týsdagur 1. mai 2018síða 39

7 Mánadagur 6. januar 2014 · Nr. 2 SOSIALURIN MAI 2018 k v i n n u b l a ð i ð á at bera tað fram, sum rembist innan í henni. – Tá eg var yngri, teknaði eg øgiliga nógv. Á tann hátt slapp eg út við tí, sum eg hevði á hjarta, greiðir hon frá. Hon leggur afturat, at hon hugsar alla tíðina sera nógv, og at hon má sleppa av við tankarnar. – Eg hugsi øgiliga nógv um tað, sum eg skrivi. Eg havi tað leingi í høvdinum, áðrenn eg skrivi tað niður. Og eg skrivi bara tað niður, sum eg skal brúka víðari. Er tað ikki nóg gott, so skrivi eg tað ikki niður, greiðir Anna Malan Jógvansdóttir frá. Hon sigur, at so nógvir tankar mala í høvdinum alla tíð­ina, at hon kann fáa høvuðpínu av øllum tonkunum. Hon leggur afturat, at hon er øgiliga glað fyri at hava fingið evnini at skapa, og at hon hevði ikki kunnað ímyndað sær lívið uttan skapandi evnini. MENNISKJAÐ OG NÁTTÚRAN – Eg havi skrivað mest um menniskjað og náttúruna. Tað fyllir sera nógv hjá mær, sigur ungi nólsoyingurin. Fyrsta yrkingasavnið hjá henni, Und­ir­ floyma, er um eitt eg, sum ferðast í myrkri og fer út í hav og endar í glasi. – Tað yrkingasavnið snýr seg um, hvussu egið smeltar saman við tí materiella og um­ hvørv­inum rundan um tað. – Yrkingasavnið hevur ikki ein greiðan boð­skap, men er ein lýsing av ymiskum støð­ um, sum eitt menniskja kann vera í. Tað lýs­ ir, hvussu menniskjað og náttúran arbeiða sam­an, hvar markið millum eitt menniskja og náttúruna er, ella um ein skal hugsa um tey sum eina heild, greiðir Anna Malan Jógv­ ans­dóttir frá. Seinna yrkingasavnið er um eitt eg, sum druknar, fyri at verða eitt við havið. – Savnið er eisini ein gransking av, hvussu náttúran sleppur at ráða meira. Ístaðin fyri at tað er menniskjað, sum er miðdepilin í list­ ini, so fær náttúran eina rødd í tí næsta yrk­ inga­savninum, sigur hon. Anna Malan hevur sjálv listprýtt bæði yrk­ingasøvnini. Mentanargrunnur Studenta­ felagsins gav út yrkingasavnið Undirfloyma. Forlagið Eksil hevur givið út yrkingasavnið Korallbruni. SLAPP GJØGNUM NÁLAREYGAÐ Í fyrrárið slapp Anna Malan saman við nøkr­ um heilt fáum øðrum inn á Rithøvunda­skúl­ an í Keypmannahavn. Skúlin fær hvørt ár fleiri hundrað umsóknir, og bara einir átta til tíggju næmingar sleppa inn. Tað er ikki óvanligt, at summi søkja upp í sjey ferðir, áðrenn tey sleppa inn á skúlan. Anna Malan slapp inn fyrstu ferð, hon søkti. – Eg hoyrdi um Rithøvundaskúlan, meðan eg gekk í Studentaskúla. Eg hevði als ikki væntað at sloppið inn, sigur hon og leggur aft­urat, at hon var ovurfegin, tá hon fekk boð­ini. Saman við umsóknini senda umsøkj­ar­ar­ nir 15 síður av egnum teksti. Slepp­ur umsøkj­ arin víðari eftir ta fyrstu sund­ur­skilj­ing­ina, skal hann hava tríggjar síður av egn­um teksti við til eina upp­tøku­sam­ røðu. Alt tilfarið, sum Anna Malan skrivar á skúl­an­ um, skrivar hon fyrst á føroyskum, og síðani um­ setur hon tað til danskt. – Eg hugsi á føroyskum. Eg droymi á føroyskum. Tað er øgiliga strævið at skula umseta tað, sum eg skrivi, og teksturin miss­ir altíð eitt sindur, tá hann verð­ur umsettur. Yms­ar vend­ingar kunnu ikki um­ set­ast. Tað er best, um tað verður skrivað á frum­mál­ in­um, greiðir hon frá. Á skúlanum lesa tey upp egnar tekstir, sum tey síð­ani skifta orð um og við­ gera. Anna Malan hevur fingið bæði góð ummæli og at­finningar. – At byrja við nívdi tað meg nógv, men ein verður herd­ur. Skúlin leggur stóran dent á, at vit mennast sum lista­fólk og verða meira tilvitað um, hvat vit vilja við list­ini. Tá er tað lættari at vraka atfinningarnar, sum