leygardagur 22. september 1934síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
=
GARÐUR
BR
I
Um tann týdning
likamsvenjingin hevur
fyri menniskjuna.
Ídráttur gevur likaminum
tann javna vøxtur, tann snar-
leika og tað styrki sum aldrin
fast við vanligum dagligum ar-
beiði. Tað er
neyðugt at hvor
verður brúktur, um líkamið skal
so, at tað er
likamslimur
vaksa seg sterkt, verði tað
spengur og sinar, hjarta, lungu,
meltingarlimir o. s. fr. Hvor
tann lívslimur, sum liggur í
leti, um ein kann siga so, orkar
ikki at gera virki sítt til fulnar,
meðan teir styrkjast og harvið
verða gjørdir forir fyri at gera
virki sítt til fulnar,
ávirkaðir av ídrálti.
einans ídráttur, ið styrkir
tá teir verða
Tað er tí
allar
lívslimir likamsins.
Hetta er
nervunum.
eisini viðvíkjandi
Neyvan nakar annar
livslimur er brekaður av nú-
tidans vinnuhættum enn nervur
hvert tað er andilig
Bæði tað
at mong nútímans vinna er so
okkara,
ella likamlig vinna.
doyvandi andleys at hon doyvil
sálarlívið ella at vinnan fer fram
ov skundisliga.
Ídrátturin styrkir nervarnar,
hann dregur hugan á aðrar
leiðir, burtur frá tí dagliga
strevinum, stálstyrkir viljan, ger
at unglingar verða bjartskygdir,
snarteinkjandi og hann vekir
lívsgleði.
Her skulu nevnast nakrar
rannsóknir, sum vísa á, hverja
ávirkan treystleiki likamsins
hevur á virki mannaheilans, tí
hesar rannsóknir hava hin
størsta tydning fyri likamsvenj-
ingina.
Amerikamaðurin Porter skoð-
aði 33,500 dreingir
barnaskúlum,
og gentur í
barnagørdum og
líka upp í teir hægru skúlarnar.
Av
ljós,
best og vóru komin longst upp
hansara ransóknum kom í
born, sum lærdu
at tey
hovdu
hædd
í meðaltalið í hverjum aldurs-
flokki.
Týskarin Rielz skoðaði 20,400
aldrinum 2 til 20
í skúlan, vóru tey, ið
likams tyngd og líkams
unglingar í
ár. Hann kemur
slitið sum Porter og endar hann
til sama úr-
frágreiðing sína við hesum orð-
um: Í hverjum aldurflokki hava
teir unglingar, ið eru komnir
longst í andligum kynstri, mestu
sum
likamkynslrina, og lúnir
eru komnir stytst hava veikt
likam — —,
Eg ivist ikki í tí, at dugna-
loysi unglinga í skúlunum ofta
kemur av likamligum veikleika,
oftari enn fólk heldur. Um vit
nú hugsaðu um hetta meiri
greinliga, mundi tað lá ikki
oftani koma í ljós at ring evnir
og ringur hugur í skúlunum hjá
børnum ikki altíð tekin
uppá leti, oftani
sina ortøk í likamligum 6fysni,
eru
men hevur
sum næmingurin ikki dugir at
greiða fyri sjålvum sær“.
Hesar rannsóknir bera fram í
ljós tað næra sambandið millum
likamstreysti næmingsins og
eynir hansara at arbeiða við
heilanum. Og tí hava neyndu
rannsóknir sín stóra tydning
fyri ídráttin, lí lá er lað mera
eyðsæð, at ídráttur hevur ein
ómetuligan týdning fyri menn-
ískjuna, so ógviliga nógv meir
enn fólk heldur. ,
Gagnsemi fdråltsins økist enn
meira av lí at idråttarmenn
fáklæddir.
oftast eiga at vera
Luftin og sólin kunnu åvirka
húðina, hvors virki lað okir
nógv; tey bad, id eru ógvuliga
nógv fyri neyðuni, gera sítt til
at fremja virki teirra.
Bæði
ini
skiflið) í
greiðari
og bað-
(stof-
likaminum
ídráttaríðkanin
gera at evnaskiftid
øllum
enn lað annars
gongur
hevði, soleiðis at hvort likams-
kykt (Væv) fær meiri nýtslu av
foðini. Henda betri nýtslan av
foðini hevur ovursmiklan tydn-
ing
ógvuliga skjótar al
fyri nervurnar, li tær eru
ávirkast av
ógreiðari melting (fordovilsi).
Tað er tí eyðsæð, at ídráttur
við síni ávirkan á teir ymisku
lívslímir likamsins beta í stórum
um hina skaðiligu ávirkan tað
dagliga virki hevur á likamid.
Unglingar sum íðka ídrátt verða
og áhald-
tí treystir, vælmentir
andi og vilja teir verða væl-
búnir til alt yrki í samfelagnum.
Innast inni er tí ídráttur heilsu-
bót.
Poul E. Petersen.
Foroyatíðindi og tær
longu næsarnar.
Krossur hevur fingið „influenzuna“.
Foroyatíðindi er seinasta leyg-
ardag — sum vanligt — úti við
tí lokalpatriotiska tummastokk-
Og tað er hissini
inum. ikki
mál tað hesa ferð kemur til
talan um, at helta vælsign-
blað
spann av lokalpatrotismu burtur
ikki
aða hevur logað so langa
úr nøkrum fótboltsleiki, sum
nøkrum
henda flågvuvitjan a
enskum spotsmonnum hevur
givið tí.
»Jo, der kan ikke være Tvivl
længere de sejler forbi
(Trangisvaag!) og — adskillige
Næser er þble-
længere.
trangisvaagske
ven ligesom en Anelse
Men
hvad
det var dog intet imod,
der skete i Thorshavn,
hvor mangt et fremragende
Lugteredskab siges at have
naaet en paa disse Bredde-
grader hidtil uset Længde«,
blaðið, egg
lokalpatriotismuna,
spannar jandi til ta
sinnissjúku
ið samfelagsliga sæð er verri
enn »loftseitrid« í »Tingakrossi«,
ikki staðið
fyri »Føroyatidindis« lokalpatrio-
sum hevur kunnad
tiska næsamåli, men er lægst av lí
rámastu »influenzu«,
ella
hann i
>spansku“
lungnablettbetendilsi, so
kókandi fepri og >vil-
delse« fantaserar um »loftseitrid«
og Tvøroyramenn, sum hann
enn P. M.
Og er
ringt
eftir, at
djevuls
Dam
tað
sigur eru verri
- og tað er ringt,
logið, tá ið so er, af
»Krossur« bíður Tvør
oyri må behalda ley
for, loftseitrið og tað heila!
rangl og
»naivt« skulu vit uppliva ímill-
Mangt øvugt og
BXXXIXXXIXININ
AIS +
BALSLEV & G00S 3
THORSHAVN
FIM TXT XIX I RIXTKIRIK XIX IX1 113 1311 IX 16 126 þ26 613 1X1X!
Altid stort Lager af:
Trælast i alle gangbare Dimensioner
samt alle Slags Bygningsmaterialer,
"Særlig fremhæves:
Fint savet Fyrretømmer,
Baadetræ, saavel Fyr som Ég,
Rund Fyr til Master, Bomme o. 1,
Krydsiiner Í alle Tykkelser og Kvaliteter.
LA
Telefoner:
"FJ ææUDæY UT
Ad. Å Å.. Å> An Ås Ås Å. Ås Ås Å)
Nr. 20 & 237.
Trælastforretningen:
Nr. 194.
"0644 á
hu Á Mir ið hr AA Á
um ár og dag, men ein skal
leita leingi, áðrenn ein finnur
rangara, smáligari — og »naiv-
ari« enn tey ymsu lokalpratrio-
tisku »produktini«, ið av og á
stinga undan kavi her á landi.
Viðmerkingar.
„Krossur“ fær hundavaml.
Ein av ymsum grundum úr
javnaðarfelaginum úlfjaraður
socialistur, loyvdi sær í kommu-
nistblaðnum at sláa við >bein-
briksli«. J. tók hann pr. um-
gangandi í skúla og segði sann-
leikan, hví hann og aðrir vóru
útfjaraðir frá okkum, og at líka-
ið droymdu um »bein«
in til
fáa
sinnaðir,
íslaðin fyri at leggja rygg
fyri arbeiðaraklassan, vildu
somu lagnu.
Nú hendir tað merkiliga, at
»Krossur« fær vaml og ger ullar
íslendskar og foroyskar javnað-
armenn til jaglarar á donskum
»beinum« og fablar um hin
danska socialistiska gullstreymin,
ið hevur svomið yvir Ísland —
Foroyar.
Tad er
rørsluni, at
hitt sterka í javnadar-
hon uttan mun til
lit og nasjonalitet styðjar hin
minna við at skoytla uppí hjá
ikki
stríðið fyri
honum, tá ið hann einsa-
mallur kann føra
hin minna mannin út í lívið.
»Krøssur« mátti tó smæðst at
ímóti
»harcellera« javnadar-
monnum um »bein« og pening-
astudning, hann, sum allar sínar
dagar hverja ferð, hann hevur
fingið svinnsåtl, hevur boygt
knæ fyri »beinum« og peningi
frá heimligum og norskum
kapitalistum. — Tað vildi íkki
verið smárokningar, um tær
nú vóru »presenterudar« fyri
»Krossi«
føroysku javnadarmenninar frå
starvsbrødrum er ein dropi ímóli
hesum havi.
Annars kunnu vitsiga >Krossic,
at Føroya javnaðarflokkur hevur
figgjarliga
Føroya Socialdemokrat -
Blaðstjórarnir á
hina ábyrgdina fyri
eingin
annar. hon-
| sakina.
studningurin til teir
um gera ikki arbeiðið fyri »bein-
inic; men fyri Teir
fáa 15 kr.
ber seg,
sakina.
um vikuna, um blaðið
ber tað seg ikki, fáa
men gera arbeiði fyri
blaðstjórin á
teir einki;
Kann
»Tingakrossi« siga tað sama?
