hósdagur 9. januar 2020síða 10

FRÍGGJADAGUR 10. JANUAR 2020 SOSIALURIN 4 10 Stórir møguleikar eru fyri føroyskari filmsvinnu, og áhugin uttanlands fyri føroyskari filmsframleiðslu veksur. Men filmsvinnan fer ikki at vaksa av sær sjálvari, og tí er neyðugt at viljin - og eisini fíggjarligi stuðulin - frá almennu Føroyum verður sterkari. Tað heldur Jón Hammer, ið er ein teirra, ið hevur tikið djørvu avgerðina at stovna egið filmsframleiðslufelag í Føroyum STEINAR PATURSSON Kykmyndir Jón Hammer stovnaði Kykmyndir í 2017, meðan hann framvegis búði í Danmark. Tað tekur tíð at fram­ leiða film, og tískil er einki lið­ugt framleitt enn, men fleiri verk­ætl­ an­ir liggja í stoypiskeiðini hjá Kykmyndum. – Eg stovnaði felagið, tí eg hevði verið við til at framleiða fleiri før­ oysk­ar stuttfilmar áðrenn, og eg hevði verið við til at framleiða ein føroyskan spælifilm. Men tað var fyri onnur feløg, og eg helt, at eg skuldi gera mítt egna felag. Tað hevur verið í uppstartinum sein­ astu tvey árini, og eg havi roynt at fingið fígging til verkætlanir. Eg havi ein dreym um at gera spæli­ film­ar, ið fara út um land­odd­ar­n­ ar, sigur Jón Hammer. Hóast einki er liðugt enn, so eru fleiri framleiðslur í gongd. Jón Hammer framleiðir nýggja filmin hjá Sakaris Stórá, fyrsta spælifilmin hjá Anton Petersen, umframt framleiðslusamstarv við Rógviper um dokumentarfilmin Heart­est um Sigrun Gunnars­dótt­ ir, sum júst hevur fingið stuðul frá Norddok. Berlinale Co- Production Market Jón Hammer var í fjør á Berlinale Co-Production Market (BCPM) sam­an við Torfinni Jákupsson, har teir royndu at fáa fígging til krimi­røðina TROM, og aftur í ár er hann á BCPM við nýggjari verk­ ætl­an. Berlinale er ein av størstu films­festivalunum í heiminum og er kanska tann mest umráðandi fyri Norðurlond. Til Berlinale er eisini BCPM, ið er eitt slag av for­ um, har filmsverkætlanir kunnu finna fígging. – Berlinale Co-Production Mark­et er nokk tað besta co- prod­uc­tion market í heiminum. Tey velja 30 verkætlanir frá øll­ um heiminum, kanna fíggjar­ ætl­an­irnar til verkætlan­irnar og so framvegis. So royna tey at matcha hesar verkætlanir við eini 500 fólk, ið vilja koma inn at møta hes­um verkætlanunum. Co-Production Market setir sostatt framleiðarar í samband við pengafólk, ið hava hug at fíggja filmsverkætlanir, soleiðis at verkætlanirnar bera á mál. – Eg kann siga við tey, at eg havi so og so nógva fígging úr Før­oyum, og mær tørvar so og so nógva fígging aftrat. So kann onk­ur koma úr Týsklandi og siga: "Eg havi hesar pengarnar. Kunnu vit arbeiða saman?" Endamálið er fakt­iskt at fáa verkætlanirnar út til ein stóran marknað. Í ár verður aðru ferð, at Jón Hamm­er tekur lut á BCPM, men hann skuldi í grundini ikki sloppið at verið har. Orsakað av trupul­leikanum at fáa til vega fígg­ing í Føroyum, verður spart so mikið nógv í framleiðsluni, at fíggj­arætlanin er minni enn tað, ið BCPM loyvir. – Tað lægsta budgettið í einum low­est budget filmi í Danmark, til dømis, er seks milliónir. Kravið fyri at koma inn á BCPM er sjey milli­ónir, og okkara filmur kostar nógv minni enn tað. Men vit eru so komin inn gjøgnum tað, ið eit­ ur Berlinale Talents. Tað er tí, at Sakaris Stórá hevur verið har fyrr, eg havi verið har fyrr, og vit kenna fólkini. 3.400 umsøkjarar vóru til Berlinale Talents, og Jón Hammer og Sakaris Stórá vóru so millum tær fáu verkætlanirnar, ið sluppu gjøgnum nálareygað. – Tað hevur øgiliga stóran týdn­ ing í mun til at fáa útlendska fígg­ ing til ein tílíkan film, tí at vit hava so avmarkaðar møguleikar í Før­ oy­um, sigur Jón Hammer. Ov danskt, men kortini ov lítið danskt Tað ber til hjá filmsverkætlanum at søkja um fíggjarligan stuðul úr ymsum grunnum, men tá talan er um føroyskar framleiðslur, verð­ ur verri. Støðan hjá Føroyum í ríkisfelagsskapinum er so, at Før­ oyar er ov lítið danskar til dansk­ an stuðul, men eisini ov lítið sjálv­ støð­ugar til at fáa evrope­isk­an stuðul á somu tíð. – Vit kunnu ikki søkja pengar úr donskum filmsgrunnum, og tað er fínt - tað gevur meining. Men eitt danskt framleiðslufelag kann heldur ikki fáa pengar til ein føroyskan film. Tað vil siga, at um eitt danskt framleiðslufelag vil gera ein film í Føroyum við ein­um føroyskum leikstjóra á Filmsvinna TEMA: Filmsvinna FØROYAR KLÁRA TIL STÓRU FRAMLEIÐSLURN Jón Hammer hevur sett á stovn Kykmyndir, sum er føroyskt framleiðslufelag