hósdagur 11. oktober 2018síða 20

FRÍGGJADAGUR 12. OKTOBER 2018 SOSIALURIN 118 20 EL-BILAR - Vit eiga at hava sum mál, at allir nýggir bilar skulu vera grønir í 2030, sigur Bjørt Samuelsen, tingkvinna fyri Tjóðveldi. PÆTUR HJALMAR EVENSSON PATURE@SOSIALURIN.FO Í núverandi løtu eru tilsamans 83 skrásett el-akfør í Før­oy­ um. Av hesum eru tað 72 per­sónbilar, sjey prutl, ein hýru­vognur, ein motorsúkkla og tveir vøruvognar. Hetta upplýsir Akstovan, sum skrásetir føroysku bilarnar. 1. januar 2017 vóru 22 el-ak­før í Føroyum, harav 18 vóru per­són­ bilar. Eitt ár seinni, 1. januar 2018, vóru 37 el-akfør skrásett - av hes­ um 33 persónbilar. So tað kann ikki sigast annað, enn at tað er ein stórur vøkstur í el-akførum í Før­ oy­um, tí talið er meir enn tvífaldað uppá minni enn eitt ár – altso frá 37 fyrst í 2018 til 83 í dag, 11. oktober 2018. Danir vilja gevast at selja bensin- og dieselbilar Tá danska fólkatingið varð sett 2. oktober, lovaði Lars Løkke Ras­ mussen, forsætisráðharri, at søla av diesel- og bensinbilum skal vera fortíð í 2030. - Um 17 ár skal hvør einasti nýggi bilur í Danmark vera ein el- bilur ella annað slag av um­hvørvis­ vin­arligum bili, segði Lars Løkke Ras­mussen í setanarrøðu síni. Sama málið hevur mann sett sær í Íslandi. Tað gongur longu væl í Íslandi við at skifta yvir til um­hvørvisvinarligar bilar, tí sætti hvør nýggi bilur í Íslandi er í dag ein el- ella vetnisbilur, sambært ís­lendskum myndugleikum. Hetta skyld­ast m.a., at stórur partur av streyminum í Íslandi kemur frá varandi orkukeldum, sum er væl bíligari enn aðrastaðni, og sam­ stundis raðfestir íslendska stjórnin um­støðurnar hjá el-bilistum við at geva teimum ymsar fyrimunir. Noreg slóðar eisini fyri, tá tað kemur til el-bilar. Har eru fleiri fyrimunir við at hava el-bil í Noregi, m.a. er ókeypis løðing og park­ering, og el-bilar eru tollfríir og gjalda heldur ikki motorvegagjald. Málið hjá norsku stjórnini er, at all­ ir nýggir bilar skulu vera el-bilar frá 2025 at rokna. - Hetta kunnu vit eisini gera í Føroyum Føroyar hava longu sett fleiri til­tøk í verk fyri at gera tað meira lokk­ andi at fáa sær el- ella vetnis­bil. Hesir eru heilt frítiknir frá skrá­set­ ing­argjaldi og MVG, og teir rinda held­ur ikki veg- og umhvørvisgjald, og ætlanin er, at hesir fyrimunir skulu halda fram í nøkur ár afturat. Samgongan hevur sett sær sum mál at seta ferð á grøna orku, og í 2030 skal øll elorka á landi koma frá varandi orkukeldum. Í hes­um liggur eisini, at samfelagið skal elektri­fiserast, soleiðis at eitt nú upp­hiting av húsum skal um­leggj­ ast til grøna orku. - Vit hava sera framsøkin mál um at blíva grøn í 2030. Tí mugu vit seta nógv meira ferð á, um vit meina nakað við hesum, tí tað eru bara 12 ár til 2030, sigur Bjørt Samuelsen, tingkvinna fyri Tjóðveldi, sum mein­ar, at vit í Føroyum eiga at seta sama mál sum grannalondini, um at allir nýggir bilar í 2030 verða um­hvørvis­vinarligir. - Eg veit ikki, um tað er realistiskt at banna bensin- og diesel bilar, men eg haldi, vit eiga at hava sum mál, at allir nýggir bilar skulu vera grønir tá. Týdningarmest er at seta ferð á framleiðsluna av grønu orkuni, tí so kunnu teir løðast við varandi grønari orku, sigur hon. Kristianna Winther Poul­sen, løg­tings­kvinna fyri Javnaðar­flokk­ in, heldur eisini, at vit í Føroyum eiga at gevast at selja diesel- og ben­sin­bilar. - Eg haldi, tað er rætt at gera hetta í mun til burðardygd og grøna orku. Hetta er gongdin í øll­um vesturheiminum. ES hevur gjørt eina røð av átøkum, sum skulu gerast fyri at hava betri um­hvørvisvernd, og hetta er so ein partur av tí. Vit eiga at halda okk­um á rættari leið í Føroyum og skunda undir gongdina, sigur Kristi­anna Winther Poulsen. Føroyar eru langt framman fyri Bjørt Samuelsen var jaliga yvir­ raskað yvir grønu útmeldingarnar frá donsku stjórnini, tí hon heldur, at danir higartil eru langt aftanfyri í mun til tað, ið føroyingar longu hava gjørt. - Danmark er seint á sjóvar­ fallinum og hevur gingið aftast í mun til flestu Norðurlondini, tá umræður elbilar, sigur hon. Hon heldur, at tað er yvir­ rask­andi, men gott, at danski for­sætisráðharrin nú kemur við hes­ari ætlanini, tí borgarligu flokk­ ar­nir hava inntil nú ikki víst stóran áhuga fyri at lækka avgjøldini á um­hvørvisvinarligum bilum. - Í so máta eru vit langt framm­ an­fyri í Føroyum, tí vit hava longu avgjaldsfrítøku á el- og vetnis­ bilum. Longu í 2008 tóku vit skrá­ set­ingargjaldið av el- og vetnis­ bil­um, so vit hava verið langt framman fyri Danmark, sigur Bjørt Samuelsen. Tað sama heldur Kári Mort­en­ FØROYAR ERU UPPLAGDAR T