hósdagur 27. september 2007síða 10

10 tíðindi Nr. 187 - 27. september 2007 Bjarnirnar hvørva Verður tað, sum amerikonsk vísindafólk siga, so verða ongar ísbjarnir eftir í Vesturgrønlandi um 50 ella í seinasta lagi 100 ár. Ein nýggj frágreiðing, sum byggir á upplýsingar frá fylgisveinum, sigur, at um eini 50 ella 100 ár verður eingin ísur eftir í Vesturgrønlandi og tí heldur ongar ísbjarnir. Í dag eru umleið 24.000 ísbjarnir í heiminum, men veðurlagsbroytingarnar fara at fáa stóra ávirkan á livikor teirra í komandi árum. Ólafur á Harvard Íslendski forsetin, Ólafur Ragnar Grímsson, helt í vikuni fyrilestur á tí kenda Harvard Unisersity. Skúlin skipar í hesum døgum fyri einari fyrilestrarrøð um orku, og íslendski forsetin legði sum vera man dent á tær stóru og týdningarmiklu orkukeldurnar í Íslandi. Ólafur Ragnar Grímsson tosaði millum annað um hitan, sum íslendingar fáa upp úr jørðini, og hvønn týdning hann hevur. Hann nevndi eisini, at amerikonsk vísindi hevur hjálpt íslendingum væl. TænasTa Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Jóhan Mortensen hevur fel­ agið Baldursbrá, sum eitt nú umboðar útlendsk skip, tá tey koma til Føroya. Talan kann vera um øll sløg av skipum – alt frá ferða­ mannaskipum til stóra kaðalskipið IT Intrepid, sum herfyri kom til Føroya við Shefa­sjókaðalinum. Hann sigur, at hetta var ein stór uppgáva, sum kaðal­ skipið hevði, men arbeiðið at fáa kaðalin til Føroya og upp á land gekk væl. ­ Hetta er fyrsti partur av sjókaðalinum, sum skal knýta Føroyar saman við Skotland, umvegis Hetland og Orknoyggjar. Í november kemur kaðalskipið aftur, og tá verður kaðalin lagdur millum oyggjarnar. Jóhan sigur, at bæði Før­ oya Tele og felagið Arcticon vóru nógv við í uppgávuni í Føroyum. ­ Bæði feløgini gjørdu eitt sera gott arbeiði, og tað er stuttligt at síggja, hvussu fantastiska ófør fólk vit eiga. Hann vísir á, at Føroya Tele situr við nógvum góð­ um og dugnaligum fólkum, og felagið eigur eiga veld­ uga stóra ekspertisu á sínum øki. Væl fyrireikað Umboðsmaðurin ynskir rósa og at takka øllum tætt­ um í Føroyum, sum hava við útlendsk skip og fólk umborð á útlendskum skip­ um at gera. ­ Eitt er, at samskiftis­ møguleikarnir við interneti eru væl útbygdir. Hetta gevur møguleikar at sam­ skifta millum landamørk og millum feløg og einstakling­ ar. Internetið gevur okkum stórar møguleikar á flest øllum hugsandi økjum – og møguleikarnir gerast alsamt fleiri, skjótari og betri. Jóhan sigur, at eitt annað, ið hann sum skipaumboðs­ maður er sera fegin um í Føroyum, er tann sera góða tænasta, sum ymiskir tættir í Føroyum veita útlendskum skipum, manningum og fel­ øgum, sum koma til Føroya í ymiskum ørindum og til ymiskar uppgávur. ­ Tað, eg hugsi um, fevnir um alt – heilt frá løgreglu, sum hevur við fólk at gera, ið fara av skipum, ið koma higar og skulu heimaftur um flogvøllin – ella fólki, sum koma higar í flogfari og skulu umborð á útlendsk skip í Føroyum til minstu smálutir í samfelagnum. Okkara royndir eru, at hesi viðurskifti við schengen­ avtaluni sum heild virka ógvuliga væl. Jóhan vísir á, at viður­ skiftini, hann hugar um, hava einki við spurningin um útlendska arbeiðsmegi í Føroyum at gera. ­ Tað er ein heilt annar spurningur, leggur hann aftrat. Ófør tænasta Umboðsmaðurin heldur eis­ ini, at tann tænasta, ið útlendsku skipini fáa í Før­ oyum, virkar sera væl. ­ Eg haldi, at alt tað føroyska tænastuvirksemið, sum hesi skip hava brúk fyri í Føroyum, hevur alt rós uppiborið. Vit hava buss­ ar og hýruvognar, sum altíð eru tøkir, og vit hava tænast­ ur við eitt nú provianti, olju og vatni. Jóhan sigur, at eisini skaðastova og læknar eru tøkir, um fólk umborð á útlendskum skipum hava brúk fyri hesum, meðan tey eru í Føroyum. ­ Vit hava kavarar, og vit hava veitarar innan smiðju­ virksemi, el og nautiska útgerð. Vit hava hotell, gist­ ingarhús, matstovur og barrir – ja, eg vil siga, at vit hava at kalla alt, sum hugsandi er, at hesi skip og tær manningar, sum við teimum eru, kunnu fáa brúk fyri í Føroyum. Tað, sum umboðsmaðurin leggur serliga stóran dent á, er, at flestu av hesum tæn­ astum kunnu fáast 24 tímar um samdøgnið, og hetta er ein veldugur fyrimunur. Eingin sigur nei ­ Eg haldi stutt sagt, at okk­ ara partur av hesum virk­ semi í stórum og heilum virkar ógvuligar væl – og eg vil siga í fleiri førum bet­ ur enn í flestu øðrum lond­ um, vit vanliga sammeta okkum við. Í øðrum londum er ofta torført at fáa fatur á tænastum eftir arbeiðstíð og í vikuskiftinum. Tað er eitt veruligt njótilsi at umboða skip í Føroyum, tá tú hevur hetta bakland. Tænastuvinna stórt r Jóhan Mortensen, sum er føroyskur skipaumboðsmaður, er sera væl nøgdur við ta tænastu, sum útlendsk skip fáa í Føroyum. - Eg haldi, at føroyska tænastuvinnan í fleiri førum er betur enn í flestu londum, vit vanliga sammeta okkum við. Tað er eitt njótilsi at umboða skip í Føroyum, tá tú hevur hetta bakland. Eingin sigur nei, heldur ikki eftir vanliga arbeiðstíð og í vikuskiftinum, sigur skipaumboðsmaðurin, sum hevur nógv rós at bera tænastuveitarum