týsdagur 6. januar 2009síða 19

19 vinnan Nr. 3 - 6. januar 2009 »Eg vil so fegin hava, at børnini læra føroyskt« Hósdagin kl. 8:30 fer Suni Poulsen, organisatiónspsykologur, at leggja fram triðja og seinasta part av kanningini, sum er gjørd millum føroyskar útisetar í Danmark. Tórshavnar kommuna hevur verið við til at skipað fyri kanningunum, ið varpa ljós á føroyskar útisetar í Danmark og útlitini fyri at teir koma heim aftur. Triðji og seinasti partur av kanningin er givin út í riti, ið hevur fingið heitið ”Eg vil so fegin hava, at børnini læra føroyskt”. Við hesum riti er stóra kanningin, sum Norðuratlants- bólkurin fór undir fyri fýra árum síðani, komin at enda. Fyrsti partur, ið bygdi á tøl frá Danmarks Statistik, var eitt fullfíggjað yvirlit yvir, hvussu nógvir føroyingar búgva í Danmark, hvussu gamlir teir eru og hvat teir gera. Annar partur, sum bygdi á spurnarbløð og varð lagdur fram í september 2008, lýsti orsøkirnar til, at føroyingar fara til Danmarkar, hví so nógvir verða verandi, og hvat tað er, sum tey sakna í Føroyum. Í triðja og seinasta parti eru fólk í seks fokusbólkum biðin um at siga sína hugsan og seta orð á sínar kenslur um hesi somu viðurskifti. Á henda hátt gerast tølini í hinum pørtunum viðkomandi og livandi. Suni Poulsen, sum hevur staðið fyri hesum arbeiðinum, er organisatiónspsykologur og medeigari í donsku fyritøkuni MarketMinds. Framløgan verður í Ráðhúsinum hjá Tórshavnar kommunu á Vaglinum í Havn. longur. Fyrr aktaði borgarin til dømis politiið. Í dag verða politistar í heilum drignir í rættin ella útsettir fyri harðskap, tá teir koma í samband við borgaran. Og tað er ikki av ongum, at sosialrágevin situr næst hurðini, so til ber at leypa út, um brúkarin skuldi gjørt seg inn á hann ella hana. Eisini mugu starvsfólk hjá kommununum liva í ótta fyri harðskapi og hóttanum, greiðir Henrik Holt Larsen frá. - Innan tað almenna eru nógv fleiri kropsligar hótt- anir enn hjá tí privata. Hetta ávirkar sjálvandi sjúkrafrá- veruna. Ein sjúkramelding er ofta eitt tekin um eina ógvusliga støðu á arbeiðs- plássinum. Tá er umráðandi, at fólk ikki ganga einsamøll við trupulleikanum, tí tað kann gera støðuna uppaftur verri, sigur Henrik Holt Lar- sen. Hann leggur afturat, at tað veldst altíð um einstaka málið, hvussu arbeiðsgevar- in skal reagera í sambandi við eina sjúkramelding. - Til dømis skal banka- fólkið, sum hevur verið fyri einum ráni, ikki sendast heim við einari sjúkrameld- ing. Harafturímóti skal leiðslan viðgera ítøkiligu støðuna og finna uppgávur til starvsfólkið, til tað er kemur upp undan aftur, sigur Henrik Holt Larsen. Hann heldur ikki, at leiðslurnar skulu spara upp á heilsufremjandi tiltøk á arbeiðsplássinum. - Serliga nú kreppa er í luftini, hava vit tørv á at kanna og røkja framleiðslu- tólini, eisini tey menniskja- ligu. Tað vil siga kropsligu og sálarligu støðuna hjá fólki, so vit klára okkum sum best undir kreppuni, sigur hann. - Ein sjúkramelding er ofta eitt tekin um eina ógvusliga støðu á arbeiðsplássinum, sigur Henrik Holt Larsen, professari við Institut for Organisation, Copenhagen Business School, CBS.