hósdagur 6. juni 2019síða 13

FRÍGGJADAGUR 7. JUNI 2019 SOSIALURIN 65 13 - Tey ungu eru tilvitað um veganskan mat Í Norðurlanda­hús­ inum er kafé­in Smakka, sum nokk er tað staðið í Føroyum, sum fok­ userar mest uppá veg­ anskan mat. Tá Maik­ en Mortensen og systir hennara yvir­tóku kaféina í mars mánað, valdu tey at halda fram við sama veganska og vist­frøði­liga konsepti, sum und­anfarnu eigararnir høvdu lagt lunnar und­ir. Í Smakka taka tey at­lit til umhvørvið, og gera mat úr vist­frøði­ ligum grønmeti burt­ ur­av, har tey ikki brúka eitt nú mjólk og egg, soleiðis at tað verður veganskt. Kokusmjólk, linsur og bønir av alskyns slag eru partur av matskránni, og so hava tey hava nógvar veganskar súpanir, umframt vanligan fisk. - Vit royna at taka at­lit til veganararnar og tey, sum ikki tola gluten. Vit leggja eisini stóran dent á at brúka føroyskar rávørur og føroyskan fisk, sigur Maiken Mortensen. - Fólk koma aftur Hon sigur, at tað hevur stóran týdning, at veg­ anarar í Føroyum hava støð at eta í, og hetta fáa tey eisini nógvar aft­urmeldingar fyri í Smakka. - Eg haldi, vit skulu rúma teimum borg­ar­ um, sum eta veg­anskt, við at tryggja teim­um góðar rávørur og eitt úrval. - Vit fáa sera góðar aft­urmeldingar fyri veganska matin. Fólk koma ofta aftur, og tað haldi eg, er eitt gott tek­in, sigur Maiken Mort­ensen og vísir á, hvørjir vanligastu veg­ ansku kundarnir eru. - Ung eru sera til­ vitað um, hvat tey eta, og okkara størsti mál­ bólk­ur, tá tað kemur til tað veg­anska, er heilt sikk­urt ungdómurin. Men tað eru eisini nógv ferðafólk, sum eta veganskt hjá okk­ um. Maiken Mortensen ger greitt: - At eta veganskt er ein lívsstílur, sum er kom­in fyri at vera. Serliga nú tá nógv ljós hev­ur verið varpað á djóra­vælferð, tí nógvir veg­anarar mótmæla fyri djórini við at velja kjøt frá og heldur eta veganskt. - Stórur munur á eftirspurn­ inginum fyrr og nú H andilin hjá FK í Mið­býn­ um í Havn er kendur fyri at hava eitt breitt úrval av vistfrøðiligum mati. Tað er tann FK-handilin, sum selir mest, tá tað kemur til vistfrøðiligar vørur, sambært deildar­ leiðaranum. Umframt úrvalið av vistfrøðiligum matvørum hava tey eis­ ini eitt fjølbroytt úr­val av veganskum mat­vør­ um. - Fólk eftirspyrja veg­ anskar vørur, og vit vita, at eftirspurningurin fer at veksa enn meira. Tí royna vit at flyta okk­ um eftir tí, sum kund­ in biður um so vítt møguligt. Tað er ym­ iskt, hvat fólk spyrja um. Summi vilja hava eitt størri úrval, meðan onn­ur vilja hava okkurt heilt ávíst, sigur Bogi Vík, deildarstjóri í FK í Havn. Hann vísir á, at úr­ valið av veganskum mat­vørum ikki er so breitt í Føroyum annars. - Úrvalið av feskum veg­anaramati er ikki so stórt í Danmark og Før­ oyum samanborið við í eitt nú í Svøríki. Tað ber til at fáa meira hendan veg­in, men alt hevur eis­ini ein kostnað, sigur Bogi Vík. Av veganskum mat­ vør­um í FK hava tey eitt nú ost, livupostei, jog­ urt, ymiskan við­skera, ymiskt slag av plantu­ baseraðum kjøti, og so hava tey eisini nakrar lidn­ar rættir. Bogi Vík leggur merki til ein stóran mun, tá tað umræður eft­ir­spurn­ing­ in­um á veganskum mati sein­astu árini. - Eftirspurningurin eftir tí veganska byrjaði av álvara at vinda uppá seg fyri umleið trimum árum síðani. Tað er alv­ orliga broytt frá fyrr til nú, sigur hann. Siðbundnir veganskir rættir Í kinesisku mat­stov­ uni Seven, sum er Yviri við Strond í Havn, borðreiða tey við einfaldum mati úr frískum rávørum. Tey hava fleiri rættir, sum ikki hava kjøt í, og ein stórur partur av mat­inum har er veg­ anskur. Í Seven fæst eitt nú rís, grønmeti, vár­rullur og nudlir, og so hava tey eisini tofu, sum kem­ur frá soyabønum. - Í Kina eta tey í stór­ an mun rættir uttan kjøt, og vit hava nógvar veg­anskar rættir, tí veg­ anskur matur jú er sið­ bundið kinesiskt. So vit hava tað ikki, tí vit bein­ leiðis leggja okkum eftir tí veganska, siga tey úr Seven. Eftirspurningurin fyri veganskum mati er ikki so stórur. - Tað kemur fyri, at fólk eftirspyrja veg­ ansk­an mat hjá okkum. Men annars virkar tað ikki sum, at tað eru so nógvir veganarar, sum eta her hjá okkum. Tað er eisini ringt at meta um, hvussu nógv koma miðvíst eftir tí veg­anska. Men nógvir út­lend­ingar koma og spyrja, um vit hava veg­ ansk­an mat uttan at hava nakrar væntanir til tað. m Matstovan Seven: FK: Smakka: