar einaferð um árið ístaðin. Men hjáárinini hava fram­vegis ávirk­ an. Og tað á eitt økið, sum vit ikki hoyra nógv um. Seksuellu før­ leikarnir hjá Torkili eru burturi. Torkil og konan Esther hava verið gift í 47 ár. Um trý ár ætla tey sær at hátíðarhalda teirra gullbrúdleypsdag. Men seinastu trý árini hava verið strævin fyri hjúnini, tí viðgerðin av prostatakrabba hevur viðført, at Torkil og Esther ikki longur kunnu hava seksuella samveru. – Tað er ein keðilig avleiðing av sjúkuni, og serliga fyri konuna. Eg eri keddur hennara vegna, men vit hava prátað nógv um tað fyri at góðtaka støðuna, sigur Torkil. Tá tú verður lagdur undir skurð fyri prostatakrabba verður tú kunn­ aður um, at skurðviðgerðin ávirkar seksuellar førleikarnar, men við heili­ vági og endurvenjing ber til at betra um støðuna. – Eg vildi ikki fara undir endur­ venjingar og taka heilivág, tí eg eri so gamal. Men eg ímyndi mær hvussu hart tað er fyri yngri menn, sigur Torkil. Hann og konan tosaðu saman um støðuna áðrenn skurðviðgerðina, og tey vórðu samd um at lata standa til og góðtaka skerdu førleikarnar. Sjúkur aftur Í dag er Torkil aftur sjúkur. Ikki við krabbamein, men hesaferð við Parkinson­sjúkuni. Bert eitt gott hálvt ár eftir, at Torkil fekk tey gleði boð, at hann ikki longur var krabba­meins­ sjúk­lingur, fekk hann eina aðra sjúku at dragast við. – Tey siga aldurdómur sjáldan kemur einsamallur. Mangan fylgja sjúkur við. Og tað má man siga er støðan hjá mær, sigur Torkil. Hann er sera harmur um, at enn ein sjúka hevur rakt hann, men aftur hesaferð er okkurt jaligt at finna í tí ringa. Sjúkan varð uppdagað sera tíðliga. – Tað er tað eg altíð hugsi um. Hvussu umráðandi tað er, at vit lata okkum kannað, tí verður ein sjúka uppdagað tíðliga, so er hon nógv lætt­ ari at liva við og at gerast frískur av, sigur Torkil at enda, áðrenn leiðin gongur aftur á ambulatorii til árligu kann­ingar­nar av PSA tølunum. barbara@sosialurin.fo »Tann dagin eg fekk mína seinastu strálu­ viðgerð, góvu tey mær eitt danskt flagg. Vit flentu eitt sindur eftir um tað skuldi flagga í hálvari stong ella heilari« Torkil Skála – Eg vildi ikki fara undir endurvenjingar og taka heilivág, tí eg eri so gamal. Men eg ímyndi mær hvussu hart tað er fyri yngri menn, sigur Torkil Skála Mynd: Álvur Haraldsen