Rætt til rangt og rangt
til rætt,
sama ger, bert tað undirbyggir
afturhaldsins = makt og veldi,
tykist at vera høvudsstrongurin
S.)
sambandsins og
í »Dimmalættingar« (L.
verjugrein fyri
sjálvstýrisvalrættinum hjá lí få-
tæka manninum.
Men Í. 8. og
teir
líkamenn taka
halda, at tað
valrættar-
í mist, lá ið
ber til at
rættvísisins hvítu klæði.
innbjálva
ránið í
Reyði krossur.
Frá Reyða krossi hava vil
fingið einu frágreiðing til lesa-
rarnar. Vegna plásstrot kunnu
vit bert hesa ferð geva ein stuttan
úrdrátt úr frágreiðingini.
Tey flestu eru óivað á einum
um, at krossur er
máli teydi
eitt av teim góðu felagunum, ið
oll eiga at styðja. Tess enda-
mál er,
fyri teim
at hava umsorg
sjúku og særdu undir »Kata-
strofer og Epidemier« eins og at
veita hjálp í ólukkustilfellum ;
at fremja kunnleika um spe-
barna- og sjåkrarøkt heima.
Felagið hevur longu gjort eitt
gott arbeiði. Tað hevur cina
fustáselta >Reyðakrosscsjúkra-
systir, ið ultan viðurgjald hevur
pleygað ein hóp av sjúklingum
Tað
»kursus«
kring oyggjarnar. hevur
hildid ymis nåmskeid
fyri nógvum næmingum —
nógv hava líkið prógv í sjúkra-
røkt. Í Havn eigur tað »Syge-
plejedepot og Linneddepot«. Í
Kvívík hevur tað Í og í Havn
3 »Redningsdepot« og kring um
oyggjarnar og umborð á »Smi-
tað sjúkraborur. Á
ril« hevur
havnarkantórinum og Sjómanns-
heiminum í Havn eigur tað
»Genoplivningsapparater« og so
eigur tað 2 »Vandrekurve« við
spebarnaklæðum, jarða-
mødurnar í Havn kunna læna
út hagar, ið tørvur er á at nýta
sum
tær.
Peningin til at gera hetta
góðu miskunnar arbeiði fær
Reyði krossur við studningi frá
løgtingi, sparikussanum, >Cen-
tralforeningen for Sygekasser
pan Færøerne«, vid gåvum frå
góðum fólki, við limagjald —
so er ikki at gloyma inntøkan
við »Reydakross-degnum«, lá ið
>I Krig,
i Fred — Barmhjertighed« verða
seld kring alt landið.
tey vælkendu merki:
Klagur til tingið
yvir sóknarstýrisval Í ymsum
bygdum.
Nevndin, id hevur haft klag-
urnar til vidgerdar, hevur sett
fram hesi uppskot til tingsins
vidtøku:
Til klagu frá
Ole H. Petersen, Svínoy.
Da der ikke er indgivet Klage
over det afholdte Valg inden
den i $ 18, 2. Stk, í Bekendt-
gørelse af 17. Juli 1931 om
Regler for kommunale Valg paa
Færøerne fastsatte Frist af 8
Dage, kan Valget ikke omstødes.
Til klagu frá
4 veljarar i Froðbiar sóknar
kommunu.
1) Tinget finder ikke at kunne
erklære ugyldigt det den 29.
Januar 1934 stedfundne Valg
til Forstanderskabet for Fro-
debø Sogns Kommune.
2) Der meddeles Forstander-
skabet og Klagerne Afskrift
af nærværende Betænkning.
Til klagu frå
Peter Dahl, Vági.
1) De i Klagen anførte Grunde
findes ikke at kunne med-
føre Valgets Ugyldighed.
2) Der meddeles Klageren og
Forstanderskabet Afskrift af
nærværende Betænkning.
Til kl
Valdemar Ejde, Nolsoy.
1) Valget til Forstanderskabet
for Nolsø Sogns Kommune
kan efter det oplyste ikke
omstødes.
2) Der meddeles Klageren og
Forstanderskabet Afskrift af
nærværende Betænkning.
agu frå
Til klagu frå
Lorvikar sóknarstýri.
1) Det i Lervig i indeværende
Foraar foretagne Valg til
Forstanderskab maa anses
for ugyldigt, hvorfor nyt
Valg vil være at foretage til
Efteraaret efter Fiskernes
Hjemkomst.
2) Der meddeles Forstander-
skabet og Valgnævnet Af-
skrift af nærværende Be-
tænkning.
Til klagu frå
Skúlakommissiónin í Vági.
1) Efter Omstændighederne fin-
der Tinget ikke at kunne
erklære Valg af Medlemmer
til Skolekommissionen i Vaag
for ugyldigt.
2) Der meddeles Forstander-
skabet, Valgnævnet og Kla-
geren Afskrift af nærværende
Betænkning.
Se