hósdagur 9. juni 2016síða 31

FRÍGGJADAGUR 10. JUNI 2016 SOSIALURIN 66 31 – Í tíggju ár havi eg fingið ein heilivág við navninum mildronate frá læknaninum hjá familjuni. Fáar dagar eftir at eg fekk brævið frá ITF, so fann eg útav at tað eisini hev­ur heitið meldoninum. Tað visti eg ikki, sigur Maria Sharapova á tíðinda­fundinum í mars mánaði. Hon legði afturat, at heilivágurin ikki hevur verið bannaður farnu tíggju árini, men átekur sær fulla ábyrgd av hendingini. Bann í tvey ár – 123 farin i svinginum Nú er so greitt, at Maria Sharapova fær ein dóm, ið ljóðar upp á tvey ára bann frá tennis. Hon er dømt fyri at hava tikið ein heilivág, sum er á dopinglistanum fyri evnir, ið eru bannaði. Revsingin er tvey ár, tí Maria Sharapova verður ikki mett at hava gjørt tað við vilja. So hevði revs­ingin verið fýra ár. Hinvegin, so metti WADA held­ur ikki, at Maria Sharapova kundi frí­takast fyri allari skyldu í hes­um sam­bandi. Hon royndi at geva altjóða tennissambandinum ábyrgdina, fyri ikki at hava kunnað henni nóg greitt um meldoninum og mildronate, tá ITF visti at hon tók mildronate. Hesum góðtók WADA ikki og dømdi russisku tenniskvinnuna tvey ára bann. Í besta føri hevði hon kunna sloppið við einum ári, men WADA metti millum annað at brøvini og teldupostarnir vóru nøktandi ávaring. Síðani ársskiftið eru 123 ítróttarfólk tikin fyri brúk av meldonium, skrivar altjóða miðlar. Nike við aftur Maria Sharapova er í dag 29 ára gomlu. Situr hon alla revsingina, so kann hon spæla tennis aftur 25. januar á midtnátt 2018. Tá verður hon 31 ára gomul. Hon hevur kært avgerðina og ynskir at blíva fríkend og sleppa undan revsingini. Framleiðarin av tennisketsjarum, ið stuðlar Mariu Sharapova, hava allatíð stuðlað henni í mótgongdini. Nú hevur risa klædnafyritøkan Nike eisini valt at stuðla russisku heimsstjørnuni aftur. Tað er ikki vist, at vit hava hoyrt tað seinasta til málið um Mariu Sharapova og meldonium, men fyribils verður ikki at síggja á tennis­vøllinum fyrr enn í 2018. TRONDUR@SOSIALURIN.FO Meldonium gagnar einum røskum tennisspælara TRÓNDUR ARGE V it hava spurt Magna Mohr, lekt­ari á setr­ inum og okkara før­andi ítróttar­ fysio­logur, um meldonium, ið hev­ur felt yvir hundrað altjóða ítróttar­fólk, síðani tað beliv bann­að um ársskiftið. Hvat er meldonium? – Meldonium er eitt evni, sum er útviklað í Letlandi frá eina ferð í 70’ unum. Tað hev­ur verið primert selt til fólk í eystur­ europa. Tað er til sjúk­lingar, sum hava upp­takt til blóðtøpp, men eitt nú er tað bannað av heilsu­myndu­leik­unum í USA. Evnið er so mikið nýtt, at tað er ikki granskað so nógv í tí, men tú sær at tað er í stóran mun ítróttar­fólk úr Russlandi og eystur­evropa, sum verða tikin. Hvat ger meldonium? – Tað ger tað, at tú fær eitt betri blóðrensl. Tú fær meiri blóð til teir arbeiðandi vøddarnar, og hjartað fær eisini eitt betri boðrensl. WADA hevur bólkað meldonium sum eitt S4 evni. Tað eru evnir, sum broyta hormon og enzym virksemi. Hvønn gagn fær ein tennis­ spælari, sum ikki feilar nakað, av at taka meldonium? – Ein av teimum primeru ting­ unum er, at tú fær meiri oxygen í kroppin. Tað ger at tú fær betri úthaldni, og tú styttur um hvíli­ tíðina til kroppurin er klár­ur aftur. Tí kanst tú spæla og venja meiri og hvíla minni. – Tað hevur eisini ávirkan á nervasystemið. Tú hevur lættari við at halda fokus í longri tíð í stressaðum støðum, reagerar skjótari og ert meiri klárur sum heild. Tá so talan er um langar dystir, har reaktiónstíðin er týdn­ingarmikil, so er ikki ilt at síggja hví ein tennisspælari hevði notið gott av meldonium. Maria Sharapova sigur mill­ um annað at hon tekur tað, tí familjan hevur eina søgu við diabetis. Hvat hugsar tú, tá tú hoyrir hennara frágreiðing? – Eg kann sjálvandi ikki siga her frá, um tað passar at hon hevur diabetis, men tað er undarligt sum tað altíð feilar toppítróttarfólki so nógv, tá tey verða tikin fyri doping, sum vit ikki vita um áðrenn. – Viðgerð fyri diabetis gevur røskum ítróttarfólki fyrimunir. Tað er eisini ein orsøk til, at eitt nú eitt natúrligt evni sum insulin er á dopinglistanum. Eg hugsi eisini um svimjaran, Sun Yang, ið brádliga hevði hjarta­trupulleikar, sjálvt um hann hevur vant í kanska 50 tímar um vikuna í fleiri ár. Heldur tú, at vit kunnu vænta okkum fleiri tilfeldi av hesum slag? – Hetta er toppurin av ísfjallinum. Eg haldi at doping er ein nógv størri trupulleiki enn fólk geva sær far um. Nú kemur ein nýggj OL kapping og verður Russland ikki bannað, so vænti eg at vit koma at síggja fleiri blíva tikin. – Eisini haldi eg tað er undar­ ligt, at uppfinnarin ella eigarin av meldonium evninum hevur verið úti og sagt, at hann ikki ynskir evnið á dopinglistan. Tá evnið er til sjúklingar, hví hevur hann so áhuga í, at tað ikki skal á anti-dopinglistan? Fleiri ítróttarfólk eru í sein­ astu tikin fyri doping­royndir frá OL í bæði 2008 og 2012. Hvat gongur tað út uppá? – Nú tekur tú blóð og urin- royndir og uppiheldur teimum í upp til átta ár. Granskingin inn­an doping mennist í hvørj­ um. Nú verður møguligt at fara átta ár aftur í tíðina og kanna doping­royndir av nýggjum. Tað vil so siga, at ein dopingsnýtari ikki kann kenna seg tryggan, sjálvt um hann ikki verður tikin í fyrsta umfari. – Eg ivist heldur ikki í, at tað eru evnir í umfar millum ítróttar­fólk, sum vit ikki kenna til enn. Tað gera vit kanska um átta ár, sigur Magni Mohr. TRONDUR@SOSIALURIN.FO Magni Mohr sigur, at ein tennisspælari, sum einki feilar, fær stórar fyrimunir av at taka meldonium. Tað er eisini orsøkin til, at tað er endað á dopinglistanum MYND: POLFOTO