hósdagur 19. november 2015síða 30

Fríggjadagur 20. november 2015 sosialurin 134 30 Árni Gregersen L andsrættardómurin, sum fríkendi tey trý kring­varps­fólkini Dia Midjord, stjóra, Lil­jan Weihe, tíðindaleiðara og Jan Lamhauge, journalist, er ein stórur lætti fyri tey. Landsrættardómurin ger greitt, at tá ið talan er um kend­ar politikarar, so mugu tey tola, at miðlarnir varpa ljós á tey, men tey mugu sam­bært dóminum eisini tola, at teirra viðurskifti verða tikin upp til viðgerðar, sum í hesum før­in­ um tollmálið. Dómurin í Landsrættinum víkir nógv frá tí dómi, sum Før­ oya rættur kom til í febru­ar. Tá vóru øll trý kring­varps­ fólkini dømd, eins og Sveinur Trónd­arson, journalistur. Alt sakarmálið um møgu­ ligar ærumeiðingar móti fyrrverandi lands­stýr­is­mann­ in­um við fíggjarmálum, Jørg­ en Niclassen, vardi eitt ár. Og onki er at ivast í, at sak­ ar­málið h­evur ávirkað arb­eið­ið í Kringvarpi Føroya. Síðani dómur fall í mál­ in­um í Føroya rætti, hevur Kring­varp­ið ikki sent eina tí ein­astu samfelagskritisku send­ing. Ikki tí tey hava tikið av gerð um ikki at gera tað, men so­leið­ is er tað. – Nei, vit hava ikki tikið av­ gerð um ikki at gera hetta slag av sendingum, men tað hevur lig­ið í luftini, at vit heldur hava gjørt aðrar sendingar enn tær mest kritisku, sigur Dia Mid­ jord, stjóri í Kringvarpi Før­oya. Dómurin broyttur Sakarmálið, sum Eystari lands­ rættur segði dóm í, er eitt mál um ærumeiðing, sum fyrr­ ver­andi lands­stýr­is­mað­urin, Jørgen Niclassen, legðí móti trim­um kringvarpfólkum og Sveini Tróndarson, journalisti. Talan er ikki um, at rætt­ur­ in hevur tikið støðu til sjálvt toll­málið, men hinvegin um at miðl­arnir kundu fortelja søg­ una um tollmálið og siga tað, sum tey søgdu í send­ing­un­um. Miðlafókini vóru fríkend, burt­ursæð frá einum broti, har rætturin sigur: Landsretten finder, at ud­ sagnet ”Snød med told: Finans­ mi­nis­teren snød landskassen for 600.000 kr.” bør kendes ube­ fø­jet, jf. straffelovens 273, stk. 1. Landsretten har herved lagt vægt på, at en væsentlig del af beløbet vedrørte perioden for­ud for Jørgen Niclasens til­ træden som direktør i P/f N. Niclasen. Landsretten finder, at der ikke er grundlag for i øv­rigt at tage påstanden om mor­ti­fi­ kation til følge. Landsrætturin sigur í sjálv­ um dóminum, at: Thi kendes for ret: Sveinur Tróndarsson, Hans Andrias Midjord, Liljan Weihe og Jan Lamhauge frifindes, dog således, at udsagnet ”Snød med told: Finansministeren snød landskassen for 600.000 kr.” Kendes ubeføjet. Fyri Jørgen Niclassen er tal­ an um, at hann ikki fær rætt, sum hann fekk í Føroya rætti. Tá vóru kringvarpsfólkini og Sveinur Tróndarson dømd, men landsrætturint dkujr onn­ur atlit enn Føroya rættur gjørdi. Jørgen Niclassen skal eis­ ini gjalda, nú hann ikki fekk rætt. Hann skal gjalda sak­ar­ máls­kostnaðin hjá teimum frí­kendu, sum tilsamans eru sett­ir til 375.000 krónur. Pressufrælsi Fleiri hava gjørt viðmerkingar til dómin. Fyrst og fremst verður lagt merki til, at Landsrætturin í nógv størri mun enn Føroya rætt­ur gevur miðlumnum størri heimildir, tá ið tað snýr seg um kend fólk, sum í hes­um føri politikarar. Landsrætturin