mánadagur 11. februar 2019síða 13

13 Mánadagur 6. januar 2014 · Nr. 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Mánadagur 11. februar 2019 · Nr. 17 TÍÐINDI Hvalbiartunnil fer at kosta 236 milljónir Tilboðini eru komin inn uppá at gera tunnil millum Trongisvág og Hvalba Árni Gregersen Tað komu tvey tilboð inn nú tunnilsgerðin millum Trongis­ ­vág og Hvalba var boð­in út. Articon átti lægra tilboðið, meðan J & K Petersen áttu hitt boðið. Eisini NCC var undan­góðkent at bjóða, men felagið valdi ikki at lata nakað tilboð inn. Hóast nú verður farið und­ir at gera nýtt berghol har, so hevur berghol verið mill­um Hvalba og Trongis­ vág síðani 1963. Bergholið er tað fyrsta, sum er gjørt í Før­ oyum. Nakrar dagføringar eru gjørd­ar gjøgnum árini, men sjálvt holið er so trongt, at nýggju stóru lastbilararnir og trail­ararnir, sum flyta fisk úr Hvalba illa sleppa gjøgnum holið. Ætlanin er, at ferð skal set­ ast á hetta arbeiðið, men bert 49 milljónir eru settar av til ar­beiðið í ár. Hetta ger, at Lands­verk hevur sagt, at farið verður und­ir arbediðið í summ­ar – kanska í seinnu helvt av summ­ar­inum. Hetta verður gjørt, so ikki steðg­ur skal koma í arbeiðið, orsaka av, at játtanin er upp­ brúkt. Heðin Mortensen, lands­ stýris­maður, hevur tó verið úti og sagt, at farast skal und­ ir Hvalbi­aartunnilin, so skjótt til­ber. Hetta so farast kann und­ir tunlarnar Norð um Fjall skjót­ast gjørligt. Tunnilin millum Hvalba og Trongisvág verður 2500 metrar og hann liggur lægri enn núverandi tunnil. Undirsjóvartunlar Meðani tað verður gjørt klárt at faraundir Hvlabiar tunnilin, so verður arbeitt uppá Eyst­ur­oy­ar- og Sand­ oy­ar­tunlarnar. Millum Eysturoynna og Streym­oynna eru tey komin langt og mett verður at hol kem­ur ígjøgnum í mai. Líka so skjótt tað er gjørt, fer toymið, sum borar mill­ um Eysturoynna og Streym­ oynna undir at bora millum Streym­oynna og Sandoynna. Hetta er ein risa verkætlan, sum ikki er sædd í Føroyum fyrr og fer at kosta meira enn tríggjar millj­ard­ir tilsamans. Hetta er tó ikki ógvusligari enn so, at politiska skipanin longu er væl á veg at sam­ tykkja at fara undir at gera fast sam­band millum Sand­ oynna og Suð­uroynna, Hetta er ein verk­ætl­an, sum fer at kosta millum tríggjar millj­ ardir og hálva fjóðru milljard. Í samferðsluætlanini stend­ur, at farið verður unir hesa verk­ætlan í 2030, men pol­it­iskt hava útmeldingar verið – mill­um annað frá lands­stýris­mann­inum við sam­ferðslu­mál­um, Heðin Mort­ensen, at koyr­andi skal vera til Suð­ur­oy­ar í 2030. Annað afturat Sjálvar verkætlanirnar kosta nógv, men tað vísir seg eisini, at skal ferðslan stýrast, so er neyð­ugt við øðrum íløgum aft­urat. Millum annað verður tosað um innkomuvegirnar til Tórs­ havn og í Runavík. Her er tal­ an um verkætlanir tilsamans uppá meira enn 200 milljónir krón­ur. Og fyri at leiða ferðsluna norðaneftir út eftir vestara armi á Skállaafjørðinum, verð­ ur mælt til at gera eitt berg­ hol millum Gøtudal og Skála­ fjørð­in ella Millum Fjaðra. Hetta fer at minka um bila­ talið eftir eystara armi á Skála­fjøðr­inum við eini 1550, tí bilar­n­ir fara niður í tunnilin á Strond­um. Tunnilin og vega­gerð­in til tunilin fer at kosta góð­ar 300 milljónir krón­ur. Tíð­ar­ætlanin sigur, at hetta berg­holið verður gjørt millum 2222 og 2225. Afturat hesum bergholin og helst uttan mun til um tað verð­ur gjørt ella ikki, so skal ein umfartsvegur gerast utt­ an um bygdina í Skálafirði. Hesin veg­urin verður mettur at kosta einar 60 milljónir krón­ur. umdømið hevur spjatt seg – tað síggja vit við vaksandi tal­ in­um av ferðafólkum hvørt ár. Lívs­góðskan hjá einum miðal før­oyingi er á høgum støði, og Før­oyar dregur ikki bert út­ lend­ingar til sín. -Eisini fleiri føroyingar enn áður, ið hava búð uttanlands, velja at búseta seg aftur á klett­unum. Sambært Hag­ stovu Føroya búðu stívliga 51.000 fólk í Føroyum 1. januar 2019. Fyritøkur taka seg upp, og vinnan er í støðugari menn­ ing. Hetta er ein av orsøkunum til, at vit noyðast at hava eitt samferðslukerv, sum er nútím­ ans, bæði tá ið tað snýr seg um at koma fram, men eisini tá ið tað snýr seg um trygd, skrivar Lands­verk í frágreiðingini. Viðlíkahald Í sambandi við íløgætlan fyri sam­ferðsluna er ein partur fyri seg, nevniliga, hvussu alt skal viðlíkhaldast. Landsverk skrivar, at ein hald­barur fíggingarháttur, sum tryggjar at íløgur ikki fara fyri skeyti av manglandi við­ líka­haldi, er skilagóð umsiting av landsins ognum. Lands­ grann­skoðarin nevnir hetta í not­ati til Løg­tings­grann­skoð­ ar­ar­nar um landsins bygn­ing­ ar, og hetta kundi eisini verið nevnt fyri samferðsluna, und­ ir­støðukervið og ferjur, sum landið eigur: -Samanumtikið ræður um skyn­semi, tá ið landið keypir, held­ur viðlíka ella selur bygn­ ing­ar. Nærri ásetingar eru ikki um, hvussu farast skal fram, men Landsgrannskoðanin held­ur, at ein grundregla má vera at fara væl um ognirnar og at vera sparin, tá um al­ menn­ar ognir og rakstur ræð­ ur skrivar Landsverk. Stovnurin vísir eisini á, at skattur og MVG eru ikki einastu inntøkurnar hjá lands­ kass­anum, men at inntøkur eis­ini koma frá ferðsluni. Her er talan um gjøld av bilum, sum verða innfluttir, veg­skatt­ ur, men eisini avgjøldini av olju og bensini. Stovnurin sigur, at meira verð­ur tikið inn frá brúk­ar­un­ um enn brúkt verður til rakst­ ur av samferðslukervinum. Í 2016 vóru inntøkurnar frá brúkarunum 577 millljónir krón­ur, men bert tær 367 vóru brúkt­ar til samferðslukervið. Seinastu dagarnar hava vit eisii hoyrt, at nóg mikið av peng­um eru ikki settir av til, so kava­ruddast kann alt sam­ døgrið og Landsverk sigur eis­ ini, at maskinparkin er so nið­ ur­slitin, at um­væl­ing­ar­kostn­- aðurin er órími­liga stórur. Hetta er so, tí nóg mikið av pengum er ikki til at keypa gravi­maskinur fyri. Heðin Mortensen er landsstýrismaður við samferðslumálum So skjótt hol er komi á millum Eysturoynna og Stresymoynna fara maskinurnar undir at bora til Sandoyar.