hósdagur 19. juli 2018síða 6

FRÍGGJADAGUR 20. JULI 2018 SOSIALURIN 82 6 MENTAN: Spælifilmurin NINA PÆTUR HJALMAR EVENSSON S álarlig lýing og einsemi eru evni, sum sjáldan eru at hoyra í almenna rúminum í Føroyum. Hetta ynskir 26 ára gamla Maria Winther Olsen at bróta við nýggja filminum, NINA, sum er hennara fyrsti spælifilmur. Filmurin tekur støði í einum donskum pari, ið flytir úr stórbýnum, Keypmannahavn, til lítla føroyska útihagaran, Mikladal. Fráveran hjá manninum, sum fær arbeiði í Klaksvík, fær Ninu at detta út í eitt einsemi, sum endar við at geva henni sálarliga líðing. Tað hevur verið strævið, stuttligt og spennandi hjá havnargentuni Mariu Winther Olsen hesi trý árini, hon hevur arbeitt við filminum. Men nú er filmurin endiliga liðugur, og hann varð síðst í juni mánað frumsýndur í Norðurlandahúsinum. - Tað er ótrúliga stórt fyri meg, at salurin næstan var fullur, og so nógv fólk ynsktu at síggja filmin. Nógv hava latið sera væl av bæði filminum og av tiltakinum í Norðurlandahúsinum. Summi hava gjørt vart við, at tey til tíðir høvdu torført við at skilja, hvat dansku leikararnir søgdu, so tí hava vit longu fingið filmin tekstaðan. Annars havi eg bert hoyrt jaligar viðmerkingar, og tað er sjálvandi deiligt, sigur Maria Winther Olsen. Jógvan Skorheim, borgarstjóri í Klaksvík, helt eina røðu áðrenn sýningina. Klaksvíkar Kommuna hevði latið 200.000 krónur til filmsverkætlanina. Borgarstjórin legði í røðuni dent á, hvussu nátúrlig og løtt avgerð tað var hjá býráðnum at stuðla hesari spennandi verkætlan í vøkru og søguligu bygdini, Mikladali. - Alt filmsliðið kom upp á pallin, har vit fingu blómur. Tað var fantastiskt at hoyra fólk klappa, og mann føldi, at fólk veruliga meintu tað. Tað er rørandi, tá vit hava lagt so nógva orku í filmin, sigur hon. Vil fáa fólk at tosa um tung evni Í mun til stóru evnini, sum Maria Winther Olsen viðger í filminum, so metir hon tað vera týdningarmikið at seta orð á tey. Hon heldur ikki, at hetta er nakað fremmant í Føroyum, sum føroyingar ikki kenna til. - Eg trúgvi í den grad, at fólk í Føroyum eru plágað av einsemi og myrkum tonkum. Serliga í vetrarmánaðunum, sigur hon. Hon greiðir víðari frá, at Mikladalur ger okkurt við hana, sum hon ikki dugir at seta orð á. Hon visti beinanvegin, tá hon kom til Mikladals, at hetta var staðið til filmin. Tað at vera einsamallur og isoleraður ísenn í slíkari bygd kann fáa okkurt fram í fólki, sum onkursvegna riggaði væl til Ninu, sum kemur til Mikladals uttan at kenna nakran annan enn sjeikin. - Málið hevur frá byrjan av verið at koma undir húðina á einari kvinnu. Filmar hava ofta mannfólk í fokus, og eg vildi gjarna vísa eina kvinnu uppá “gott og ónt” og seta kvinnuna í fokus. Eg vóni, at fimurin kann skapa dialog um einsemi, sálarliga líðing og kynsrollur. Til frumsýningina í Norðurlandahúsinum sýntist hetta at eydnast, tí filmurin skapti eitt ávíst kjak. Har eru ymsar løtur í filminum, sum krevja nakað av hyggjaranum, og har filmurin ikki gevur tær svarið. - Fólk diskuteraðu filmin aftaná. Tað betýðir alla verðina fyri meg, at filmurin fær lov at liva longri enn bert á løriftinum. Tí so hava fólk tikið okkurt við sær og hugsað; og tað er nettup tað, filmur skal, greiðir Maria Winther Olsen frá. Mikladalsfólkini eiga part í filminum Tá filmurin varð upptikin, búði alt filmsliðið í lítla Mikladali í fýra vikur. Mikladalsfólkini hava frá byrjan til enda av framleiðsuni tikið hond um stóra filmsliðið. Tey hava bakað køkur, og tey hava sent fólk við bensini, tá hesi býarmenniskjuni eru steðgað upp millum bygdir við tómum tanga. Generelt hava tey staðið klár at hjálpt við øllum fyrikomligum trupulleikum. Góða sambandið millum tey gjørdi eisini, at fleiri mikladalsfólk endaðu sum statistar í filminum. - Í veruleikanum er alt hetta bara smáting, men fyri okkum er tað stórt. Tey hava onkursvegna følt, at hetta hevur verið teirra projekt, og tað føli eg eisini, tí tey hava verið ein so stórur partur SPÆLIFILMURIN SKAPA DIALOG - Tað var fantastiskt at hoyra fólk klappa, og mann føldi, at fólk veruliga meintu tað, sigur Maria Winther Olsen, sum nú er aktuell við nýggjum føroyskum spælifilmi Maria Winther Olsen MYND: PER ZACHARIASSEN Nina (Marie T. Søderberg) og presturin, Fríði (Mike Viderø) MYND: JONAS BERLIN Josefine Pil, framleiðari, og Maria Winther Olsen MYND: FRÓÐI T. VESTERGAARD