ikki hava týdning fyri verkið, sig­ur unga listakvinnan. – Ein skal hava harða húð og tola nógv. Hinvegin, so hevði ein tílíkur skúli ikki givið meining, um tað ikki var so erligt, leggur hon afturat. MÁLNINGALIST Anna Malan Jógvansdóttir hevur eisini fing­ ist við málningalist. Hon teknaði nógv sum barn, og tá hon kom í framhaldsdeildina, byrj­aði hon at mála. Tað er ein listavegur, sum hon vónar, at hon kann gera meira við. Rithøvundaskúlin er krevjandi, og øll tíðin fer við at skriva. Tí hevur hon ikki stundir at mála nú, men hon vónar, at hon fær betri tíð til málningalistina, tá hon verður liðug við skúlan í summar. Fyri trimum árum síðani, tá hon málaði nógv, var hon við á Várframsýningini í Lista­ skál­anum í Havn. Hon málar nógv blátt, og eins og við yrkingasøvnunum er tað havið, sum gevur henni íblástur. – Tað er nøkulunda tað sama sum við yrk­ ing­ini. Menniskjað og náttúran og serliga havið geva mær íblástur, tá eg máli, sigur Anna Malan, sum ikki hevur hugsað um at útbúgva seg innan ta listaleiðina, hóast henni dámar sera væl at mála. – Tað er yrkingunum, sum eg brenni fyri. Mær dámar eisini væl málningalistina, men yrkingarnar fylla meira, greiðir hon frá. STRÆVIÐ UTTAN ÍBLÁSTUR Anna Malan Jógvansdóttir greiðir frá, at við­ hvørt yrkir hon øgiliga nógv, men at so eru onn­ur tíðarskeið, har henni vantar íblástur, og har tað gongur striltið at fáa nakað niður á pappírið. – Tað er øgiliga strævið, tá tað ikki bara kem­ur av sær sjálvum. Tá keði eg meg illa, eg eri í verri lagi, enn eg plagi, og eg verði eisini meira tigandi og fjar. Tey tíðarskeiðini eru øgi­liga strævin, sigur hon. Anna Malan greiðir frá, at tað er ikki tí, at hon ikki hevur okkurt á hjarta, at hon ikki yrk­ir hasi tíðarskeiðini. – Kanska dugir ein bara ikki at seta orð á tað tá. Onkuntíð havi eg ongan íblástur í ein mánað, sigur hon og leggur afturat, at tað er sera ørkymlandi. – Eg kann onkuntíð hugsa og verða bangin um, at íblásturin ikki kemur aftur. Men onku­ staðni veit eg, at hann kemur aftur, og at eg skal bara hava tol, sigur ungi yrkjarin úr Nóls­oy. NÓLSOY DREGUR Tá Anna Malan verður liðug á Rit­ høv­undaskúlanum í summar, fer hon at lesa føroyskt á Fróð­skap­ar­ setr­inum, um hon sleppur inn. – Eg hugsi, at tað er ein lærugrein, sum kemur væl við, tá eg skrivi, og eg havi eisini hug til at fordjúpa meg í føroyskum bókmentum. So havi eg eisini okkurt trygt at fella aft­ur á, um tað ikki gongur við skrivingini, sigur hon. Anna Malan er ikki í iva um, hvar hon skal búgva, tá hon flytur aftur til Føroya. – Eg fari aftur til Nólsoyar at búgva. Náttúran dregur meg aftur til Nóloysar. Tað gera bygdin og sam­anhaldið har eisini. Og ein stórur partur av familjuni og vinfólkunum er eisini har, sig­ ur Anna Malan, sum gleðir seg nógv at flyta aft­ur til heimbygdina. Hon sigur avgjørd, at hon fer at leggja seg eft­ir at yrkja í framtíðini. – Fyrbils fari eg at halda meg til yrkingar. So fái eg at síggja, hvat tað verður til í fram­ tíð­ini, sigur 23 ára gamla listakvinnan, Anna Malan Jógvansdóttir. R ÍBLÁSTUR ANNA MALAN JÓGVANSDÓTTIR ER 23 ÁRA GOMUL. HON ER FØDD OG UPPVAKSIN Í NÓLSOY. HON HEVUR GIVIÐ ÚT TVEY YRKINGASØVN. UNDIRFLOYMA, SUM KOM ÚT Í 2015, OG KORALLBRUNI, IÐ KOM ÚT Í SÍÐSTA MÁNAÐI. MENTANARVIRÐISLØN LANDSINS TIL UNGT LISTAFÓLK VARÐ LATIN ONNU MALUNI JÓGVANSDÓTTIR Í 2016. VIRÐISLØNIN Á KR. 50.000 ER ÆTLAÐ AT STUÐLA UNDIR OG STRIMBRA UNG LISTAFÓLK. ANNA MALAN JÓGVANSDÓTTIR GONGUR Á RITHØVUDASKÚLANUM Í KEYPMANNAHAVN. HON VAR MILLUM NØKUR HEILT FÁ, SUM SLUPPU INN Á SKÚLAN Í 2016.