sig­ur millum annað í grund­gev­ing­ un­um: Spørgsmålet er herefter, om appellanterne har bevist, at de ærekrænkende udsagn er sande, eller om udsagnene er fremsat i god tro til berettiget varetagelse af åbenbar almeninteresse, Avrit frá kvf.fo - 32 - og om udsagnene derfor er straffri, jf. straffelovens § 269, stk. 1. Straffelovens §§ 267 og 269 må fortolkes i lyset af Den Europæiske Men­nes­ke­ret­ tig­heds­kon­vention, herunder sær­ligt artikel 10 samt artikel 6, stk. 2. Beskyttelsen af pressens yt­rings­frihed vedrørende forhold af sam­fundsmæssig interesse om­fat­ter efter Den Europæiske Men­nes­ke­ret­tig­ heds­kon­ven­tions ar­tikel 10, således som denne for­tol­kes af Den Europæiske Men­nes­ke­ret­ tig­hedsdomstol, bl.a. kritiske vur­de­rin­ger, når de er baseret på et tilstrækkeligt faktuelt grund­lag, men også den form, hvori udsagn fremsættes, her­un­der at pressen i en vis ud­stræk­ning overdriver eller pro­vo­ke­rer. Við øðrum orðum sigur Lands­rætt­ur­in, at tað var í lagi, at miðlarnir viðgjørdu mál­ið. Rætturin heldur ikki, at nakrar av útsagnunum í mál­inum eru ærumeiðing. Hetta, tí at rætturin eis­ ini heldur, at sæð sam­an við arti­kel 10 í Manna­rætt­ind­ar­ komm­isi­ónini, so er ikki talan um ærumeiðing. Í Útvarpinum segði Jógvan Páll Lassen, advokatur, at tað er munur á viðgerðini, sum málið fekk í Føroya rætti og tað sum málið fekk í Lands­ rætt­in­um. – Landsrætturin er farin nógv meira inn at royna um tað er hald í teimum út­sagn­ um, sum Jørgen Niclassen, hev­ur stevnt fyri. Christian F. Andreassen, ad­vo­katur fyri Jørgen Nicl­ as­sen, segði, at dómurin kom óvart á seg. Hann hevur mælt Jørg­en Niclassen til at royna mál­ið í Hægsta rætti. Bjørn á Heygum, verji fyri Svein Tróndarson, segði, at hes­in dómurin ikki kom óvart á seg, men tað gjørdi hinvegin dóm­ur­in í Føroya rætti. Jógvan Páll Lassen, advo­ kat­ur, sigur at Landsrætturin eis­ini sigur, at Jørgen Nicl­ as­sen, hevur brotið lóg­ina. Tí metir rætturin, at press­ an hevur rætt til at skriva um hetta, tí tað kann vera grundarlag undir met­ing­un­ um um, hvussu væl Jørgen Nicl­as­sen er egnaður, sum pol­it­ikari. Færri sendingar Í samband við rættarmálið er tal­ið av kritiskum sendingum í Kringvarpinum fækkað mun­ andi. Seinastu stóru send­ing­ ar­nar um fiskivinnuna vóru fyrst í februar. Síðani hava aðr­ ar slíkar sendingar ikki ver­ið at sæð. – Tað eru ikki farin boð út um, at slíkar sendingar ikki skulu gerast, men vit kunnu stað­festa, at slíkar sendingar ikki eru gjørdar, sigur Dia Mid­ jord, stjóri. Í tíðarskeiðnum síðani febru­ar hevur nógv annað ver­ ið á skránni, sum Kringvarpið hev­ur dekkað. Millum annað hava vit bæði hava fólkatings- og løg­ tings­val í tíðarskeiðnum. Í gjár avgjørdi so Jørgen Nicl­as­sen, at royna at fáa mál­ ið inn fyri Hægsta rætt. politikkur Dia Midjord, útvarpsstjóri Liljan Weihe, tíðindaleiðari Jan Lamhauge, journalistur Jørgen Niclassen stevndi fyri ærumeiðing. At kringvarpsfólkini vóru dømd í Føroya rætti í februar, hevur verið ein forðing í journalistiska arbeiðnum Ongar kritiskar sendingar í Kringvarpinum síðani dómur fall í Føroya rætti Sveinur Tróndarson